Stylianos Malliaris - Στυλιανος Μαλλιαρης: Manifestations

Η Μεγάλη Ιδέα και το καθήκον

2011-12-24T07:18:00.002-05:00

Σε εντελώς άσχετη στιγμή, παραμονές Χριστουγέννων 2011, την ώρα που οι μισοί δεν την πολυ-βγάζουμε κι οι άλλοι μισοί φοβούνται το φάντασμα της δραχμής, σκέφτηκα πόσο πολύ θα ήθελα να φωνάξω για την ιδέα μίας νέας Μεγάλης Ιδέας για τους Έλληνες. Η προηγούμενη μας τελείωσε με φιάσκο και ξεσπίτωμα από τις πατρογονικές εστίες των Ιώνων.

Μιάς Ιδέας που δεν έχει να κάνει με επέκταση των συνόρων του ούτως ή άλλως παθογενούς ελληνικού κράτους. Μιάς Ιδέας που σχετίζεται με την αναζήτηση των ριζών μας, της ιστορίας των ανθρώπων που αποκαλούσαν του εαυτούς τους Έλληνες, της αληθινής συμβολής τους στο παγκόσμιο γίγνεσθαι. Μια ανασκόπηση που θα γεννήσει προοπτικές, θα μας θυμήσει σε τι συνίσταται η έννοια του ελληνισμού. Πέρασε άραγε τέτοια κρίση στο παρελθόν; ήταν ποτέ πλούσιος στην ύλη αυτός ο τόπος; σε τι οφειλόταν η μοναδικότητά του; Μοναδικότητα με την έννοια της ιδαίτερης φυσιογνωμίας που κάθε λαός έχει. Όχι με την έννοια της υπερτερότητας.

Το όχημα για κάθε έθνος και λαό είναι το κράτος. Πως θα μπορούσε να μετεξελιθεί το κράτος της Ελλάδας για να αντέξει στις προκλήσεις και τις προσκλήσεις των καιρών.

Μία πρώτη διαπίστωση είναι ότι δεν ανήκουμε στη Δύση. Δεν ανήκαμε ποτέ. Δε δεχτήκαμε το παπικό πρωτείο. Δεν ακολουθήσαμε τον ηπειρωτικό ευρωπαϊκό διαφωτισμό. Δεν περάσαμε την αναγέννηση. Ίσως γιατί την ώρα που οι δυτικοί ζούσαν τον μεσαίωνα των προκαταλήψεων, της απόλυτης μοναρχίας και του επιστημονικού σκοταδισμού, οι Έλληνες ήκμασαν και κυριάρχησαν στην Ανατολική Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία, το Βυζαντινό Imperium.

Η αμάθεια των νεο-ελλήνων τραγική. Έφτασε ο τέως πρωθυπουργός να ξεστομίσει ότι η πρότασή του για δημοψήφισμα προέκυψε από την επιθυμία του να γυρίσουν οι Έλληνες στους καιρούς και θεσμούς της άμεσης δημοκρατίας ξεπερνώντας τους βυζαντινισμούς. Ω τι ντροπή που αφήσαμε αυτόν να κρατήσει το τιμόνι της χώρας. Βυζαντινισμός, ο δυτικός όρος για τισ πολιτικές διεργασίες, που τόσο πολύ ομοιάζουν με όσα συμβαίνουν στα σύγχρονα δημοκρατικά κόμματα ανά τον κόσμο. Ήταν απόλυτη η αυτοκρατορική διαδοή στο Βυζάντιο; Όχι γι' αυτό και άλλαζαν οι δυναστείες. Κομνηννοί,Δουκάδες, Άγγελοι, Βατατζήδες, Παλαιολόγοι. Πολιτικές διεργασίες στο παλάτι οδηγούσαν στην ανατροπή των αδύνατων Στρατιωτικοί και πολιτικοί αποφάσιζαν την υπέρβαση, την προσπέραση διαδόχων αναξίων/ανικάνων. Βέβαια ο ΓΑΠ με δατυλίδι και κομματική εκλογή τύπου Μπαθ επί Σαντάμ πήρε τα σκήπτρα αρχικά στο ΠΑΣΟΚ. που να ξέρει από "αριστοκρατίες".

Πολιτεία Πλάτωνα. Η Ιδέα των αρίστων. bypassing the norms and the political correct obedience to nominal democratic values. To be continued

NATO Enlargement - strategic approach and next steps - policy recommendations

2011-07-19T13:40:00.002-04:00

/κείμενο γραμμένο τον Φεβρουάριο του 2009, προφητικό κατά το ότι προέβλεψε το ΟΧΙ του Καραμανλή!!!
Στο πλάισιο σεμιναρίου Βαλκανικών σπουδών του Fletcher, κληθήκαμε να ετοιμάσουμε υπόμνημα προς το State Department.Ευλογώντας τα γένια μου, ήμουν μπροστά, κυρίως σε ότι αφορά στη Ρωσία. Και επιμένω ότι για την Αμερική, είναι μονόδρομος να συνεργαστεί με τη Ρωσία αν θέλει να συνεχίσει να παίζει ηγετικό ρόλο στις διεθνείς εξελίξεις, ειδικά για να ανιμετωπίσει τις προκλήσεις σον αραβικό κόσμο κΙ ΤΗΝ κεντρική Ασία.

his Memorandum deals with the current US challenges associated with the NATO Enlargement and shall consist of two main parts: (i) a comprehensive analysis of proposed overall policies and objectives and (ii) a number of in concreto recommendations with regard to the upcoming 60th Anniversary NATO Summit in April.

I. Strategic Objectives
The Bucharest Summit was a straight backlash of the major European allies against US attempt to implement its aggressive Enlargement policy. This reaction should not be attributed to an urgent, spontaneous reflection of resentment to the previous Administration; in contrary, its roots are based deeply on a number of issues that pose serious risks to NATO’s long-term cohesion. These issues shall be identified below and define US short-term and long-term proposed policies.

- Identification of problems/challenges
(a) Need for collective “legitimization”: US has been rigorously attempting to promote its Enlargement agenda with regard to Georgia, Ukraine and countries of Western Balkans (Albania, Croatia and Macedonia) disregarding the disagreement of its major European allies (UK, France and Germany) with regard to former Soviet countries, as well as objections raised by Greece against Macedonia’s candidacy. US must engage in serious diplomatic discourse with regard to its agenda before it puts again in the table a proposal that might be rejected. Following the Kosovo attack and the invasion of Iraq, there is a call in the international community for a more active participation of all major allies in decision-making. This also applies in an analogous manner with regard to the Enlargement project: a dynamic expansion policy of NATO to Georgia and Ukraine needs to be decided in a clearly unanimous manner. A strong and cohesive collective decision by a number of major allies (apparently including, but not limited to, UK, Germany and France) would “legitimize” the geopolitical consequences of such expansion in the eyes of the global community and discourage Russia’s opposition.
(b) Acknowledgement of Russia’s invigorated status: Russia should no longer be considered a post-Soviet failed state or a former superpower that is now deprived of real influence. The previous administration failed to acknowledge early enough that Russia is now able to stand on its own feet and promote its own security agenda by influencing its neighbours. The recent Kyrgyzstan’s decision to close the Manas US base after receiving a generous aid package from the Kremlin demonstrates Russian’s increasing power. Moreover, Russia’s invasion in South Ossetia and the recognition of the independence of the latter (as well as Abkhazia’s) is indicative of its intentions to claim exclusive ‘spheres of influence’ that would cover, for the time being, all regions that were formally included within the Soviet territories. This upgraded geopolitical status of Russia has been acknowledged by EU, which faced recently for the second time the consequences of the energy crisis due to its dependence on Russia’s resources. To this end, EU seems to be more sensitive to Russia’s claims and less eager to engage in actions that could be regarded as aggressive by Russia in a geopolitical context (such as an immediate admission of Georgia and Ukraine in NATO without prior consultations with Russia).
(c) EU Security Policy and possible future self-contained and detached attitude: The previous Administration seemed to undermine the long-term challenges posed by the prospect of a united Europe that shall develop an autonomous security policy. The Lisbon Treaty is a first step to this direction and, regardless of whether it will be adopted in the end, surely reflects the intentions of major European countries to extricate EU from the protective umbrella of a ‘tutelary’ US.
(d) Shortcuts of membership: A new debate has arisen lately on whether NATO should offer to candidate members (in essence, Georgia and Ukraine) something more than partnership, but still less than membership. It has been argued that this approach would face fewer objections by European allies and not provoke Russia. US should dismiss a scheme that would encompass various levels of affiliation with NATO around a nucleus that would consist of NATO members, at least with regard to states that are already considered candidates. NATO should establish a permanent presence in Caucasus and dominate in Black Sea and this could only be achieved with guaranteeing, even with some delay, full membership to Ukraine and Georgia. Any other shortcuts of membership would let both countries vulnerable to the constant threat of Russia and would, in the long run, put at stake their commitment to NATO’s objectives.

- Long-term policy analysis
(a) Adoption of a new inclusive approach with regard to Russia: Russia strongly opposes NATO’s Enlargement, because it regards it as an expansion of US influence in areas that are vital for its geopolitical considerations. US should highlight the common threats that both NATO members and Russia face at the time (terrorism, economic crisis that could induce destabilization in many weak countries in the Caucasus and Central Asia, proliferation of weapons of mass destruction, Middle East instability, climate change, energy security), as well as potential future threats (emergence of new global superpowers in Asia, i.e., China and India). It would be both to NATO’s and Russia’s interests to develop a common security scheme that would extent to the whole Eurasian region. Although this may not lead to full NATO membership, Russia’s unique geopolitical location makes it mandatory for US to try to include it in an active and meaningful partnership scheme. That would also mean giving Russia a limited de facto veto right with regard to deployment of military forces within particular areas (such as former Soviet countries). Such a concession would be justified, if Russia demonstrated genuine and constant eagerness to co-operate with NATO in developing a common security agenda.
(b) Sustain Europe’s main security agenda within NATO: US should pay close attention to Europe’s aspirations for a Common Foreign and Defense Policy that, after all, is an express pillar of the EU system. It speaks for itself that an autonomous EU security agenda would be at least competitive, not to mention antagonistic, to NATO’s objectives. It is of crucial importance to use US closest allies within EU (namely, UK and Poland) as Trojan horses to avoid such a problematic evolution. If EU could rise up to a self-contained security scheme, then third States might be tempted to accept admission only to the EU and reject affiliation with NATO. Apparently, that would devastate any reasonable plans for NATO’s future Enlargement and even discourage Russia from entering in partnership with NATO.
(c) Develop new expansion agenda with regard to Central Asia and Caucasus: US should develop a new Enlargement policy that would include Central Asia and the other Caucasus states (Armenia and Azerbaijan). Given the geopolitical importance of these regions and their rich natural resources, US should establish, sooner rather than later, a constant presence in the area. The territorial proximity of these states with China, Iran, Afghanistan and Pakistan, as well as the profound Islamic culture of some of them, may make it appealing to them to develop closer ties with rival constituencies of the global chessboard. US should now start planning a sustainable Enlargement policy in these regions that presupposes consultations with Russia. Although this is not a first priority objective, still the US should commit itself in this perspective and try benefit from the current Russia’s lack of the essential ideological appeal and soft power to influence the major countries of the region, i.e., Uzbekistan and Kazakhstan.

- Short-term and mid-term objectives:
(a) Make a counter-offer to Russia: US should engage in open-minded bargain with Russia and promote NATO’s Enlargement by making a counter-offer. US should explicitly dismiss the ‘spheres of influence’ theory presented by Russia and insist in full membership of both Georgia and Ukraine. At the same time, US should use as leverage its planned missile defence system in Central Europe and prepare to make concessions in exchange to Russia’s tolerance in Georgia’s and Ukraine’s admission in NATO. To this end, US should permit the active involvement of Russia in a formation of a common missiles shield that would diminish any sense of threat to Russia’s national security and underscore the common threat that Iran may pose to both, if the latter insists in developing its unsupervised nuclear program.
(b) Offer MAP to Georgia and Ukraine: US must consult with Russia and its allies prior to offering a MAP within a concrete time-framework to both countries. Accordingly, their membership should be pursued as mid-term objective; for the time being, both countries should be given incentives to carry on reforms in their defence and security policies to adjust to NATO’s standards and also to avoid unilateral aggressive actions that could provoke Russia’s response.
(c) Placate minimal concerns: US prestige was somewhat damaged by the veto raised by a traditional ally, though not a major power, Greece, with regard to Macedonia’s future admission in NATO. This is a minor, but still existing, issue that escaped the attention of the previous Administration. US should not allow its hegemonic profile within NATO to be spoiled by issues of minimal importance. With regard to this particular issue, US must send an unconditional clear message that this is a bilateral dispute that cannot put at stakes NATO’s Enlargement policy with regard to a state in volatile political situation facing internal national conflicts. An ideal two-pronged short-term policy would include: (i) putting pressure on both sides to resolve their dispute with regard to the name of the State of Macedonia within a concrete time-framework, despite their pending case before the International Court of Justice; and (ii) soothing Greek sensitivities by stating that US will adapt to the outcome of the bilateral negotiations and support the admission of Macedonia in NATO under the new name that will be agreed by the two states.
(d) Actively promote NATO Enlargement in the rest of Balkans and Black Sea: US should forward as a mid-term objective a new expansion agenda to include Kosovo, Bosnia, Montenegro and Moldova in NATO structures. The admission of these countries in NATO – being trans-conflict regions that still face internal destabilizing challenges - should be prioritized by the US and would lead to an establishment of a permanent and influential US presence in the Balkans. Especially, with regard to Kosovo, US must capitalize its active support of the state’s independence that due to its small capabilities and lack of resources could serve as long-term proxy of the US in the area. NATO’s enlargement in both countries would eliminate re-emerging nationalistic trends and impose political stability and peace in the area. Serbia poses totally different challenges to US, due to NATO’s air strikes and intervention in Kosovo in 1999. It is the only case where US should accept EU going first and imposing its own agenda. In the long run, despite its close relationships with Russia, Serbia will be encircled by NATO members and will be compelled to start rethinking its security options; the prevailing anti-American sentiments of the Serbian population are expected to fade out over time, under the condition that US shall be actively involved in strengthening local institutions and building up closer ties with the current Western-friendly government of Boris Tadić.

II. Specific Recommendations
The 60th Anniversary NATO Summit taking place in Germany (Baden-Baden and Kehl) and France (Strasbourg) will be the first visit of the US President in Europe and provide him with an opportunity to convene private meetings and engage in public diplomacy. Taken into account that last NATO Summit in Bucharest was characterized by the US failure to promote its NATO Enlargement policy, this Summit is a unique challenge for the President to mark a new era of collectiveness and co-operation, even in a rather symbolic level.

- Public Diplomacy
(a) Language supporting new era for the Alliance: The President should utilize this opportunity to re-establish a new, closer relationship with the allies focusing on US willingness to seek new ideas and input from them and share the decision-making responsibilities. Such intentions must be explicitly expressed with a new, friendly language that would be the signal of US policy change. US prestige and hegemonic role in the Alliance must be quickly restored and, to this end, the President should also shift the debate from the common issues of security and peace to progressive advocacy of promoting democracy and respect to human rights, as well as establishing the rule of law. This new language would serve better the US objectives with regard to NATO’s Enlargement, since it will highlight the more holistic approach of the Alliance’s objectives and will prima facie disconnect the expansion agenda from the dominant European perception of an aggressive US geopolitical strategy.
(b) Open Invitation to Russia: The US President must openly invite Russia to recommence negotiations and mutual consultations with NATO in issues of common interest in the forum of NRC that has ceased to be operative since late 2007. The ongoing global financial crisis seems to be an additional reason for co-operation; however, the President must underline that NATO’s Enlargement regarding Georgia and Ukraine is not a debatable issue, although Russia’s concerns should and will be heard. Given the festal character of the upcoming Summit, US President could openly invite President Dmitriy Anatolyevich Medvedev and Prime Minister Vladimir Putin to participate in some of the events and let this meeting mark the new era.
(c) Publicly encourage French participation in NATO’s command structures: French President Nicolas Sarkozy has recently stated that France is thinking to rejoin NATO’s military branch, after pulling out of it in 1966, under President Charles de Gaulle. This might be a rather strategic move on behalf of France in order to help it lobby for strengthening EU’s independent defense force, since it will negate the impression that France is envisaging a NATO-antagonistic scheme; nevertheless, US should explicitly welcome and support this change, since it will prima facie reinforce the cohesion of NATO structures and add to the soft power of the Organization (given the influential role that the current French Administration plays in various international fora).
(d) Visit Caucuses and Western Balkans: US President must explicitly show that although NATO is not ready to offer immediately membership to candidate members other than Albania and Croatia - to wit Georgia, Ukraine and Macedonia – it has not abandoned them and still considers seriously their NATO aspirations. A visit to the areas would demonstrate US intentions and will help build US credibility as a prospect defense ally and guardian of their territorial sovereignty and political independence.
- Private meetings
(a) President Sarkozy - Chancellor Merkel - Prime Minister Brown: US President should himself communicate to the heads of the major allies the shift of the US policy and the decision of the new Administration to get actively engaged in consultations. At the same time, US President should underscore that US compliance with the European’s will to defer the provision of MAP to Georgia and Ukraine should also be combined by a more active involvement in Afghanistan and other parts of the world on behalf of the allies.
(b) Prime Minister Vladimir Putin: US President should seek rather quickly a meeting with the powerful, actual, Head of Russia’s politics, where he should explicitly express his commitment to a new era of intense consultations. The profile of both US and Russia was damaged during the August events in Georgia and the close co-operation of NATO and Russia in Afghanistan and in counterterrorism still hangs in balance. To this end, a meeting at the higher level seems necessary so as to set the fundaments, upon which the bargain will then take place through various diplomatic channels. US President would be more comfortable to make the above described good faith gestures behind closed doors and try to secure a Russia’s promise for a peaceful settlement of its dispute with Georgia. A common communiqué of the two Heads acknowledging their eagerness to avoid future conflicts is also recommended.
(c) President Mikhail Saakasvili: Georgia faces the most severe consequences of the August events, since de facto it can no longer claim its sovereignty in South Ossetia and Abkhazia. US President must warn his Georgian colleague to avoid similar aggressive actions in the future such as the August attacks in South Ossetia; NATO’s credibility as a military organization focusing on the collective defense would have been really tested if Georgia had received a MAP in Bucharest and, then, NATO did not respond to the Russian invasion. At any rate, US long-term co-operation perspectives with Russia are far more significant than defending a miscalculated attack and this message should be sent clearly to the Georgian government. Nevertheless, US could promise support to the Georgian government with regard to a peaceful settlement of their dispute with Russia as regards the status of South Ossetia and Abkhazia.
(d) Address in private Macedonia’s issue: US President must not underestimate the Greeks’ willingness to persistently block Macedonia’s NATO membership perspectives. It could be argued that this is a good time (due to increasing domestic political and economic instability) to put pressure upon Greek government to accept a conditional membership of Macedonia that would be fully implemented upon a definitive resolution of the bilateral dispute. Nevertheless, given that Greece uses its connections to Russia as leverage, US President should avoid making direct, public recommendations that could make Greece adopt extreme rejectionist attitudes; moreover, the President should also make clear to Macedonia’s Prime Minister Nicola Gruevski that unless negotiations are conducted in good faith, Macedonia still faces the risk to remain outside NATO’s structures.

Turkey’s accession in the EU: A matter of aspiration rather than realistic considerations

2011-07-19T13:35:00.001-04:00

Kείμενό μου γραμμένο τον Απρίλιο του 2009, στ οποίο ειμένω μέχρι κεραίας. Η πλήρης ένταξη της Τρκίας είναι φενάκη, και δεν εξυπηρετεί κανένα στόχο ελληνικής εξωτερικής πολιτικής.

Turkey’s invigorated geopolitical significance, marked by the recent visit of President Obama to Ankara, alongside with its capability to exercise soft power in Central Asia and Middle East suffice for the EU to consider Turkey as an important ally. This op-ed does not aim to undermine or negate the benefits of a functioning Partnership, but simply poses the question, from a European perspective, whether full membership is to date a viable vehicle to this respect. Notwithstanding the particularities of the Turkish case, this issue is part of a larger debate regarding the vision of the EU as a global actor and the establishment – if any – of its ‘final frontiers’.

It is not hard to track down the major arguments in favour of EU developing close ties with Turkey: promote security, democracy and stability in the outer EU borders, create an appealing –to the Muslim world- profile of increasing religious diversity and include in the common market an emerging super-economy comprising an enormous ‘potential’, especially in terms of future consumers and human resources.

However, most of the recent debate is centred on the notion of EU’s limited ‘absorption capacity’. Given that the smooth integration of the new members is not to be taken for granted, it is now the time for the EU to closely monitor the effectiveness of using enlargement as a foreign policy tool. This discussion is de-constructed into the following more precise and objective components: the capability of EU’s internal market, labour market, budget, eurozone and institutional system to absorb new member states, society’s capacity to absorb immigration and EU’s capacity for assuring its strategic security. Although there is a division among both the political elite and the public opinion on this matter (others claiming an enlargement fatigue, while others remaining enthusiastic to an idea of an irreversible, constant expansion), it is the assessment of the ramifications of the last enlargement round that will determine the fate of Turkey’s perspectives. As soon as the Lisbon regime becomes operative and the new institutional balances are established, EU will be in a better position to calculate the impact of accession of the most sizeable candidate ever in the long EU’s enlargement history.

The cultural and religious differences are frequently – but in a rather generalized fashion – invoked as a reason against full membership. To my view, this argument by itself cannot rule out Turkish accession, as long as the negotiations will continue to be based on Turkey’s own merits and the pace of reforms, and no compromises shall be made to accommodate Turkey’s cultural particularities. The adoption of acquis and adaptation to EU’s political, social and economic standards over the years has been a matter of meeting clear, objective and predetermined goals that inherently presuppose fundamental changes in the political and social culture of the various candidate states. Greece’s premature accession also posed some similar cultural questions at that time, not to mention a significant dissenting minority on the ground. Nevertheless, despite this speculation, Greece gradually integrated in the European structures and now identifies itself as one of the oldest and most committed members of the Union.

The main concern regarding Turkey remains the level of commitment to democratic governance that would defy corruption and establish total respect for the rule of law in a country where the military still plays a significant –constitutionally recognized- role in forming the political agenda. The recent revelation of the activities of the clandestine, secular ultra-nationalist Ergenekon organization is indicative of the parallel governance schemes that pervade Turkish deep state. While other countries of the Southeast Europe have undertaken critical democratic reforms (especially Serbia, Croatia and Albania) and have renounced their former authoritative practices in the name of an uncertain European perspective, Turkey has failed to do so, although it has been ten years, since it was attributed the status of candidate country. Democratic stability is also challenged by a politicized judiciary that interferes with executive tasks, thus contributing to an even more complicated pattern of governance characterized by the lack of a western-styled operative ‘checks and balances’ system.

Another major issue is Turkey’s repeated failure to comply with international human rights standards, especially with regard to freedoms of expression and religion, as well as enforce decisions of the European Court of Human Rights. The Cyprus problem is also connected to this regard, since Turkey still imposes restrictions on property rights and fundamental freedoms of Greek Cypriots living in the northern part of the island, where Turkey –that still does not officially recognize the state of Cyprus- is de facto exercising sovereignty by means of maintaining occupying forces. To this end, EU’s own credibility and prestige would be challenged and eventually irreversibly damaged, if it were to show any kind of tolerance to issues concerning democracy and human rights that constitute the cornerstones of the European common vision.

Also, the implications of the free movement of labor should not be underestimated. It is true that the experiences of Greece, Portugal and Spain indicate that a successful accession period with high growth and effective implementation of reforms gradually eliminates the migration pressures. Nevertheless, under the current economic crisis, the magnitude of which has not yet be determined, the odds are that foreign direct investment in Turkey will be reduced and growth rates will stall, thus accommodating an extended immigration wave. Moreover, Turkey had already a steady annual net migration of 40,000 to EU-15 up to 2004, a trend that might be facilitated and increased if full membership is achieved.

Moreover, recent developments on energy issues prove that Turkey may be unable or not unequivocally committed to promote at the time the EU-favoured agenda. The Turkish administration failed to close a deal with Baku that resulted to Azerbaijan and Russia edge closer to a gas deal, thus depriving the Nabucco and TGI pipelines of their essential resources. In addition, the failed attempt to tie the development of the Nabucco project with its membership perspectives reveal an immature approach on crucial security issues that question the genuine character of Turkey’s European ambitions.

To sum up, if Turkey were to become a full member of the EU at the moment, it would be most due to overall geopolitical considerations rather than strict application of compliance to EU standards. But such a scenario prerequisites a strong, united and ambitious European foreign policy that would market the EU structures on a global basis as the modern, democratic role model for the countries all over the world to follow. I am strongly convinced that at the moment there is no such consent, not even potential dynamic among the major European allies.

Όσοι πιστοί πρσέλθετε! ΔΗΜΟΣΙΟΣ ΛΟΓΟΣ

2011-06-17T01:13:00.000-04:00

ΙΔΡΥΤΙΚΗ ΔΙΑΚΗΡΥΞΗ
Εμείς, Έλληνες πολίτες με πίστη στην ανθρώπινη αξιοπρέπεια και στην ισχύ της αλληλεγγύης κηρύσσουμε την έναρξη εργασιών του Ομίλου Πολιτικού Προβληματισμού “Δημόσιος Λόγος”.
Αναγνωρίζουμε τη θεμελιώδη αξία των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, της δικαιοσύνης, της ελευθερίας, της ισότητας και της κοινωνικής ειρήνης. Σκοπεύουμε να προωθήσουμε αυτές τις αξίες με γνώμονα την αρχή της νομιμότητας προστατεύοντας την κοινοβουλευτική δημοκρατία, οραματιζόμενοι μία κοινωνία ενεργών πολιτών με ίσες ευκαιρίες για όλους. Δεσμευόμαστε στην υπηρεσία του ελεύθερου ανταγωνισμού υποκείμενου σε κανόνες και θα εργαστούμε για την οικονομική ανάπτυξη και ευημερία του συνόλου του ελληνικού λαού.
Ιδρύουμε με πίστη και κουράγιο έναν Όμιλο ανοιχτό σε όλους όσους είναι κοινωνοί αυτών των αξιών, αρυόμενοι έμπνευση από τα επιτεύγματα του ελληνικού πολιτισμού. Διακατεχόμαστε από την επιθυμία να δούμε το ελληνικό κράτος να ενστερνίζεται και να εγκολπώνεται τις αξίες της ελεύθερης ανάπτυξης της προσωπικότητας των πολιτών και της δημοκρατικής τους έκφρασης. Δε συναθροιζόμαστε για να δημιουργήσουμε ακόμη έναν κλειστό κύκλο νομής της πολιτικής εξουσίας και της οικονομικής ισχύος της χώρας, ούτε υποτασσόμαστε σε ατομικά ή εταιρικά συμφέροντα.
Θέτουμε ως πρωταρχικό στόχο τη βελτίωση του βιοτικού επιπέδου του ελληνικού λαού και την εγκαθίδρυση ενός κράτους που θα αποτελεί εστία δημιουργίας στην οικονομία, τις επιστήμες και τον πολιτισμό. Αναγνωρίζουμε ότι η Ελλάδα υστερεί σε διεθνές επίπεδο στο τομέα της επιστημονικής καινοτομίας και μαστίζεται από την απώλεια επιστημονικού δυναμικού που μεταναστεύει στην αλλοδαπή. Το κύτταρο δημιουργίας και έμπνευσης, το Ελληνικό Πανεπιστήμιο, έχει παραδοθεί βορά στις διαθέσεις θλιβερών μειοψηφιών που με χυδαίο πρόσχημα το απαραβίαστο των ιδεών, κρατάει δέσμια μια σιωπούσα πλειοψηφία φοιτητών και καθηγητών που επιθυμούν να εργαστούν με ζήλο και πρωτοτυπία. Θεωρούμε χρέος μας να αναστρέψουμε αυτή την κατάσταση επενδύοντας άμεσα στην εκπαίδευση και την έρευνα, δημόσια και ιδιωτική, πιστεύοντας ακράδαντα ότι έτσι θα διασφαλίσουμε συγκριτικό πλεονέκτημα για τις επόμενες γενιές Επιστημόνων.
Επιθυμούμε η Ελλάδα να αποκτήσει μία ισχυρή Δημοκρατία και να απεμπλακεί από τους κομματικούς μηχανισμούς που κρατούν δέσμια τα κέντρα λήψης αποφάσεων. Η εξουσία πηγάζει από το λαό και πρέπει να εξυπηρετεί τα συμφέροντα όλου του λαού. Δεν ανεχόμαστε τη διαιώνιση των πραγματικών αιτιών της σημερινής κρίσης, ήτοι της υποταγής της εξουσίας στις απαιτήσεις διάφορων μειοψηφιών σε βάρους του συνόλου. Η Ελληνική Πολιτεία που οραματιζόμαστε θα λειτουργεί αυτόνομα και ολιστικά και θα απεμπλακεί από τα δεσμά συγκεκριμένων οικογενειών, συγκεκριμένων επιχειρηματικών συμφερόντων, συγκεκριμένων συντεχνιών.
Αναγκαία συστατικά στοιχεία της Δημοκρατίας είναι ο Νόμος και η Δικαιοσύνη. Ως Νόμο ορίζουμε την γνήσια εξειδίκευση από την εκάστοτε κοινωνική πλειοψηφία των κανόνων ορθής κοινωνικής συμβίωσης, έτσι ώστε ο περιορισμός της ελευθερίας ενός ατόμου να άγει σε εγγύηση της ελευθερίας των υπολοίπων ατόμων. Ως Δικαιοσύνη ορίζουμε την δυνατότητα άμεσης, απροκατάληπτης και αναλογικής τιμωρίας όσων πολιτών παραβιάσουν τους κείμενους κανόνες ορθής κοινωνικής συμπεριφοράς, έτσι ώστε να μην ματαιώνεται το ωφέλιμο κοινωνικό αποτέλεσμα του Νόμου. Η Δικαιοσύνη δεν έχει λόγο ύπαρξης χωρίς Νόμο και ο Νόμος είναι κενό γράμμα χωρίς Δικαιοσύνη.
Η Δημοκρατία μας πάσχει στη διάκριση των εξουσιών. Η εκτελεστική εξουσία νέμεται το συνταγματικό πεδίο δράσης της νομοθετικής εξουσίας και δε σέβεται την ανεξαρτησία της δικαστικής εξουσίας. Η έννοια της κομματικής πειθαρχίας περιορίζει την ελευθερία των αντιπροσώπων του λαού και αποτελεί πηγή νοθείας της έκφρασης της λαϊκής βούλησης. Αυτές οι πρακτικές μετατρέπουν το Κοινοβούλιο σε θέατρο θλιβερών μονολόγων των κατ’ όνομα μόνο εκπροσώπων του λαού που υπηρετούν άκριτα το κομματικό συμφέρον. Οι δε υποδείξεις των εκάστοτε οργάνων της κυβέρνησης στους δικαστικούς λειτουργούς υπονομεύει το απαραβίαστο και το αδέκαστο της δικαστικής κρίσης ασκώντας πίεση στους δικαστές, με συνέπεια στην Ελλάδα τα δικαστήρια από τόπους προάσπισης των δικαιωμάτων των ατόμων να έχουν εξελιχθεί σε εστίες απειλής και καταπάτησης των πιο θεμελιωδών ελευθεριών.
Το κοινοβουλευτικό δυναμικό της χώρας απαρτίζεται κατά βάση από ανίσχυρες προσωπικότητες με χαμηλή ποιότητα και περιορισμένες δυνατότητες. Η ανασφάλεια, η έλλειψη τεχνοκρατικής και επιστημονικής εν γένει κατάρτισης, η παντελής απουσία ηγετικής ικανότητας καθιστά την πλειοψηφία των Ελλήνων πολιτικών έρμαια στις διαθέσεις κομματικών και εξωθεσμικών οικονομικών παραγόντων και λειτουργεί προς επίρρωση μίας λογικής απλής διαχείρισης των κοινών. Κυριευμένοι υπό το φόβο του πολιτικού κόστους αρνούνται να προβούν σε τολμηρές τομές και αναγκαίες μεταρρυθμίσεις, όπως το επιτάσσουν οι καιροί. Πολιτεύονται με γνώμονα την μεγιστοποίηση των πιθανοτήτων επανεκλογής τους και αντί να θεωρούν την ανάληψη δημοσίου αξιώματος την μέγιστη πρόκληση της ζωής τους, την αντιλαμβάνονται ως επιβράβευση των κομματικών τους κόπων.
Η κομματοκρατία στο Δημόσιο εμποδίζει την εφαρμογή όσων αποσπασματικών καινοτομιών επιχειρούνται φέρνοντας την Ελλάδα σε πολιτικό χειμώνα και ναρκώνοντας τα αισθητήρια των πολιτών. Η Δημόσια Διοίκηση παραμένει αργή και με έλλειψη στοχοθεσίας και αρνείται να λειτουργήσει και να αξιολογηθεί με βάση τα κριτήρια της ικανότητας, αποτελεσματικότητας και οικονομίας, όπως αυτά εφαρμόζονται σε κάθε προηγμένο κράτος. Η δημόσια υπηρεσία μοιάζει να μην απευθύνεται στους Έλληνες πολίτες αλλά στον εαυτό της, αποκομμένη από τις πραγματικές απαιτήσεις των πολιτών, στερώντας τους το συνταγματικό δικαίωμα να αναφέρονται ενώπιον τους και να διεκδικούν δυναμικά την προώθηση των αιτημάτων τους.
Οι παραπάνω συνθήκες δημιουργούν στρεβλώσεις στο πολίτευμά μας καθιστώντας το απλά μία κατ’ όνομα και κατ’ επίφαση δημοκρατία που αποτελεί την πηγή πολλών δεινών. Οι Έλληνες πολίτες χάνουν την εμπιστοσύνη τους στους μηχανισμούς του πολιτεύματος, απέχουν από τις πολιτικές συζητήσεις, μένουν αμέτοχοι στις εκλογικές διαδικασίες και αναπτύσσουν στάση επιφυλακτική απέναντι στους δημοκρατικούς θεσμούς. Η πολιτική και οικονομική ελίτ διατηρεί έτσι, έστω και προσωρινά, τα κεκτημένα της, ενόσω ο λαός παραμένει απαθής. Όμως οι σταδιακώς αυξανόμενες βίαιες αντιδράσεις του λαού καταδεικνύουν την έλλειψη εμπιστοσύνης στο ίδιο το πολίτευμα. Η χώρα μας δε βρίσκεται πρώτη φορά στο ίδιο σταυροδρόμι: η απαξίωση θεσμών έχει οδηγήσει το κράτος και παλαιότερα σε διάλυση και έχει καλλιεργήσει κατάλληλο έδαφος για την εμφάνιση συνθηκών που θα διευκολύνουν την εκτροπή του πολιτεύματος. Αναγνωρίζουμε ότι από τα βασικά αίτια που οδήγησαν την Ελλάδα στην σημερινή οικονομική, πολιτική και ηθική παρακμή ήταν η επί τριακονταετία κρατούσα κοινωνική αξία της ‘ήσσονος προσπάθειας’. Αντιλαμβανόμαστε ότι η πτωτική πορεία δεν μπορεί να αναστραφεί, χωρίς οι πολίτες να συνειδητοποιήσουν ότι πρέπει πρώτα οι ίδιοι να τροποποιήσουν τον κώδικα αξιών της ελληνικής κοινωνίας. Θέλουμε να θέσουμε οριστικό τέρμα σε αυτή την πορεία πτώσης και να οδηγήσουμε τη χώρα σε πορεία δημοκρατικής ανάτασης.
Στην εποχή του διαδικτύου και του συνεπαγόμενου εκμηδενισμού αποστάσεων και κόστους επικοινωνίας, θεωρούμε επιβεβλημένο να εγκαθιδρυθούν νέοι μηχανισμοί συμμετοχικών διαδικασιών. Οι πολίτες θα πρέπει να διευκολυνθούν στη συμμετοχή τους στη λήψη αποφάσεων που τους αφορούν και το κατάλληλο κίνητρο προς αυτή την κατεύθυνση είναι να βεβαιωθούν πως η φωνή τους θα ακούγεται. Για το σκοπό αυτό τασσόμαστε υπέρ της απλούστευσης διαδικασιών ψηφοφορίας με τη χρήση σύγχρονων τεχνολογιών. Η αντιπροσωπευτική δημοκρατία γεννήθηκε ως αποτέλεσμα της ανάγκης περιορισμού του κόστους λήψης αποφάσεων από το δήμο εν όλω. Οι τεχνολογικές εξελίξεις έχουν εξαλείψει σε μεγάλο βαθμό αυτές τις δυσκολίες και, συνεπώς, έχουν καταστήσει εφικτή την ανάπτυξη μηχανισμών άμεσης δημοκρατίας που δε θα νοθεύεται από την παρεμβολή της βούλησης αντιπρόσωπων για κάθε απόφαση. Το Κράτος οφείλει να θεσπίζει και καλλιεργεί μηχανισμούς ανάπτυξης δημόσιου διαλόγου με τη συμμετοχή του μέγιστου δυνατού αριθμού πολιτών. Η διερεύνηση και εξειδίκευση κάθε φορά του δημοσίου συμφέροντος και η διατύπωση γνώμης επί του πολιτικού δέοντος δεν μπορεί να αποτελεί αποκλειστικό προνόμιο των αντιπροσώπων του λαού.
Η εκτελεστική εξουσία οφείλει περαιτέρω να συρρικνωθεί με την ισχυροποίηση του θεσμού των ανεξάρτητων αρχών με την αξιοποίηση επιστημόνων εγνωσμένου κύρους και κοινωνική αντίληψης, που δύνανται να λειτουργούν υπερκομματικά, με βάση κριτήρια ορθολογικά και αξιολογικά. Η διασφάλιση της κομματικά ανεξάρτητης λειτουργίας καίριων οικονομικών θεσμών του κράτους, όπως οι επιτροπές ανταγωνισμού και κεφαλαιαγοράς, θα αυξήσουν την εμπιστοσύνη πολιτών και αγορών, θα διευκολύνουν την ανάπτυξη της επιχειρηματικότητας και θα προσελκύσουν νέες επενδύσεις στη χώρα μας. Η απορρύθμιση των αγορών ενέργειας, τηλεπικοινωνιών και μεταφορών πρέπει να συνεχιστεί απρόσκοπτα και οι σχετικές ρυθμιστικές αρχές, για να διασφαλιστεί η αποτελεσματικότητα και η αμερόληπτη κρίση τους, πρέπει να δρουν με αμιγώς οικονομικά κριτήρια και μόνο υπό τον έλεγχο των δικαστικών αρχών. Η θετική δράση και καταξίωση ορισμένων από τις αρχές αυτές, όπως ο Συνήγορος του Πολίτη, στις συνειδήσεις των πολιτών τονίζει ακόμα περισσότερο την ανάγκη να συνδράμει η εκτελεστική εξουσία στην ενίσχυση των αρμοδιοτήτων τους και στην εκτελεστότητα των αποφάσεών τους.
Η ανάπτυξη σαφώς προκαθορισμένου πλαισίου επιχειρηματικής δράσης, η καταπολέμηση της εκτεταμένης διαφθοράς, η απλούστευση των διαδικασιών έναρξης νέων επαγγελματικών λειτουργιών και ο περιορισμός της γραφειοκρατίας θα ενισχύσουν τις προοπτικές ευημερίας των Ελλήνων πολιτών. Η Ελληνική οικονομία μπορεί να καταστεί ξανά ανταγωνιστική, χωρίς να απαιτείται προς τούτο η απώλεια κεκτημένων δικαιωμάτων των εργαζομένων. Οι Έλληνες πολίτες θα αποκτήσουν πρόσβαση σε πιο ανταγωνιστικές αγορές αγαθών και υπηρεσιών και η λειτουργία της οικονομία μας θα καταστεί πιο δημοκρατική, αφήνοντας περιθώριο ανάπτυξης επιχειρηματικότητας σε περισσότερους Έλληνες και αλλοδαπούς που θέλουν να επενδύσουν στην Ελλάδα. Το κράτος οφείλει να δρα ως αποτελεσματικός ρυθμιστής των κανόνων ανταγωνισμού και να θεσπίσει μηχανισμούς έγκαιρης κι ανεξάρτητης επίλυσης δικαστικών διαφορών, ώστε παραγωγοί και καταναλωτές να μπορούν να διεκδικούν την πλήρη και άμεση αποκατάσταση αδικιών. Το κράτος οφείλει να απέχει κατ’ αρχήν από την ενεργό ανάμειξη στο επιχειρηματικό γίγνεσθαι. Κατ’ εξαίρεση, όπου κρίνει η Πολιτεία αιτιολογημένα ότι υπάρχει ανάγκη να διατηρεί κρατική επιχειρηματική δράση, θα πρέπει να την οργανώνει με καθολική διαφάνεια και βασιζόμενη σε καθαρά οικονομικά κριτήρια, διασφαλίζοντας την καθολική πρόσβαση των πολιτών σε δημόσιες υπηρεσίες γενικού οικονομικού συμφέροντος.
Το Ελληνικό κράτος πρέπει να προάγει την ευημερία όλων των πολιτών του δίχως διακρίσεις. Η Ελληνική κοινωνία οφείλει να είναι ανοιχτή κι εξωστρεφής και η Πολιτεία πρέπει να διευκολύνει την ανεμπόδιστη άσκηση των θεμελιωδών ελευθεριών κάθε ατόμου. Με λύπη όμως διαπιστώνουμε ότι η σημερινή κατάσταση στο θέμα της παράνομης μετανάστευσης έχει ξεφύγει από τον έλεγχο του κράτους. Η ανάλγητη πολιτική της ‘μη αντίδρασης’ οδηγεί στην αθρόα προσέλευση παράνομων μεταναστών και στον περαιτέρω αποκλεισμό τους. Δεν εθελοτυφλούμε στο βωμό μιας καλόβολης δήθεν ανθρωπιστικής στάσης: Οι συνθήκες διαβίωσης των παράνομων μεταναστών στην Ελλάδα είναι άθλιες και το κράτος οφείλει να τις βελτιώσει. Όμως η ελλιπής περιφρούρηση των συνόρων μας και η αδικαιολόγητη ανυπαρξία μεταναστευτικής πολιτικής είναι η πρωταρχική αιτία για τη σημερινή κατάσταση, που επιδεινώνεται περαιτέρω από την αδυναμία και έλλειψη διάθεσης συνεργασίας από την Τουρκία.
Η χώρα μας σαφώς κι έχει επωφεληθεί από την αθρόα εισροή φθηνού εργατικού δυναμικού, αλλά οι αρνητικές επιπτώσεις της ανεξέλεγκτης προσέλευσης μεταναστών είναι πλέον ορατές. Μεταναστευτική πολιτική δε σημαίνει καθορισμός προϋποθέσεων παραχώρησης της ελληνικής ιθαγένειας σε μετανάστες. Σημαίνει ώριμος και επιστημονικός καθορισμός του εργατικού δυναμικού που θέλουμε να εισάγουμε και ανάπτυξη αυστηρά τηρούμενων όρων επαναπατρισμού όσων δεν πληρούν τις προϋποθέσεις παραμονής στη χώρα. Η προσήλωση μας στις διεθνείς συμβάσεις για τους πρόσφυγες και την διασφάλιση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων είναι αδιαπραγμάτευτη. Δε θεωρούμε όμως ότι καθιστά απαγορευμένο θέμα συζήτησης το ζήτημα των μεταναστών, όπως έχει αποδειχτεί στην πράξη ότι το αντιμετωπίζει η πολιτική ηγεσία του τόπου.
Το όραμα μας είναι το Ελληνικό κράτος να αποτελεί σημείο αναφοράς και για τα γειτονικά κράτη. Γνωρίζοντας το άστατο πολιτικό καθεστώς στα Βαλκάνια, η Ελλάδα οφείλει να προωθήσει την ευρωπαϊκή ολοκλήρωση στην περιοχή και να ξεπεράσει φοβικά σύνδρομα του παρελθόντος. Με το βλέμμα στραμμένο στο μέλλον και με πρωταρχικό στόχο την ομαλή συμβίωση με τα όμορα κράτη, το Ελληνικό κράτος πρέπει να αποτελεί φάρο δημοκρατίας, κοινή πηγή ευημερίας και εστία πολιτισμικής έμπνευσης για τους γειτονικούς λαούς. Με γνώμονα την ευημερία των ανθρώπων, το Ελληνικό κράτος οφείλει να προωθήσει το ελεύθερο εμπόριο και να άρει κάθε περιοριστικό φραγμό στις συναλλαγές των Ελλήνων πολιτών με τους πολίτες των γειτονικών κρατών. Η ιστορία έχει γραφτεί και κανείς δεν μπορεί να τη ξαναγράψει κατά το δοκούν. Δεν μπορεί όμως να αποτελεί τροχοπέδη στην ανάπτυξη των σχέσεών μας με τους γείτονες, ούτε να είναι μόνιμη δικαιολογία για καθυστερήσεις στην προώθηση αμοιβαία αποδεκτών λύσεων σε χρονίζοντα ζητήματα.
Σε διεθνές επίπεδο, το Ελληνικό κράτος οφείλει να είναι πρωτοπόρο και να αναλαμβάνει πρωτοβουλίες. Αναγνωρίζουμε ότι στο παγκόσμιο γίγνεσθαι η χώρα μας αποτελεί μεσαίο μέγεθος πληθυσμιακά και εδαφικά. Αυτό όμως δε δικαιολογεί το γεγονός ότι τα τελευταία χρόνια η διεθνής παρουσία της χώρας είναι υποβαθμισμένη και περιθωριακή. Στους πρόσφατους βαλκανικούς πολέμους στα τέλη του 20ου αιώνα, η Ελλάδα έχασε την πιο λαμπρή ευκαιρία να αναδειχθεί σε κήρυκα της διεθνούς νομιμότητας. Αποκλεισμένη από τα κέντρα διεθνών αποφάσεων, η χώρα μας ακολουθεί απλά τις υποδείξεις των διεθνών οργανισμών, χωρίς να τις συνδιαμορφώνει. Προτάσσουμε την ανάγκη να ισχυροποιηθεί η θέση των Ελλήνων διπλωματών σε διεθνείς οργανισμούς και το Ελληνικό Κράτος να είναι πρωτοπόρο σε μεσολάβηση για την επίλυση των εκάστοτε διεθνών διαφορών.
Τέλος, αναγνωρίζουμε ότι από τα πολυτιμότερα κληροδοτήματα των Προγόνων μας είναι η Ελληνική μας Γλώσσα, η οποία κατά τις τελευταίες δεκαετίες δέχεται έσωθεν πολλαπλά πλήγματα διάβρωσης. Πιστεύουμε ότι η Ελληνική Γλώσσα μπορεί ακόμη και στην εποχή της παγκοσμιοποίησης να ικανοποιήσει αποτελεσματικά την ανάγκη για επικοινωνία και έκφραση του ελληνικού λαού. Χωρίς να παραβλέπουμε την κυριαρχία της Αγγλικής γλώσσας στο χώρο των διεθνών συναλλαγών, δεσμευόμαστε να χρησιμοποιούμε πάντοτε την Ελληνική Γλώσσα, κατά το δυνατόν ανόθευτη, όταν ο συνομιλητής ή αναγνώστης μας την κατανοεί.
Στοχεύουμε σε ένα ελεύθερο και δημοκρατικό Ελληνικό κράτος.
Στοχεύουμε σε μία Ελλάδα που θα παρέχει ασφάλεια, θα εξασφαλίζει την κοινωνική ειρήνη και θα προωθεί την αλληλεγγύη μεταξύ των πολιτών της και των πολιτών του κόσμου.
Στοχεύουμε σε μία ανταγωνιστική οικονομία και σε ένα ανώτερο βιοτικό επίπεδο για τον ελληνικό λαό.
Θα εργαστούμε με αισιοδοξία, κουράγιο και σύνεση για τη διασφάλιση των εθνικών μας συμφερόντων, των παραδόσεών μας και την ενίσχυση της θέσης της Ελλάδας στο διεθνές στερέωμα.
Αναγνωρίζουμε ότι η ενασχόληση με τα κοινά δεν μπορεί ποτέ να αχθεί σε αυτοσκοπό ή αποκλειστική απασχόληση. Δεσμευόμαστε να μην καταντήσουμε κι εμείς κακέκτυπα των κρατικοδίαιτων μορφών πολιτικής δράσης που οδήγησαν την Πατρίδα μας σε τούτη την παρακμή. Ο καθένας μας δεσμεύεται να υπηρετήσει το κοινωνικό σύνολο πρωτίστως μέσα από το επάγγελμα και την επιστήμη του, αφιερώνοντας ταυτόχρονα τον μέγιστο δυνατό ελεύθερό του χρόνο στην προαγωγή των κοινών ζητημάτων.

Η Ιδρυτική Ομάδα

ποιός ήθελε νεκρό τον Καραμανλή;

2011-06-17T00:35:00.003-04:00

http://www.epikaira.gr/epikairo.php?id=22439&categories_id=69

φαίνεται ότι η ενεξάρτητη ενεργειακή πολιτική του Καραμανλή και ηπροσέγγισ με Ρωσία και Κίνα (τόσο επιθμητή και προβεβλημμένη και από τον καθηγητή Μαρκεζίνη στο βιβλίο του "μια νέα εξωτερική πολιτική για την Ελλάδα") προκάλεσαν την μήνιν πααδοσιακών μας "συμμάχων" που κατατρέχονται από περσυντηρητικές, εθνικιστικές συμπλεγματικές, κοντόφθαλμες εμμονές, που δεν τους άφησαν να κεφλαιοποιήσουν τη νίκη τους στο Ψυχρό πόλεμο.

Δεν είμαι λάτρης των conspiracy theories,αλλά σίγουαρα το κεφάλαιο του πολιτιοκού τέλους του βραχέος (κατά Γιανναρά) Καρμανλή δεν έχει εκόμα καθαρογραφεί. Ατολμία, αναποφασιστικότηα, μία περίεργη αίσθηση τνιμότητας αλλά και ανεκτικότητας στη φαυλότητα, και ένα ερώτημα: γιατί δε βγαίνει να υπερασπιστεί τον εαυτό του; δυό λέξεις απολογίας. το χωστά στο σύνολο του ελληνικού λαού που πίστεψε πως θα μπορούσε κάτι να αλλάξει.

Fletcher co-alumni, SPEAK!!!

Συνολική Ευρωπαϊκή λύση

2010-12-04T10:43:00.002-05:00

Η διαχείριση της κρίσης από τα ίδια άτομα και την ίδια πολιτική νομενκλατούρα που ουσιαστικά οδήγησαν τη χώρα μας στο τέλμα, είναι η πιο τρανταχτή απόδειξη της αποτυχίας της δημοκρατίας στην Ελλάδα. Πολίτες χωρίς όραμα, χωρίς φιλοδοξία, χωρίς αλληλεγγύη. Πολιτευτές που δεν παρήγαγαν έργο διεκδίκησαν και πάλι δημόσια αξιώματα. Σε επίπεδο δήμων, είναι τουλάχιστον παρήγορη η αποδοκιμασία που εκφράστηκε σε δήμους όπως η Πάτρα, η Γλυφάδα, η πρωτεύουσα.

Η σπουδή και το σκόπιμο της ένταξης της χώρας μας στην μνημονιακή λύση, που επίμονα παρουσιάζεται ως μονόδρομος και 'αναγκαίο κακό', δεν μπορεί να δικαιολογηθεί με πολιτικά κριτήρια. Μια κρίση χρέους πανευρωπαϊκή, με συντονισμένες κινήσεις της ελληνικής κυβέρνησης, αντιμετωπίστηκε στην αρχή της ως μία μεμονωμένη περίπτωση κακοδιαχείρισης. Αυτομαστιγώθηκε η χώρα με την προχειρότητα με την οποία οργανώθηκε η εξομόλογηση της ύπαρξης παραποιημένων στοιχείων, αυτοχειριάστηκε με τις δηλώσεις Παπακωνσταντίνου από τον Γενάρη του 2010 ότι "19 Μαΐου δεν θα έχουμε λεφτά για τις συντάξεις", και βωβή δέχτηκε την πιο ασελγή επέμβαση στο κορμί του κοινωνικού ιστού της, από ποιούς; από τα μικρομεσαία στελέχη ενός διεθνούς οργανισμού, διεθνείς δημόσιους υπαλλήλους δηλαδή, που δίνουν έμφαση μόνο σε πρόσκαιρους αριθμούς, χωρίς να σκέφτονται (αφού δεν οφείλουν υπηρεσιακά) το μέλλον αυτού του τόπου. Μια κρίση που χρειαζόταν εξαρχής συνολική ευρωπαϊκή λύση έγινε αφορμή να στοχοποιηθεί η χώρα. Και σε αυτή την κρίση, λύσεις ήταν η άμεση περικοπή μμισθών και συνταξεων, η άμεση αύξηση της φορολόγησης, η περαίωση. Καμία επενδυτική / αναπτυξιακή προοπτική. Καμία συνεννόηση των κοινωνικών εταίρων για μια αλλαγή πορείας, αλλαγή νοοτροπίας.

Η ελλαδίτικη κοινωνία βρίσκεται σε πλήρη αφασία. Η χώρα μας, που παραδοσιακά χαρακτηριζόταν από την πολιτικοποίηση (έστω και σε καφενειακό επίπεδο) έγινε ο τόπος της πλήρους απαξίωσης της πολιτικής δραστηριοποίησης και της αποχής. Πέρα από τις προφανείς αφορμές, η αιτία της απόστασης των πολιτών από την κάλπη δεν έχει διερευνηθεί κι ούτε βέβαια πρόκειται να γίνει αυτό. Η έλλειψη κινήτρων προσωπικής μόρφωσης, η σκοπούμενη απόκρυψη και αποσιώπηση της ύπαρξης ενός εναλλακτικού μοντέλου διαβίωσης, η προβολή του πλούτου και της εφήμερης απόλαυσης ως μοναδικών προτύπων, τόσο από τα ΜΜΕ, όσο και από την πολιτική ελίτ, είναι μερικές μόνο παράμετροι που πρέπει κανείς να λάβει υπόψη αν θέλει να εμβαθύνει στις αιτίες της αφασίας. Η πλέον προβεβλημμένη πχ μορφή από την Εκκλησία της Ελλάδος, είναι η κωμικοτραγική φιγούρα ενός μειωμένης διανοητικής ικανότητας μητροπολίτη. Την ώρα που υπάρχουν ασκητικές μορφές, ακόμα και σε επίπεδο Ιεραρχίας της Εκκλησίας, με ιδιαίτερα χαρισματικό λόγο και σκέψη, των οποίων η δράση αποσιωπάται. Μάθαμε για την οικογενειοκρατία των ακαδημαικών, αλλά όχι για τις εξαιρετικές περιπτώσεις των περιφερειακών ερευνητικών κέντρων του Ηρακλείου, της Αλεξανδρούπολης, που παράγουν σκέψη και έργο. Ακόμα και στην ουσία της κρίσης, τις οικονομικές δηλαδή επιπτώσεις της, έχει επικρατήσει μία εντελώς μονοδιάστατη προσέγγιση: "πονώ κι εγώ" είπε ο Πρωθυπουργός μας, αντί να πει το προφανές ότι δηλαδή ο εξορθολογισμός είναι δεν είναι λύση, αλλά προαπαιτούμενο. Δεν είναι αναγκαίο κακό, είναι προϋπόθεση ύπαρξης του κράτους μας. Δεν λυπάμαι απλά γιατί φέτος δε θα απολαύσω πολλά είδη πολυτελείας, αλλά μετανοώ και σκέφτομαι τρόπους να οργανώσω την απόλαυσή μου και την ευημερία μου σε πολύ πιο στέρεες βάσεις.

Κάποτε οι πρόγονοί μας συζητούσαν σε βάθος, διαφωνούσαν, αλλά επιθυμούσν να υποβάλλουν κάθε απόφασή τους στη βάσανο διεξοδικής σκέψης. Ακόμα κι αν η συχνότητα μίας τέτοις πρακτικής δεν ήταν τοσο έντονη, όσο μεγαλόπρεπα μας παρουσίαζαν τα σχολικά μας βιβλία, σε κάθε περίπτωση αυτό ήταν το αρχαιοελληνικό πρότυπο πολιτικοποίησης, το οποίο ως νεοέλληνες έχουμε θέσει ως θεμέλιο της υπόστασης του κράτους μας. Για αυτό και θα πρέπει να το τιμούμε. Με άλλα λόγια: συζήτηση διεξοδική και απόφαση του λαού για όλες τις σημαντικές αποφάσεις: ΕΧΕΙ ΔΙΑΡΡΑΓΕΙ Ο ΔΕΣΜΟΣ ΑΝΤΙΠΡΟΣΩΠΕΥΣΗΣ ΜΕΤΑΞΥ ΜΕΛΩΝ ΤΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΛΑΟΥ. Απαιτείται προσφυγή σε δημοψηφισματικές πρακτικές, με θεσμοθετημένες προ-εκλογικές συζητήσεις προς το σκοπό επίτευξης της deliberative democracy, ήτοι της συνειδητής διαλεκτικής δημοκρατικής πράξης, που θα αποκαταστήσει την προβολή της λαϊκής βούλησης σε επίπεδο πολιτικών αποφάσεων.

Πχ, ποτέ δε συζητήσαμε εξαρχής αν η ένταξή μας στο Ευρώ θα αποτελούσε τροχοπέδη ή εφαλτήριο οικονομικής προόδου. Δεν είδαμε ολοκληρωμένες οικονομικές αναλύσεις, δε διαβάσαμε τα πιθανά σενάρια και πως ως λράτους θα μεγιστοποιούσαμε τα οφέλη από την ένταξή μας στην ΟΝΕ. Ο λαός δεν πληροφορήθηκε, όχι ότι το ζήτησε και μαζικά, δε διαλέχτηκε, δεν το επέλεξε. Τα swaps της Goldman Sachs, με σφραγίδα Σημίτη και Παπαντωνίου, δημιούργησαν από το 2001 ήδη την ανάγκη δημιουργικής λογιστικής (αρχικά με την μεταχρονολόγηση των στρατιωτικών προμηθειών, αργότερα με την ένταξη της πορνείας και άλλων παράνομων δραστηριοτήτων στον υπολογισμό του ΑΕΠ, σφραγίδας Καραμανλή και Αλογοσκούγη, και άλλα δυστυχώς παραδείγματα μαθητευόμενων μάγων). Ήταν θνησιγενής η ένταξή μας στην ΟΝΕ και δεν ήταν δύσκολο να αντιληφθεί κανείς ότι αν ο ρυθμός ανάπτυξης της χώρας μειωνόταν ή αν πέφταμε σε ύφεση, οι δημοσιονομικές μας παθόγενειες θα αποκαλύπτοταν.

Η χώρα δεν θα πτωχεύσει, απλά γιατί τα κράτη δεν πτωχεύουν. Αλλιώς οι κυβερνώντες δεν θα είχαν καμία αντίρρηση να υποβαλλόμασταν σε διαδικασίες συλλογικής αναγκαστικής εκτέλεσης, με πλειστηριασμούς νησιών και άλλων πλουτοπαραγωγικών πηγών. Μια ανάγνωση των όρων του μνημονιακού δανείου αποκαλύπτει ότι αυτή η πράξη, η διεθνής σύμβαση που ψήφισε και επικύρωσε η πλειοψηφία των μελών του ελληνικού κοινοβουλίου, αποτελεί την πλέον κατάπτυστη πράξη παράδοσης της εθνικής κυριαρχίας, εσχάτης προδοσίας, εκδούλευσης σε απρόσωπα κέντρα πίστωσης.

Στο κυνήγι ενός κοσμικού πατριωτισμού

2010-06-28T17:55:00.002-04:00

Ενός πατριωτισμού που θα διακρίνεται με σαφήνεια τόσο από τον εθνικισμό, όσο και από το επίπλαστα κοσμοπολίτικο και καθ'όλα υποταγμένο πνεύμα κυνικού ρεαλισμού που βλέπει την Ελλάδα ως μικρό μέγεθος, τα Ελληνικά ως ελάχιστα ομιλούμενη γλώσσα, τον ελληνικό πολίτισμο ως απαρχαιωμένο κατάλοιπο, κληροδότημα-βάρος στις γενιές των σύγχρονων Ελλήνων.

Αφορμή υπήρξε μια συνέντευξη της γενικής γραμματέως του Υπουργείου Παιδείας, Θάλειας Δραγώνα, στο ραδιοφωνικό σταθμό ΣΚΑΪ. Πλέον στις πρώτες τάξεις του δημοτικού θα διδάσκονται τα Αγγλικά, γιατί τα παιδιά 'πρέπει να μάθουν πως η μητρική τους γλώσσα δεν είναι παρά μία ελαχίστως ομιλούμενη γλώσσα παγκοσμίως'. Σε ερώτηση του δημοσιογράφου αν θα μπορούσα να μπουν τα αρχαία ελληνικά στο δημοτικό, η γενική γραμματέας απάντησε πως τα αρχαία ελληνικά είναι μία νεκρή γλώσσα.

Τα επιχειρήματα του κάθε ανθρώπου σεβαστά. Πάντως, βλέποντας τα πανεπιστήμια των ΗΠΑ και της Αγγλίας να σφύζουν από Έλληνες φοιτητές, δε νομίζω πως το εκπαιδευτικό σύστημα (δημόσιο κι ιδιωτικό) δε φροντίζε χρόνια τώρα για τα αγγλικά μας. Όσον αφορά το νεκρόν της αρχαίας ελληνικής, το γεγονός πως το πλέον εκτυπωμένο και διαβασμένο βιβλίο του κόσμου έχει γραφτεί στα αρχαία ελληνικά αρκεί για να αντικρούσει κανείς αυτό το επιχείρημα που στερείται μακρόπνοης προοπτικής.

Το επόμενο λογικό βήμα θα είναι αντικατάσταση των ομηρικών επών με τον Χάρρυ Πότερ. Είναι λογικά επόμενο, δεν ποιώ άλμα: διαδεδομένο ευρέως παγκοσμίως και δη στο πρωτότυπο, σημείο συνάντησης κι αναφοράς των μελλοντικών γενεών.

Αν η επίστροφη σε εθνικό νόμισμα συνεπάγεται εμμέσως και περισσότερη ενδοσκόπηση και λιγότερο άνοιγμα προς τον έξω κόσμο, ψηφίζω τώρα για δραχμή και οβολούς.

Πρέπει να τελειώσουν και τα δυο κόμματα (Στέλιος Μάλλιαρης) - Παρέμβαση από Μάνο Μαρκάκη

2010-05-01T15:52:00.005-04:00

Δεν είναι μαγικοί οργανισμοί τα κόμματα, ούτε έχουν κάποια αυταξία. Σύνολα που αντικατοπτρίζουν τις ανάγκες τις κοινωνίας και του λαού.

Τα δύο κόμματα που κυβερνούν την Ελλάδα μεταπολιτευτικά είνα χρεωκοπημένα, γιατί χρεωκοπημένες είναι οι αξίες των ανθρώπων που τα ίδρυσαν και τα στήριξαν.

Περισσότερο χρεωκοπημένοι όμως είναι κι όσοι έχουν συνδεθεί οργανικά με τα δύο κόμματα, όσοι έχουν στηρίξει την πολιτική τους ανάδειξη σε αυτούς τους δύο οργανισμούς.

Πολιτικοί χωρίς φαντασία, χωρίς φειδώ στις υποσχέσεις, χωρίς αιδώ στις δικαιολογίες, μηρηκαστικά θεωριών που ξέφτισαν στο χρόνο, ανίκανοι οι περισσότεροι να συλλάβουν τα 3 e's της δημόσιας διοίκησης: Efficiency, Effectiveness, Economy.

Ικανότητα, Αποτελεσματικότητα, Οικονομία. Γνώσεις κι εμπειρία. Έργο στην πράξη. Επιλογή του μέτρου με τη λιγότερη κατασπατάληση πόρων.

Έτσι κυβερνιούνται τα σύγχρονα κράτη. Με αυτά τα κριτήρια αξιολογούναι οι επιδόσεις των δημόσιων λειτουργών.

Στην Ελλάδα, αντίθετα, κυριαρεί η θεωρία του Public choice: οι πολιτικοί μας λειτουργούν με γνώμονα την επανεκλογή τους στους θώκους τους. Επιλέγουν αυτές τις πολιτικές που μεγιστοποιούν τις πιθανότητεςνα διατηρήσουν τις δημόσιες θέσεις τους, αλλά αδιαφορούν αφενός για τις μακροπρόθεσμες επιπτώσεις των αποφάσεών τους, αφετέρου για τη μεγιστοποίηση της ωφέλειας των πολλών. Ένας ανήθικος κι άκαμπτος ωφελιμισμός κατά Bentham θα ήταν πολύ πιο αποδοτικός από μία πολιτική που άλλοτε ανάλγητη, άλλοτε υστερική, άλλοτε υπέρμετρα παραχωρητική, με συνέπεια όμως πρόχειρη κι ακατέργαστη, οδήγησαν τη χώρα σε ένα σημείο που θεωρούμε υποχρέωσή μας να συναινέσουμε στην απώλεια των κεκτημένων.

Φταίει ο λαός που ζητούσε περισσότερο; Φταίνε οι πολιτικοί που ενέδιδαν; Φταίνε κι οι δύο; Η αλήθεια είναι ότι η πλειοψηφία του Ελληνικού λαού, του συντάκτη συμπεριλαμβανομένου, βολευόταν με τη διατήρηση του πολιτικού status quo.

Αυτή τη στιγμή όμως πρέπει να ανγνωρίσουμε αλήθειες: και τα δύο κόμματα ευαγελίζονται την αναγέννησή τους ως άλλοι φοίνικες εκ των στάχτεών τους. είναι πειστικό ένα τέτοιο επιχείρημα; Αλήθεια, οι ίδιοι πολιτικοί που έχρι πρότινος διόριζαν τα δικά τους παιδιά σε θέσεις του δημοσίου, ευρύτερου και στενότερου τομέα, που έβλεπαν και βλέπουν το δημόσιο χρήμα ως περιουσία τους που τη ξοδεύουν κατα το δοκούν (βλέπε πρόσφατη απόφαση των 300 για αυτόχρηματοδότηση τους για την αγορά η/υ αξίας 5,000), μπορούν αυτοί οι άνθρωποι να αλλάξουν; Προσωπικά το θεω΄ρω αδύνατο. Είναι στενοί οι δεσμοί που κρατούν δεμένπυς τους πολιτικούς με αυτό το τρόπο σκέψης, που τους κάνουν ευάλωτους στα αιτήματα των διαφόρων ομάδων άσκησης πίεσης, σε βαθμό που τυχόν μη σύμπραξη να απειλεί το πολιτκοό τους μέλλον.

Και πάμε σε μία πρόταση που χτυπά την public choice theory στη βάση της, που στερεί βασικό κίνητρο από τους πολιτικούς για να συνεχίσουν ναπολιτεύονται όπως μέχρι τώρα: περιορισμός στη βουλευτική θητεία, έως δύο βουλευτικές περιόδους ή έως 8 βουλευτικές συνόδους. Αυτά. Μέχρι εκεί. 2 θητείες στα χοντρά χοντρά. 2 εκλογές και τέλος. Πρωθυπουργός ναεκλέγεται από την εκάστοτε κοινοβολευτική ομάδα με την πλειοψηφία των εδρών. Δε νομίζω πως η μακρόχρονη παραμονή αρχηγών/πρωθυπουργών στην ηγεσία κομμάτων/κυβερνήσεων στην μεταπολιτευτική Ελλάδα έχει αποδειχθεί ωφέλιμη πρακτική. Το ίδιο και για τους βουλευτές, ικανός αριθμός των οποίων θα μείνει στη Βουλή για αρκετές θητείες, θα φύγεικαι θα ξανάρθει. Θα ζήσει από αυτό. Όχι κύριοι, στις εργασίες σας. Αφήστε την πολιτική σε όποιον έχει καλές προθέσεις, μεράκι, ψώνιο να βοήθησει τη χώρα του.

Είναι απλός και λαϊκίστικος ο λογος μου. Το αναγνωρίζω. Και γενικεύω ασύστολα συμπαρασύροντας ευπατρίδες πολιτικούς στην κριτική μου. Όμως το επίπεδο των μοντέλων, αθλητών, καλλίγραμμων κυριών και λοιπων εργατοπατέρων ή άνεργων/άεργων, οι περισσότεροι εκ των οποίων ούτε καν τα ακαδημαϊκά credentials έχουν για τις θέσεις που έχουν αναλάβει αποδεικνύει ότι η Ελλάδα και το σύστημά μας νοσεί. Η δημοκρατία μας νοσεί.

Λίγη φαντασία στην πολιτική δεν έβλαψε ποτέ κανένα.

Ο φίλος Μάνος παραθέτει:

Η αποτυχία της Δημοκρατίας

Ποια είναι η αποστολή κάθε πολιτεύματος; Η εξασφάλιση της βιωσιμότητας της κοινωνίας, η επιβίωση του λαού. Όταν οι πολίτες ενός κράτους δυσκολεύονται να διασφαλίσουν τα προς το ζειν και η επιβίωσή τους καθίσταται αμφίβολη, το πολίτευμα έχει ήδη αποτύχει.

Στις 23 Απριλίου 2010 η Ελληνική Δημοκρατία κήρυξε διακριτικά πτώχευση. Η Δημοκρατία μας απέτυχε. Της οικονομικής πτώχευσης είχε προηγηθεί πολλά χρόνια πριν η ηθική παρακμή. Η χρεοκοπία του κώδικα αξιών της ελληνικής κοινωνίας. Η νοοτροπία της καλοπέρασης και της ήσσονος προσπάθειας αποδείχθηκε μακροπρόθεσμα αυτοκαταστροφική.

Το καινοφανές είναι η έκταση των συνεπειών της κρίσης: κηδεμονία, απώλεια της εθνικής κυριαρχίας, φτωχοποίηση, υποδούλωση. Ο ελληνικός λαός πληρώνει την απώλεια του αυτοσεβασμού του με την παράδοση της εξουσίας σε πρόσωπα άλλων πλην των δημοκρατικά εκλεγμένων εκπροσώπων του. Ύβρις – τύσις.

Η τραγική ειρωνεία: ακόμη και με ευλαβική εφαρμογή των νέων μέτρων, το όφελος θα είναι μόνο η μείωση του δημοσίου ελλείμματος κατά 10% στα επόμενα δύο χρόνια. Οι διεθνείς οικονομικοί αναλυτές προβλέπουν ότι δεν πρόκειται η Ελλάδα να εξέλθει της οικονομικής ύφεσης για τα επόμενα δέκα χρόνια. Ένα κυρίαρχο κράτος βρίσκεται πλέον στο έλεος των πιστωτών του. Sovereign bonds. Τι ειρωνική ορολογία: παίρνεις μετρητά με αντάλλαγμα κρατική κυριαρχία. Δεν θα έπρεπε ο εν λόγω θεσμός να διδάσκεται και στα αμφιθέατρα νομικής, στις παραδόσεις συνταγματικού δικαίου; Δεν θα έπρεπε να υπάρχει ρύθμιση του θεσμού με αυστηρούς περιορισμούς έγκυρο δανεισμού στο Σύνταγμα της Ελλάδος; Είναι αδιανόητο πως δέκα άνθρωποι υποθήκευσαν το μέλλον μίας ολόκληρης γενιάς Ελλήνων, χωρίς να το καταλάβει κανείς. Μας πιάσανε αδιάβαστους.

Η κατάσταση προσομοιάζει με ήττα σε εθνικοαπελευθερωτικό πόλεμο. Ωστόσο, τα πράγματα είναι ακόμη χειρότερα: στον πόλεμο, ο εχθρός ήρθε απ’έξω, ήταν ανώτερος, πάλεψες αλλά κατίσχυσε. Τον ξέραμε, τον είδαμε, τον πολεμήσαμε με αξιοπρέπεια. Κάποια στιγμή θα φύγει. Η οικονομική υποδούλωση είναι πιο ύπουλη: ο εχθρός ήρθε από μέσα, δεν τον είδαμε ποτέ, δεν πολεμήσαμε ποτέ, δεν θα τον μάθουμε ποτέ. Και το κυριότερο: παραμένει ανάμεσά μας, είμαστε εμείς, ο κακός μας εαυτός.

Ποτέ δεν θα μάθουμε ονόματα, εταιρείες, πράξεις, ποσά, πρακτικές. Ποτέ δεν θα μάθουμε ‘πού πήγαν τα λεφτά’. Δεν θέλουμε να μάθουμε. Γιατί κατά βάθος ξέρουμε ότι εμείς τα πήραμε. Εμείς, ο καθένας μας πήρε το μερίδιό του στη διαφθορά, στην καταλήστευση του κράτους και οτιδήποτε ορίζεται ως ‘κοινό’. Για τον ραγιά, το κράτος ήταν πάντα κάποιος άλλος, κάποιος ξένος, δεν μας αφορούσε. Και με κάθε ευκαιρία τον ληστεύαμε, κάπου, κάπως, κάποτε, μας τα χρώσταγε. Άραγε, θα τολμήσουμε ποτέ να κοιτάξουμε τον εαυτό μας στον καθρέπτη, να αναζητήσουμε τον εσωτερικό εχθρό, τον Εφιάλτη μας; Δεν θα ωριμάσουμε; Δεν θα βγούμε πιο δυνατοί; Σίγουρα, αυτό κάποια στιγμή θα γίνει, αυτό είναι βέβαιο και ιστορικά νομοτελειακό: οι κακουχίες ωριμάζουν τους λαούς. Σίγουρα, και οι Έλληνες θα ωριμάσουμε, θα γίνουμε κράτος, θα εκπολιτιστούμε, θα περάσουμε στο επόμενο επίπεδο πολιτικής και ιστορικής εξέλιξης. Αυτό είναι το μόνο θετικό από αυτή την εθνική τραγωδία, η κατ’ ανάγκην αισιόδοξη μακροπρόθεσμη εξέλιξη. Μέχρι τότε όμως, πόσοι και πώς θα έχουν επιβιώσει;

Εκτιμώ ότι η Ελλάδα που θα παραδώσουμε στη γενιά των παιδιών μας θα είναι κατά πολύ πιο ώριμη από την Ελλάδα που παραλάβαμε από τους πατεράδες μας. Από την χρεοκοπημένη γενιά του Πολυτεχνείου. Για να είμαστε δίκαιοι, όλες οι γενιές περνούν δυσκολίες. Οι πατεραδες μας μεγάλωσαν σε μία μεταπολεμική εποχή ανέχειας, το κατοχικό σύνδρομο δεν τους εγκατέλειψε ποτέ. Η απληστία τους είχε δικαιολογημένες ψυχολογικές ρίζες. Όμως, ορθοπόδησαν, κατέκτησαν την οικονομική ευημερία. Ήταν στο χέρι τους να κατακτήσουν και την οικονομική αυτάρκεια, όφειλαν οικοδομήσουν έναν στέρεο κώδικα αξιών και μία βιώσιμη οικονομία. Απέτυχαν. Και είναι υπόλογοι απέναντί μας.

Αυτό που με ανησυχεί περισσότερο είναι τα ακόμη χειρότερα: όλο και περισσότεροι διεθνείς αναλυτές, με πρώτη τη Fitch από το Νοέμβριο του 2009, διαβλέπουν πλέον σοβαρό ενδεχόμενο στρατιωτικού πραξικοπήματος στην Ελλάδα. Πολλοί εκτιμούν ότι η επίσκεψη Ερντογάν στις 15 Μαΐου για την μοιρασιά των πετρελαίων του Αιγαίου θα λειτουργήσει ως βαρόμετρο. Η ιστορία μας δείχνει ότι σε ανάλογες συνθήκες στο παρελθόν αυτό είχε συμβεί και μάλιστα με την επιδοκιμασία του λαού. Ας μην ξεχνάμε ότι στις 22 Απριλίου 1967 μία μεγάλη πλειοψηφία του ελληνικού λαού υποδέχθηκε το πραξικόπημα με ανακούφιση: ούφ, επιτέλους. Όπως ο εθισμένος χρήστης ναρκωτικών που βρίσκει λύτρωση στην αυτοκτονία. Ακόμη πιο κάτω από τον πάτο, υπάρχει ο απόπατος. Σαν σκηνικό της Αποκάλυψης…

Ούτως ή άλλως, η Δημοκρατία ήδη απέτυχε. Πρέπει να ανασυνταχθούμε, να αναγεννηθούμε από τις στάχτες μας. "Η Ελλάς θέλει να ζήσει και θα ζήσει". Πώς όμως; Υπάρχει μία ηλιακτίδα στο σκότος; Υπάρχει κάπου ελπίδα, μία αξία για να πιστέψουμε; Και ο ποιητής αναρωτιέται:

When the truth is found to be lies
and all the joy within you dies
don't you want somebody to love
don't you need somebody to love
wouldn't you love somebody to love
you better find somebody to love

SOVEREIGN CREDIT DEFAULT SWAPS: DERIVATIVES IN NEED OF REGULATION The Greek Case and the Systemic Risk in the Global Economy

2010-04-14T16:30:00.002-04:00

Sovereign credit default swaps (hereinafter, ‘CDS’) have been traded privately on a gradually increasing amount since 1993. Since they are over-the-counter (hereinafter, ‘OTC’) derivatives, they are traded off-exchange, with no clearing house or margin-call mechanism. These credit derivatives follow in general the rules applicable on corporate CDS (which is a rather self-regulated market) and, since recently, there had not been any major discussion for its non-particularized regulation. Contrary to many sovereign bonds, sovereign CDS contracts do not comprise complicated guarantees or embedded options and, thus, trading activity in sovereign CDS has developed to the point that they are more liquid than many of the underlying bonds.

But amidst the current Greek financial turbulence came voices from EU leaders that the CDS market may have actually caused or at least contributed to the deterioration of the terms of a sovereign’s debt market, i.e. on the yield of the interest rates the market sets for the Greek bonds. This could be characterized as a “knock-on” effect of a secondary derivatives market upon the main debt market, the actual implications of which have been difficult to trace. However, this is a pattern of a vicious circle: it is the sovereign’s debt market that should be setting the prices for the respective CDS, not the opposite. Since holding of the debt instruments is not required for the sale or the purchase of CDS, there is room for speculative action.

It is exactly these concerns that motivated the political appetite in Europe for clamping down on speculative trading. France and Germany were reported to ask the President of the European Commission to introduce more transparency into the trading of credit default swaps so as to a sovereign debt market being destabilized by speculative trading activity, such as the naked short selling of CDS, i.e, the short selling of instruments by a party that does not own them. At the same time, following pressure from EU officials, the US Department of Justice announced it would begin investigations on hedge funds’ alleged speculative trading on Greece’s CDS in an orchestrated attempt to drive down the value of euro. Ben Bernanke, chairman of US Federal Reserve, stated that the Fed was investigating “a number of questions relating to Goldman Sachs and other companies in their derivatives arrangements regarding Greece”, since using CDS to destabilize a government is “counter-productive”.

On the other hand, Bankers and the International Swaps and Derivatives Association (hereinafter, ‘ISDA’) have defended trading activity of CDS on Greek sovereign debt. Major financial institutions are emphasizing on the usefulness of CDS as hedging tool to disperse risk and point out that “the spike in Greek CDS at the height of Greece’s debt crisis earlier this year was mainly due to banks buying protection against default on the country’s bonds, rather than speculators”. Such interpretation of the current trend would suggest that the purchase of CDS without owning underlying bonds was not responsible for exacerbating the sell-off in the Greek debt markets.

The same rationale was recently supported by ISDA pointing out that the market for sovereign CDS is much smaller than the underlying market for government bonds. In particular, ISDA invoked publicly available data from the Trade Information Warehouse of Depository Trust and Clearing Corporation (hereinafter, ‘DTCC’) suggesting that the outstanding volumes in the Greek CDS market is $9 billion. Accordingly, ISDA stated that it is impossible that such market can dictate prices in the $400 billion Greek government bond market, especially since government bond and CDS spreads have remained essentially in line while outstanding positions have remained constant.

Moreover, ISDA dismiss the inherently speculative character of naked CDS trading, since it considers that the sovereign CDS market is the most effective means of hedging credit risk to the Greek private sector as well. It is not only the holders of Greek government bonds that are being secured, but also “international banks that extend credit to Greek corporations and banks, … investors in Greek stocks and … entities that have significant real estate or corporate holdings in Greece.

So, where does the truth lie? The controversy in the aforementioned conflicting views of policymakers and participants in the CDS market is fundamental to this paper. After I shortly introduce the main features of the sovereign CDS as a credit derivative, I will try to shed light to the inefficiencies of the existing self-regulated normative framework for sovereign CDS and present the main proposals for its strengthening.

II. Definitions
II.A. Sovereign CDS
“Credit default swaps began as instruments for managing credit risk”. Sovereign CDS are particular types of CDS where the reference entity is a sovereign. Accordingly, we need first to define CDS in general; accordingly, a CDS is a mutual agreement (a bilateral contract) that provides protection on the par value of a specified reference asset. The protection buyer pays a periodic fixed fee or a one-off premium to a protection seller, in return for which the seller will make a payment on the occurrence of a specified credit event, such as a default or a restructuring of the reference entity, to compensate the buyer for the value of the lost reference asset. The maturity of the credit default swap does not have to match the maturity of the reference asset, and often does not. Moreover, contrary to the corporate CDS market, where trading has been concentrated largely in the 5-year maturity contract, sovereign CDS contracts comprise several maturity points between 1 and 10 years.

The default payment can be paid in whatever way suits the protection buyer or both counterparties, i.e., it may be cash that will be calculated either at the time of the credit event in conjunction with the change in price of the reference asset or another specified asset, or it may be fixed at a predetermined recovery rate (cash settlement) or it may be in the form of actual delivery of the reference asset at a specified price, usually the face value, despite the applicable reference asset’s decline in value (physical settlement). Since the agreed-upon principal (i.e., the amount of protection against loss) is not paid at the execution of the transaction, a CDS is not accompanied by capital-raising and the protection seller merely assumes the credit risk and not the market risk, i.e., the price risk of the reference asset.

A premium is the price of the CDS and is usually based a floating interest rate used to hedge the interest fluctuation risk. Premium prices in sovereign CDS reflect the creditworthiness of the sovereign issuing the insured bonds, the credit risk concerning the protection seller, the anticipated “recovery rate” of the principal if a credit event occurs, and financial markets considerations. The protection seller’s credit risk, often called counterparty risk, refers to the likelihood that the CDS agreement will not be performed due to a bankruptcy or other event related to the issuer of the CDS.

Based on the above, a CDS in general functions as a medium for transferring the protection buyer’s credit risk position to the protection seller, since the reference asset holder signs the CDS agreement as a way to replace the reference entity’s credit risk with the counterparty risk, for a specific period of time. The sovereign CDS market offers protection buyers the opportunity to reduce credit concentration and regulatory capital while maintaining customer relationships with the sovereign, while, for sellers of protection, it offers the opportunity to take credit exposure over a customised term and receive payment without funding the position. A clear benefit stemming out of the use of CDS is the increase in the liquidity in the banking industry, since CDS enable banks to lend with lower risk.

Most of the parties in the CDS market in general are sophisticated institutions and the primary participants include globally active banks, financial holding companies, hedge funds, registered investment companies, as well as large insurance companies. In particular, JP Morgan, Morgan Stanley, Deutsche Bank, and Goldman Sachs represented jointly in the last few years at least half of CDS trading volume.

II.B. ISDA Definitions of Sovereign Credit Events
As it is the case in most credit derivatives, it is a credit event under a sovereign CDS that triggers the protection seller’s obligation to repay the reference asset to the protection buyer. Sovereign CDS contracts are often documented using ISDA model-agreement, the so-called ‘ISDA Master Agreement’, and by incorporation of standard definitions applicable to CDS published by ISDA. The trend of standardisation of contract form and definitions that took place in 1998 and 1999 gave a boost to the sovereign CDS market.

Under article IV of the latest version of ISDA Definitions (2003), there are six credit events pertaining to the reference entity that can be included in a credit derivative transaction: (i) bankruptcy (insolvency events such as winding up, administration and receivership); (ii) failure to pay (either principal or interest-if the parties to a CDS do not contemplate a particular threshold amount, the Definitions deem it to be $1 million); (iii) obligation acceleration (by reason of an event of default--if the parties to a CDS do not contemplate a particular threshold amount, the Definitions deem it to be $10million); (iv) obligation default (in any of the reference entity’s debt obligation-such credit event is mutually exclusionary with an obligation acceleration event, since only one can be nominated in the CDS agreement); (v) repudiation/moratorium (against all or some of the reference entity’s debts); and (vi) restructuring (any arrangement for all or some of the reference entity’s debts causing a material adverse change in its creditworthiness).

However, ISDA Definitions for credit events have so far proven insufficient to capture the dynamics of the sovereign debt market. In particular, sovereign debt restructurings are different from corporate debt restructurings for reasons other than the absence of an international sovereign bankruptcy regime. A state, in contrast to a firm, may issue its own currency and it can indirectly backstop the banking system. Accordingly, “sovereign debt is typically a far more important asset in a country’s financial system than the debt of even a very large local firm, so a sovereign default is bound to be more disruptive than the default of a firm”.

Moreover, pursuant to ISDA Definitions, among the events that constitute a restructuring is an “Obligation Exchange” which is defined as a “mandatory transfer” of “any assets to holders of Obligations in exchange for such Obligations” of the Reference Entity resulting “from a deterioration in the creditworthiness or financial condition of the Reference Entity”. However, such definition of “Obligation Exchange” does not account for the means by which sovereigns restructure their debts. While firms would only enter into such an exchange after they had defaulted or entered bankruptcy, a sovereign may undertake such an exchange merely to decrease the yield curve on its debt. Under the ISDA Definitions though, if a sovereign conducted such actions while its credit rating was being downgraded, the restructuring requirements would have been met, even though the sovereign may be financially sound. Accordingly, sovereign CDS could be performed without any material change in the creditworthiness of the sovereign resulting to buyers of sovereign CDS obtaining a higher probability of receiving a payout than corporate CDS buyers.

The most pertinent example regarding ISDA Definitions’ insufficiency to cover sovereign debt issues was the Argentina financial crisis of 2001 and its sovereign debt restructuring. Argentina’s interim President, Adolfo Rodriguez Saa, issued on December 24, 2001 a decree suspending all of the country’s external debt. Following this moratorium declaration, legal disputes ensued between the financial institutions active in Argentina-related sovereign CDS over whether the restructuring up until that day amounted to a credit event according to the CDS agreements. The major issue under dispute was whether the proclaimed voluntary restructuring process was covered under the ISDA Definitions of credit events.

In general, restructuring should be agreed upon by the reference entity, government authority, or the holders of the obligation, or, alternatively, should be declared by a governmental authority in a obligatory form binding the reference entity. The then applicable 1999 ISDA Definitions did not include restructuring by the reference entity unilaterally (that is common with sovereigns) as a credit event if such restructuring is voluntary. In specific, the Definitions provided that only events that are involuntary or mandatory may constitute credit events. However, such technical interpretation of the ISDA Definitions failed to acknowledge the economically coercive character of the restructuring, thus not triggering the performance of respective CDS.

III. Regulatory Framework
III.A. The Pattern of Self-Regulation
The OTC derivatives are generally considered an unregulated financial market. A prima facie reasoning lies in the assumption that the participants are sophisticated professionals that do not need governmental protection. Moreover, “regulation is not only unnecessary in these markets, it is potentially damaging, because regulation presupposes disclosure and forced disclosure of proprietary information can undercut innovations in financial markets”.

Distinguished scholars submit that imposing governmental regulation that might be too rigid or too mechanical may limit the ability of investors to create capital structures that provide the necessary liquidity for the global capital market. Moreover, even if regulators could adequately embrace in a normative framework the understanding of the complex interplay between CDS and the rest of the economy, that regulatory efforts could be futile because “creative financial professionals will simply offer substitute financial products that mimic the prohibited or [regulated] investment”.

Accordingly, self-regulation mechanisms operate to facilitate derivative transactions, an approach that is considered by some scholars as the most efficient, since participants in the CDS market understand the particularities of these instruments and try to minimize risk for their own benefit. As indicated above, most sovereign CDS are documented pursuant to the ISDA Master Agreement (including the negotiated schedule, confirmation, credit support annex and various definitions books which are incorporated by reference into the ISDA Master Agreement, collectively, the “ISDA Documentation”).

With regard to transparency and disclosure considerations on the CDS market, the DTCC’s Trade Information Warehouse provide publicly accessed data regarding the amount of outstanding CDS and weekly transaction activity for the 1,000 largest names covering more than 50% of the market. They suggest that the largest category consists of CDS on sovereigns, particularly emerging countries, although hedges against Greece, Italy, Portugal and Spain have increased considerable in the last twelve months. Such documenting mechanism provides policymakers with transaction level data enabling them to evaluate market activity.

Moreover, ISDA jointly with a group of financial market trade associations including, The Bond Market Association, the International Association of Credit Portfolio Managers and the Loan Syndications and Trading Association (comprising the Joint Forum) released a draft statement of principals and recommendations regarding how banks should handle and use material non-public information (hereinafter ‘MNPI’) when managing credit risk (the “Statement of Principles”). Such guidelines are directed to financial institutions using securities and securities-based swaps to hedge their credit portfolios. The Joint Forum concluded in the Statement of Principles that CDS may qualify as security-based swaps and, as such, should be to the anti-fraud and anti-manipulation provisions of the Securities Laws.

With regard to speculation and market manipulation concerns, CDS protection sellers have raised issues pertaining to use by banks of MNPI obtained through their lending relationships when such banks have a double role as both lenders and protection buyers to the same reference entity. The Statement of Principles addresses such concerns in both the securities and credit derivative markets to secure that financial institutions unilaterally implement appropriate MNPI control procedures to fully comply with securities laws and regulations.

However, self-regulating norms may not be always deemed by the Courts as an authoritative source of law or it may prove to be insufficient to deal with every particular dispute arising out of a CDS contract that refer to ISDA documents. The economic stakes in the CDS market are high and the states have attempted lately to introduce a regulatory framework.

In the US regulation of financial instruments depends on their legal classification. Accordingly, securities are under the jurisdiction of the Securities and Exchange Commission (hereinafter, ‘SEC’), futures are under the jurisdiction of the Commodity Futures Trading Commission (hereinafter, ‘CFTC’), insurance is under the jurisdiction of state insurance regulators and certain bank products are under the jurisdiction of federal banking regulators. Under the Commodity Futures Modernization Act of 2000, most swap agreements were exempted from regulation under the CFTC. Accordingly, sovereign CDS regulation was effectively left to banking regulators, since most credit derivatives are entered into by banks. Federal banking regulations simply permit banks to buy and sell credit derivatives. . Currently, two plans for establishing CDS clearing houses have been launched and wait approval by SEC: the CME/Citadel plan, modeled on the existing energy-derivatives clearing house; and the ICE/TCC plan, backed by major banks, which would be placed under the dual oversight of the New York Fed and the New York State Banking Department.

In Europe, sovereign CDS market is similarly unregulated. The Ecofin Council, the European Central Bank, and the European Commission had initiated in 2009 a project to establish a European-based CDS clearing house to no avail, although the ISDA and the European Banking Federation had originally announced their support for the plan and their intention to adopt the system. France and Germany are promulgating a directive on OTC derivatives by the European Commission which is widely expected to encourage more centralised clearing of swaps, so that security and transparency are enhanced.

Both countries asked for strict rules, such as banning speculative trading in sovereign CDS and establishing a compulsory register of derivatives trading, so as to control speculation and police the deficit spending of member states. Moreover, their plan contemplates unlimited access for regulators to a register of derivatives trading in order to identify possible speculators and confines derivatives transactions taking place only on exchanges, electronic platforms and through centralised clearing houses. Mario Draghi, chairman of the Financial Stability Board echoed the international consensus in such regulation pointing out that speculative sovereign CDS trading has systemic implications and “whenever something has systemic implications, you can bet it is going to get systemic regulation”.

III.B. Systemic Risks in the Global Market and Speculation
The major reasons why appropriate regulation should be introduced in the sovereign CDS market are twofold: first to ensure the sustainability of the global financial system and reduce the systemic risk that the CDS create and second to counteract the negative effective of pure speculative trading on sovereign CDS.

Systemic risk refers to the possibility of a sudden, often unexpected, event or series of events that disrupts financial markets, and thereby the efficient channelling of resources, to such a great degree that it causes a significant loss to, or collapse of, the real economy as a whole. Systemic collapse is distinct from regular financial loss or market volatility in that it affects most, if not all, people and market place participants.

Banks and other governmental bond buyers (mostly hedge funds) purchase sovereign CDS to effectively ensure that they will receive full value for the credit extended. Because of this insurance, bond holders are no longer that concerned about the risk of sovereign default, as long as there are available counterparties in the market willing to sell CDS referenced to the bonds. Consequently, bond buyers have incentive to extend always more credit to default-prone borrowers, who are usually paying higher interest rates to the benefit of the bond buyers.

However, such trend could increase monetary liquidity in a state, inflate prices (starting from the wages in the public sector) and lead to the creation of dangerous asset bubbles, where the asset’s price exceeds the fundamental value of the asset. Accordingly, sovereign CDS have the same causal effect on asset bubbles as an expansionary monetary policy.

Moreover, excessive trade on a sovereign’s CDS may cause the default of a net protection seller that is too big to fail and may bring down other banks, pension or hedge funds that share extensive interlinkages with it. Such financial institutions are too interconnected to fail because they are counterparties to thousands upon thousands of transactions in numerous markets. As numerous parties attempt to unwind their transactions and sell their positions, market liquidity disappears. The result is that solvent, but suddenly illiquid market participants may default on their own obligations.
A last major systemic risk that the sovereign CDS entail is that they undermine the basic principles pertaining to creditor rights. Since CDS separate the economic interests of creditors (receiving payment but bearing risk of debtor default) from the control rights of creditors (to enforce, waive, or modify debt contracts, as well as the right to participate in bankruptcy proceedings), contractual creditors may be subjected to moral hazard and debtholders my be provided with a negative economic interest to affirmatively destroy value. The moral hazard instance refers to a creditor who has hedged with CDS, in that the creditor has no interest in wasting its time and resources monitoring the borrower, while the protection seller who has no contractual obligation with the borrower cannot also monitor the observance of the bond. On the other hand, the negative economic interest instance describes a creditor who owns less debt than CDS protection against the same sovereign. Such a creditor stands to gain by sending the sovereign into default triggering a CDS payout rather than, i.e., assenting to a voluntary restructuring.

Apart from the systemic risks, sovereign CDS can also be used as a tool for speculation. A sovereign CDS buyer profits by betting a particular state will fail, and a CDS seller, like a bondholder, profits by betting that a state will not default on its debt. However, speculation may lead to CDS market manipulation by driving up demand for default protection by participants with a massive position in the relevant sovereign market. Such inflated demand could bring up also the bond yields, thus negatively affecting a state’s finances.

In September 2009, the Markit Group of London, introduced the iTraxx SovX Western Europe index comprising the fifteen most heavily traded CDS in Europe including the sovereign CDS against Greece, Portugal and Spain. In February, demand for such index contracts hit $109.3 billion, up from $52.9 billion in January.

Markit, which collects a flat fee by licensing brokers to trade the index, asserts that its index is a tool for traders, rather than a market driver and accommodates traders’ needs to hedge their risks. Although EU politicians have indirectly accused it of market manipulation, the company says the index make it easier for participants in the CDS market to gauge prices for OTC instruments and has helped bring transparency to the sovereign CDS market, since prior to its creation, there was no established benchmark index enabling investors to track the performance of market segments.

IV. Proposed Amendment: Better Go International
The Greek budget deficit crisis has focused attention on the sovereign CDS market because of accusations that speculating hedge funds used it to cause a sell-off in Greece’s debt and stock markets and made large sums from violent moves in prices. Such accusations prompted politicians worldwide to demand more oversight and restrictions of the market. The current trend is that regulators will force sovereign CDS to become a public market by making banks and funds trade them on exchanges or through clearing houses, which will oversee and publish trades.

The Financial Stability Board is co-ordinating the G20’s response to the financial crisis and has echoed its support to similar regulations in different jurisdictions. If regulations are not co-ordinated globally, then traders will simply migrate to the markets where there are no regulations. Unlike shares on stock markets, CDS are traded privately and not on exchanges. This means that unless every big regulator introduced stricter norms, investors would simply be able to trade in the locations where bans did not exist.

IV.A. Owning the underlying Assets
Although the calls for total prohibition of naked short-selling of sovereign CDS have increased, there are concerns regarding the implications of such ban on the liquidity in the global market. A ban could prevent banks from being able to hedge their risk by buying sovereign CDS, as the hedge funds that are the main sellers of protection would no longer be allowed to trade the market. In general, hedging parties create an economic purpose for the existence of the market, while speculative traders offer the needed liquidity for the market to function. Accordingly, the calls for a total ban seem to be stemming from political considerations, such as the non-existence of a clear social benefit and the risk of price manipulation for the bond markets. However, the latter seems to be unsubstantiated in the recent Greek case, since the rise in bond yields earlier this year preceded that in CDS prices, not the reverse, while the most active CDS buyers lately were European banks holding most of Greece’s debt, not speculating hedge funds.

IV.B. Central Public Trading and Public Disclosure of CDS Trades
The trend in both the US and the EU seems to favour at the time the institution of a central trading mechanism for sovereign CDS replicating that of regulated securities (such as the stock market). It is believed that such central trading will reduce the risk of market manipulation and will make the intentions of pure speculators clear.

It is true that the lack of transparency in the OTC market in general makes it difficult for investors to accurately assess credit derivatives risk regarding sovereigns. On November 15, 2008, the leaders of the G-20 made a public declaration that “we will strengthen financial market transparency, including by enhancing required disclosure on complex financial products and ensuring complete and accurate disclosure by firms of their financial conditions”.

However, arguments for the relative usefulness of such measures may be derived from the fact that the DTCC Warehouse has already been providing publicly available information in this regard for the past two years, while the centralized public trading of a collection of CDS through the iTraxx SovX seems rather to have contributed to the exacerbation of a negative financial momentum for Greece.

IV.C. Minimum Capitalization
Since the CDS market is not currently an organized market, the counterparty risk, i.e., the CDS seller’s default risk, is quite high. Imposing increased capital reserve requirements for protection sellers will decrease the possibility of a systemic risk, although it will also decrease the liquidity in both the CDS and the bond markets. The Financial Services Authority of the UK had undergone an analysis of the OTC derivatives market and found that protection sellers tend to engage in regulatory arbitrage so as to maximize their liquidity. To this end, it recommended revising the Basel Accord to modernize capital requirements for credit risk transfers on a uniform basis globally.

IV.D. Defining Credit Event by Sovereigns
At a minimum, the Argentinean financial crisis illustrates the need for a detailed legal and practical understanding of the technical mechanics of the standard ISDA documents. Although the exact nature of the credit event triggering the performance of any OTC derivative will be ad hoc negotiated and agreed upon in each separate contract, there seems to be sufficient grounds for a regulatory intervention by States with regard to sovereign CDS. The ISDA documents fail to distinguish clearly the profound differences between a sovereign and a corporate CDS with regard to the definition of credit events.
Even if it is obvious that the ultimate decision will still lie with the parties of the CDS contract, a sovereign’s statutory standardization of credit events pertaining to sovereign CDS would provide more clarity in this loophole and guide the Courts of each jurisdiction to a particular approach when dealing with such subtle issues.

Conclusion
In a meeting in Berlin earlier in March, Angela Merkel, the German chancellor, and George Papandreou, the Greek prime minister, agreed to push both EU and G-20 leading economies to restrict speculators who seek to exploit uncertainty over sovereign debt. Although there seems to be a linkage between speculators’ activities and rise of yield on Greek bonds’ interest rates, there has not been any persuasive evidence that the CDS market dictated the much bigger bond market.

The debate on regulating the systemic risk so far seems to have been based on the wrong grounds: it is the global financial market that might be endangered by the systemic risk inherent in the CDS trading rather than the finances of a particular country. Liquidity is needed in the market and only the fast-profit-oriented hedge funds can provide it. By outlawing their participation in the CDS market, the impact on Greece’s and other sovereigns’ ability to secure sufficient funding to cover their current account deficits might be disastrous.

What is needed is more transparency and disclosure of the relevant market data, so as to enable policy makers and participants better evaluate the environment and take informed and reasonable decisions. The self-regulation mechanisms have expanded the last years and the nascent DTCC has already a positive impact enabling parties to trade in the margin. Where self-regulatory norms have proven to be insufficient so far (as it is the case with the definition of a sovereign’s credit event), the sovereign’s authorities should intervene and set authoritative rules that would help the Courts reach a just, reasoned decision.

Δημοσίευση στο Αμερικανικό-Τουρκικό περιοδικό Διεθνούς Δικαίου και Πολιτικής

2010-03-23T18:26:00.002-04:00

Πραγματεύεται τον ορισμό του εγκλήματος της γενοκτονίας και την ανάγκη να συμπεριληφθεί στην αντικειμενική του υπόσταση η ύπαρξη οργανωμένου κρατικού σχεδίου.

Εν αναμονή του Συμβουλίου Κορυφής

2010-03-23T01:23:00.003-04:00

Δύσκολοι καιροί να λες ότι είσαι Έλληνας στο εξωτερικό. Οι κακοί, ανεύθυνοι χειρισμοί της κυβέρνησης έχουν ως τώρα οδηγήσει τη χώρα σε ένα πρωτοφανές αδιέξοδο. Η δαιμονοποίηση της αγοράς είναι η εύκολη λύση: απευθυνόμαστε στα κατώτερα ένστικτα αυτοσυντήρησης, ρεβανσισμού του ανίδεου λαού και στοχοποιούμε κράτη, τράπεζες, πρόσωπα. Όταν μόνοι μας ανακοινώσαμε ότι το έλλειμμα του προϋπολογισμού έχει εκτοξευτεί στο 12,9% to ΑΕΠ, τι περιμέναμε; να μας χειροκροτήσουν οι αγορές για τη δημιουργική λογιστική και να νιώσουν ανακούφιση από την αλλαγή της κυβέρνησης;

Σαφέστατα κι υπήρχε πρώτη ύλη για έναν τέτοιο εξευτελισμό, που απλόχερα την πρόσφερε η αδράνεια, το τέλμα στο οποίο είχε οδηγήσει τη χώρα η κυβέρνηση Καραμανλή. Όμως, έξι μήνες μετά, ακόμα να μπορέσει η νέα κυβέρνηση να οδηγήσει τη χώρα σε ένα ασφαλές λιμάνι. Πήρε μέτρα με το δεξί χέρι και με το αριστερό χαρίζει στις πιο επίμονες ομάδες προνόμια (Υπάλληλοι Βουλής, Υπάλληλοι Υπ. Εσωτερικών/Εξωτερικών κλπ). Το μήνυμα σαφές: πιέστε μας και θα υποχωρήσουμε. Ούτως ή άλλως τα μέτρα τα πήραμε υπό καθεστώς πανικού και δεν αντικατοπτρίζουν αυθεντικές μεταρρυθμιστικές προσπάθεις.

Η λύση βρισκόταν/βρίσκεται από καιρό στο Διεθνές Νομισματικό Ταμείο. Εξωτερικά επιβεβλημένες αλλαγές στο εργασιακό καθεστώς του δημοσίου τομέα, αύξηση των ορίων ηλικίας συνταξιοδότησης, περικοπές στις κρατικές δαπάνες, κατάργηση κάθεείδους φορολογικής ασυλίας, άνοιγμα των κλιειστών επαγγελμάτων κ.α. είναι πιθανότερο να γίνουν δεκτές σε περιπτώσεις που ο λαός αντληφθεί ότι λαμβάνονται στο πλαίσιο της ύστατης προσπάθειας να αποφευχθεί η χρεωκοπία. Η ΕΕ δεν έχει τους μηχανισμούς να επιβάλλει αυστηρή επιτήρηση για την πιστή εφαρμογή του αναθεωρημένου πακέτου σταθερότητας κι ανάπτυξης. Απεδείχθη ήδη μία φορά με τα τραγικά σημερινά αποτελέσματα.

Οι Έλληνες μπορεί να είναι έθνος ανάδελφον, σίγουρα όμως η Ελλάδα είναι κράτος που έχει συνηθίσει να δέχεται βοήθεια από τα αδελφά κράτη της ΕΕ, σε σημείο που να επικαλείται με θρασύτητα το 'κεκτημένο' κατ' αυτήν δικαίωμα να απαιτεί κατά παράβαση των ΕυρωΣυνθηκών δανειοδότηση ή εγγυοδοσία από τα άλλα κράτη με καλύτερους όρους από αυτούς της αγοράς. Προφανώς ακόμα δεν έχουμε πείσει την ευρωπαϊκή κοινή γνώμη από που αρύουμε τέτοιο δικαίωμα.

Δημοσίευση στο Kent-Chicago Intellectual Property Journal

2010-03-20T12:31:00.003-04:00

Πραγματεύεται την προστασία των σημάτων φήμης σε ΕΕ κα ΗΠΑ. Και προσπαθεί να αναδείξει το ξεχωριστό ρόλο του ΔΕΚ σε σύγκριση με τη συνεχή διαλεκτική σχέση Κογκρέσου και Supreme Court.

Crime of Aggression

2010-01-30T20:20:00.003-05:00

The question whether the crime of aggression is an international crime under customary law is one most hotly debated issues in the international arena. I reserve to come back and cite the most prominent authorities supporting each side, but on an initial basis it seems rather bizarre to disregard the apparent usefulness of a number of international treaties. The London Agreement on the Nuremberg Tribunal, the Agreement establishing the Tokyo Military Tribunal, The Rome Statute itself do point to the direction that there is consensus on a number of States that such a crime does exist. Enforceability of its prohibition is a questionable issue, but the opinion juris is somewhere in the air...

Ο καιρός γαρ εγγύς

2010-01-27T21:49:00.002-05:00

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο υιοθέτησε σήμερα την έκθεση για την πΓΔΜ του Σλοβένου εισηγητή Ζόραν Τάλερ με την οποία καλείται το Συμβούλιο το Μάρτιο να λάβει υπόψη τη σύσταση της Επιτροπής για έναρξη διαπραγματεύσεων. Παράλληλα, στη συνέντευξη Τύπου μετά την ολοκλήρωση της ψηφοφορίας της έκθεσης, ο Ζόραν Τάλερ χαρακτήρισε το σημερινό κείμενο ένα ισχυρό μήνυμα προς την Επιτροπή, το Συμβούλιο και τις κυβερνήσεις των εμπλεκόμενων χωρών και πρόσθεσε: «Συνιστά ακόμα ένα ισχυρό κάλεσμα και στην ελληνική κυβέρνηση να απαλλαγεί επιτέλους από αυτό το ζήτημα. Πιστεύω ειλικρινά ότι η διατήρηση αυτού του προβλήματος, δεν είναι προς το συμφέρον τη Ελλάδας».

Τι μπορεί να σημαίνει πρακτικά αυτό; Από την μία πλευρά είναι πλεόν φανερό ότι η ΕΕ δεν μπορεί να ανεχτεί την σκλήρυνση της στάσης της Ελλάδας, όπως αυτή πρωτοεμφανίστηκε στο Βουκουρέστι, σύμφωνα με την οποία η πΓΔΜ δεν θα μπορούσε να εισέλθει στις ευρωατλαντικές δομές (ΕΕ, ΝΑΤΟ) ούτε υπό την προσωρινή ονομασία της. Η Ελλάδα θεώρησε ότι οι ευρωατλαντικές βλέψεις της γείτονος χώρας θα άλλαζαν τις προτεραιότητές της και θα την εξωθούσαν σε ένα συμβιβασμό για το όνομα, υπό τους όρους που θα έθετε η Ελλάδα. Από τον Απρίλιο, όμως, του 2008 παρήλθε αρκετός χρόνος, κατά τον οποίον η δε σημειώθηκε καμία πρόοδος στις διαπραγματεύσεις, παρά τις περαιέρω υποχωρήσεις της Ελλάδας, όπως αυτές διατυπώθηκαν στην ανεπίσημη συνάντηση Μπακογιάννη-Μιλοσόσκι στο Παρίσι τον Σεπτέμβρη του 2008. Η ΕΕ όμως θέλει να προχωρήσει την πολιτική της διεύρυνσης και πλέον πιέζει την Ελλάδα να ανεχτεί την έναρξη των διαπραγματεύσεων για την είσοδο της πΓΔΜ στην ΕΕ.

Από την άλλη, η ενταξιακή πορεία δεν είναι αυτονόητη ούτε και αυτόματη. Η πΓΔΜ θα βρεθεί σε διάφορα στάδια αυτής της πορείας να εξαρτάται από τη σύμφωνη γνώμη της Ελλάδας ως προς την περαιτέρω συνέχιση των διαπραγματεύσεων. Αυτό σημαίνει πως ακόμα κι αν η Ελλάδα δεχτεί την έναρξη ων συνομιλιών σε αυτή την φάση, δε θα απωλέσει τη δυνατότητα να μπλοκάρει κάποια από τα ενταξιακά κεφάλαια, αν οι διμερείς διαπραγματεύσεις για την ονομασία συνεχίσουν να βρίσκονται σε τέλμα.

Η στάση Καραμανλή στο Βουκουρέστι δεν απειλείται απευθείας από τυχόν υποχώρηση της κυβέρνησης Παπανδρέου σε αυτή τη φάση: αν τα Σκόπια είχαν λάβει την πρόσκληση για ένταξη στη βορειατλαντική συμμαχία, η πορεία ένταξής της θα γινόταν μάλλον αυτόματα, άμα τη πληρώσει ορισμένων βασικών πολιτικών και στρατιωτικών μεταρρυθμίσεων. Αυτό δε συμβαίνει ως προς την ενταξιακη πορεία για την ΕΕ, όπου η πΓΔΜ θα κληθεί να δώσει πολλές φορές εξετάσεις σε μία σειρά από επιμέρους κεφάλαια, μεταξύ των οποίων και η εξωτερική πολιτική (επιμέρους θέμα της οποίας θα είναι και οι σχέσεις καλήα γειτονίας με την Ελλάδα).

Δεδομένης της οικονομικής κρίσης στην Ελλάδα, αλλά και της δυνάμει πολιτικής αποσταθεροποίησης αν συνεχιστούν φαινόμενα κοινωνικής αναταραχής ανάλογα με αυτά των αγροτικώνκιντοποιήσεων, κι έχοντας υπόψη ότι η Ελλάδα έχει απωλέσει σε σημαντικό βαθμό την υποστήριξη και τα αισθήματα αλληλεγγύης από αρκετούς εταίρους, είναι αρκετά πιθανόν η κυβέρνηση να υποχωρήσει ως προς το ζήτημα της πΓΔΜ. Επειδή όμως το παιχνίδι στην σκακιέρα των διεθνών σχέσεων είναι simultané, θα πρέπει να γίνουν προσπάθειες να αντλήσουμε οφέλη από τυχόν υποχώρηση όσον αφορά στις πιέσεις για άμεση επίτευξη των στόχων που θέτει το αναθεωρημένο Πρόγραμμα Σταθερότητας κι Ανάπτυξης. Κυρίως όμως να πιέσουμε τους εταίρους να διευκολύνουν την άντληση χρηματικών μέσων από την Ελλάδα με λιγότερο επαχθείς όρους σε σχέση με αυτούς που δανειστήκαμε με το πρόσφατο κοινοπρακτικό ομολογιακό δάνειο (πέραν χρεωλυσίων, επιτόκιο 6,25%!!!).

Η σύνδεση των εθνικών μας θεμάτων με την οικονομική κατάσταση ης χώρας είναι υπαρκτή κι όχι μεταφυσική. Η Ελλάδα απώλεσε μέρος της εμπιστοσύνης των συμμάχων της κι είναι σίγουρο πως οι τελευταίοι πλέον θα τείνουν με μεγαλύτερη δυσπιστία το ους τους προς τα αιτήματα της χώρας μας. Κάθε υποχώρηση όμως πρέπει να γίνεται με τα αντίστοιχα αντισταθμιστικά οφέλη. Αν η Ελλάδα δεχτεί την έναρξη ενταξιακών διαπραγματεύσεων της ΕΕ με την π ΓΔΜ πρέπει αφενός να το κάνει με κάποιο αντιστάθμισμα, αλλά και με τη ρητή επιφύλαξη ότι η στάση της δεν προεξοφλεί την εις το διηνεκές υποστήριξη της ενταξιακής πορείας των Σκοπίων, αν αυτά συνεχίσουν να τορπιλίζουν τις προσπάθειες επίλυσης της διμερούς διαφοράς τους με την Ελλάδα.

Minus solum quam cum solus esset

2010-01-07T17:48:00.003-05:00

Πού προσφύγω ο άθλιος; Πάντοθεν πολεμούμενος και παραμυθίαν ουκ έχω... Η αποκαθήλωση ενός ηγέτη, ενός πολιτικού ταγού που η ιστορία θα συνδέσει το όνομά του με την απόλυτη αποτυχία. Κάτι για το οποίο φρόντισε ο ίδιος περισσότερο από τον καθένα. Ο τίτλος της θρυλούμενης αυτοβιογραφίας του θα πρέπει να ονομαστεί 'Modus non ordinandi' ή επιεικέστερα 'Οι αποφάσεις που δεν πήρα'.

Ο εισπρακτικος μηχανισμός τελμάτωσε, η συγκράτηση των εξόδων στα τελειώματα ήταν ανέκδοτο, η συγκάλυψη των σκανδάλων πρωτοφανής. Για τις σκληρές αποφάσεις λαλίστατος, για την ταμπακιέρα της αιτίας σιωπηλός. Ο Wittgenstein ολοκληρώνει το Tractatus Logico Philosophicus με την παρακάτω φράση (σε μετάφραση Κιτσόπουλο από εκδόσεις Παπαζήση). Για όσα δεν μπορεί να μιλάει κανείς, για αυτά πρέπει να σωπαίνει. Ίσως τελικά Il principe να ήταν συνεπής ως προς αυτό. Όσο για την απροκάλυπτη στήριξή μου προς το πρόσωπό του, mea culpa. Τυφλωμένος από το πάθος μίας επιλογής, δεν μπορούσα να δω όσα ο κόσμος γύρω μου βροντοφώναζε.

Αν είχα τη δύναμη τη χώρα να αλλάξω...

2009-12-04T22:34:00.005-05:00

Θα αποκαταστούσα το κοινωνικό συμβόλαιο κατά το Rousseau με περισσότερες μορφές άμεσης δημοκρατίας.
Θα επέβαλα στους πολιτικούς μας να αλλοτριωθούν από την ιδέα του Leviathan. Δεν αντιπροσωπεύουν αυτοί την ανώτατη δύναμη, αλλά υπόβαλλονται αυτής - "Non est potestas Super Terram quae Comparetur ei" (δεν υπάρχει καμία δύναμη στο κόσμο να συγκριθεί μαζί του).
Θα καθιέρωνα την απόλυτη ισότητα και ισοδυναμία της ψήφου κάθε πολίτη - απλή αναλογική σε άπασα την επικράτεια.
Θα ακύρωνα τη βάση του 3% ακόμα κι αν αυτό απαιτούσε συντακτική συνέλευση (αν θεωρηθεί ότι στην Ελλάδα επιβάλλεται από το γράμμα του άρθρου 1 παρ. 3 του Συντάγματος)
Θα φώναζα ότι η σημερινή Ελλάδα υπνώττει και ασελγεί στα διδάγματα του L'esprit des lois του Montesquieu - δε μπορεί να καταλάβει ότι η κυριαρχία δεν είναι κτήμα της εκτελεστικής εξουσίας, αλλά υπερέχει αυτής.
Θα μοίραζα στο δημοτικό σχολειο την απόφαση Marbury v. Madison του ανωτάτου δικαστηρίου των Ηνωμένων Πολιτειών για να εμπεδώσουμε από τα πρώτα χρόνια της ζωής μας ότι πηγή κάθε εξουσίας στο κόσμο είναι η σύσσωμη θέληση των πολιτών να υπαχθούν στο νόμο.
Θα μείωνα τη βουλευτική αποζημίωση στο μέσο μισθό του δημοσίου υπαλλήλου. Το κίνητρο κάθε πολιτικού θα ήταν η προσφορά, όχι η αποκόμιση κερδών. Το επιχείρημα ότι με αυτό το τρόπο οι άριστοι δε θα επέλεγαν την πολιτική είναι εγγενώς εσφαλμένο: αν δεν την επέλεγαν, δεν είναι οι άριστοι για την πολιτική. Δεν είναι οι κατάλληλοι όταν απεμπολούν το δικαίωμα-υποχρέωση προσφοράς προς το κυρίαρχο κράτος και την κοινωνία για να εξασφαλίζουν την προσωπική τους ευημερία.
Θα διευκόλυνα την άσκηση ποινικής δίωξης εναντίον υπουργών. Κυρίως μετά το πέρας των καθηκόντων τους. Η ταχύτερη παραγραφή των αδικημάτων τους δεν έχει καμία δικαιοπολιτική βάση που να μπορεί να θεωρηθεί από το λαό ανώτερη από την αρχή της ισονομίας και της απόλυτης υποταγής όλων στο νόμο.
Θα έδινα στο νομοθετικό σώμα τη δύναμη που του αρμόζει. Ανεξάρτητο από την εκτελεστική εξουσία και υπόλογο μόνο στο εκλογικό σώμα. Πως; Διευκολύνοντας την εκλογή του βουλευτή με την απλή αναλογική.
Θα μπορούσα να προτείνω διαβούλευση για το αν το διαδίκτυο μπορεί πλέον να πραγματώσει το ιδεώδες της πόλης-κράτους του Rousseau με την απάλειψη/τροποποίηση της Βουλής. Δημόσια διαβούλευση, διάλογος και ψηφοφορία. Αν δεν υπάρχει απαρτία, τότε και μόνο τότε να μπορούσε να επιληφθεί του θέματος η αντιπροσωπευτική αρχή.
Θα απελευθέρωνα τους δικαστές από τον έλεγχο της εκτελεστικής εξουσίας. Πως; Εν μέρει υιοθετώντας το μοντέλο εκλογής τους από το λαό. Είναι εξουσία, εξουσία εφάμιλλη της εκτελεστικής και νομοθετικής. Και θα πρέπει να αρύονται τη νομιμοποίησή τους από το εκλογικό σώμα, αδιαμεσολάβητα.
Θα έκανα κάθε μέρα δημόσια ψυχανάλυση και ψυχοθεραπεία για να αποκαλύπτω τις προθέσεις μου, να απογυμνώνομαι, να ζω σε ένα γυάλινο κόσμο, να εκθέτομαι στον ύψιστο βαθμό.

Θα, θα, θα, θα, θα... Θα γινόμουν λαϊκιστής. Η ειρωνεία κι η αυτοαναίρεση είναι τόσο προφανείς που περιττεύει κάθε ανάλυση.

Περισσότερο απ' όλα, αυτό που η πολιτική ψυχολογία καλείται ν' απαντήσει είναι το ακόλουθο ερώτημα: ποιός παράγοντας διαστρέφει τις καλές προθέσεις όσων πολιτεύονται; ποιά στιγμή συμβαίνει αυτή η διαστροφή: άμα τη αναλήψει της εξουσίας ή στο δρόμο προς αυτήν; Υπάρχει σωτηρία; υπάρχει δυνατότητα να επιτυχεί ο πολιτικός μόνος του την αυτοκάθαρση; να καταλάβει ότι πορεύεται σε λανθασμένη ατραπό; Να αλλάξει συμπεριφορά παραδεχόμενος τη διαφθορά του; υπάρχει έστω μία φορά περίπτωση να απολογηθεί, να δώσει λόγο;

Το ελληνικό κράτος δε γεννήθηκε από το δυτικό διαφωτισμό. Αυτός είναι ο πλέον διαδεδομένος αστικός μύθος της ψευδούς ταυτότητας του έθνους μας. Αν είχαμε κατ' ελάχιστο βαθμό υιοθετήσει τη δυτική νοοτροπία, τουλάχιστο θα αγαπούσαμε το κράτος μας. Αυτό το κράτος κι αυτή η πολιτική ζωη είναι μείγμα ραγιαδισμού, άρνησης, απραξίας, εγωισμού. Και λησμονιάς. Η 'χώρα' που γέννησε τη δημοκρατία πόρρω απέχει από ένα λειτουργικό και σύγχρονο μοντέλο αυτής.

Αφορμή για τις παραπάνω σκέψεις μου ήταν μία υπενθύμιση από φίλο ότι ακόμα κι οι πιο λαϊκιστές ηγέτες μπορούν να παράγουν ενίοτε σκέψεις δυναμικές: αναφέρομαι στο Γιώργο Καρατζαφέρη και την πρότασή του τον Μάη να μείνει η Βουλή ανοιχτή για όσο καιρό χρειάζεται προκειμένου να μην παραγραφούν εγκλήματα που αφορούν υπουργούς. Ο Καραμανλής δεν τον άκουσε. A posteriori, όλα μοιάζουν τόσο προφανή, τόσο επίπλαστα, τόσο αισχρά.

Σαφές στίγμα-Κόμμα λαϊκό

2009-11-29T18:23:00.007-05:00

Η βάση της Νέας Δημοκρατίας που κινητοποιήθηκε σε ικανοποιητικό βαθμό (δεδομένου του πρωτόγνωρου του εγχειρήματος και της απογοήτευσης από την πρόσφατη εκλογική συντιβή) έδωσε πλέον σαφές πολιτικό στίγμα στο κόμμα: λαϊκός, πατριωτικός αυτοπροσδιορισμός, όπως εκφράζεται από το σύνολο των ποσοστών Σαμαρά και Ψωμιάδη. Με την ελπίδα ότι οι φιλελεύθερες φωνές δε θα απομονωθούν, αλλά θα αποτελούν σταθερά συνιστώσα της κεντροδεξιάς παράταξης, η Νέα Δημοκρατία οφείλει τώρα να ολοκληρώσει την επίπονη ενδοσκόπηση και να αντιληφθεί τι ήταν αυτό που την οδήγησε στην απαξίωση του ευρύτερου εκλογικού σώματος. Ο Αντώνης Σαμαράς έχει καθαρό πολιτικό λόγο, οφείλει όμως πλέον να διαμορφώσει μία πλατφόρμα κυβερνητική που να καλύπτει πολιτικές σε πλείονες τομείς πέρα των εθνικών.

Κυρίως, όμως, πρέπει να συνεργαστεί με το ΠΑΣΟΚ και να στηρίξει τις δυσάρεστες πλην αναγκαίες μεταρρυθμίσεις στο ασφαλιστικό και στις περικοπές των δημοσίων εξόδων. Επαναλαμβάνω με περισσή έμφαση ότι ο μόνος δρόμος που μπορεί να διευκολύνει την άσκηση μίας μακροπρόθεσμα ανεξάρτητης, ευέλικτης εθνικής πολιτικής για τη χώρα μας είναι η εξυγίανση των δημοσιονομικών της και η εδραίωση μίας ανταγωνιστικής οικονομίας. Με τη χώρα μας να βρίσκεται σταθερά τα τελευταία έτη ανάμεσα στις 30 πιο εύρωστες οικονομικά χώρες του κόσμου (από άποψης ΑΕΠ κατ' απόλυτο αριθμό και κατά κεφαλήν εισoδήματος) παρά τις διαχρονικές δομικές αδυναμίες της, είναι ξεκάθαρο ότι υπάρχουν οι δυνατότητες με μία εξορθολογισμένη οικονομία να καταστεί η Ελλάς ακόμα πιο ισχυρή. Ανεξάρτητη δε εξωτερική πολιτική δεν μπορεί να επιτευχθεί όταν το Δημόσιο δεν μπορεί να δανειστεί για να καλύψει τα χρέη του, όταν το έλλειμμα φτάνει σε δυσθεώρητα ύψη, όταν το χρέος αυξάνεται με πιο γρήγορους ρυθμούς από το ΑΕΠ.

Ο Δεκέμβρης είναι μήνας ορόσημο για τα εθνικά θέματα, ειδικά σε ό,τι αφορά στην Τουρκία και στην πΓΔ της Μακεδονίας. Χωρίς τη στήριξη Σαμαρά είναι αμφίβολο αν θα μπορέσει ο πρωθυπουργός να εμμείνει στην πολιτική Καραμανλή ότι ένταξη πριν τη λύση δεν μπορεί να υπάρξει. Ένταξη με το προσωρινό όνομα fYR of Macedonia ουσιαστικά θα αποτελεί ομολογία ήττας κι ένδειξη σύγχυσης, ένα πισογύριμα που η χώρα δεν μπορεί να αντέξει, αφού θα ακυρώσει το όποιο σημασιολογικό και πρακτικό περιεχόμενο της στάσης Καραμανλή στο Βουκουρέστι, θα δώσει δε λαβή στους συμμάχους να μας πιέσουν για περισσότερες και πιο επίπονες υποχωρήσεις.

Επειδή πίσω από το δάχτυλό μου δεν κρύβομαι, προσωπικά προτιμούσα τη Ντόρα Μπακογιάννη για αρχηγό της Νέας Δημοκρατίας. Η γοητεία του μετριοπαθούς profile της και το φιλελεύθερο στοιχείο στον πολιτικό της λόγο την έκαναν να φαντάζει στα μάτια μου πιο ικανή να προσελκύσει μία κρίσιμη για το εκλογικό αποτέλεσμα μάζα ψηφοφόρων που αυτοτοποθετούνται στο ακομμάτιστο κέντρο. Όμως πλέον είναι επιτακτική ανάγκη όλοι οι φίλοι της παράταξης να κρίνουμε in futuro τον Αντώνη Σαμαρά ως πρόεδρο και δυνάμει Πρωθυπουργό, κι όχι in retrospect ως αποστάτη. Η Νέα Δημοκρατία δημοκρατικά αποφάσισε να συγχωρήσει τον Μεσσήνιο πολιτικό. Η ιστορία έγραψε ότι τότε κινήθηκε επιπόλαια και ανώριμα (όπως κατέδειξε και η μειωμένη ανταπόκριση της Πολιτικής Άνοιξης στην ελληνική κοινωνία), όμως κι ο ίδιος με την επιστροφή του στη Νέα Δημοκρατία ουσιαστικά ομολόγησε το εσφαλαμένο της κίνησής του. Κι η αλήθεια είναι ότι υπήρξε από τους ελάχιστους υπουργούς της Κυβέρνησης Καραμανλή τελευταίως που πολιτεύθηκε με πίστη στο δόγμα 'ταπεινά και σεμνά'. Bonne chance Antoine, και φρόντισε την πολυσυλλεκτικότητα της παράταξης. Εξαιρετικά αφιερωμένο στον Μεσσήνιο ηγέτη το ποίημα του Πατρινού ποιητή Κωστή Παλαμά:
Ὁ γκρεμιστής

Ἀκοῦστε. Ἐγὼ εἶμαι ὁ γκρεμιστής, γιατὶ εἶμ᾿ ἐγὼ κι ὁ κτίστης,
ὁ διαλεχτὸς τῆς ἄρνησης κι ὁ ἀκριβογιὸς τῆς πίστης.
Καὶ θέλει καὶ τὸ γκρέμισμα νοῦ καὶ καρδιὰ καὶ χέρι.
Στοῦ μίσους τὰ μεσάνυχτα τρέμει ἑνὸς πόθου ἀστέρι.
Κι ἂν εἶμαι τῆς νυχτιᾶς βλαστός, τοῦ χαλασμοῦ πατέρας,
πάντα κοιτάζω πρὸς τὸ φῶς τὸ ἀπόμακρο τῆς μέρας.
ἐγὼ ὁ σεισμὸς ὁ ἀλύπητος, ἐγὼ κι ὁ ἀνοιχτομάτης·
τοῦ μακρεμένου ἀγναντευτής, κι ὁ κλέφτης κι ὁ ἀπελάτης
καὶ μὲ τὸ καριοφίλι μου καὶ μὲ τ᾿ ἀπελατίκι
τὴν πολιτεία τὴν κάνω ἐρμιά, γῆ χέρσα τὸ χωράφι.
Κάλλιο φυτρῶστε, ἀγκριαγκαθιές, καὶ κάλλιο οὐρλιάστε, λύκοι,
κάλλιο φουσκῶστε, ποταμοὶ καὶ κάλλιο ἀνοῖχτε τάφοι,
καί, δυναμίτη, βρόντηξε καὶ σιγοστάλαξε αἷμα,
παρὰ σὲ πύργους ἄρχοντας καὶ σὲ ναοὺς τὸ Ψέμα.
Τῶν πρωτογέννητων καιρῶν ἡ πλάση μὲ τ᾿ ἀγρίμια
ξανάρχεται. Καλῶς νὰ ῾ρθῆ. Γκρεμίζω τὴν ἀσκήμια.
Εἶμ᾿ ἕνα ἀνήμπορο παιδὶ ποὺ σκλαβωμένο τό ῾χει
τὸ δείλιασμα κι ὅλο ρωτᾷ καὶ μήτε ναὶ μήτε ὄχι
δὲν τοῦ ἀποκρίνεται κανείς, καὶ πάει κι ὅλο προσμένει
τὸ λόγο ποὺ δὲν ἔρχεται, καὶ μία ντροπὴ τὸ δένει
Μὰ τὸ τσεκοῦρι μοναχὰ στὸ χέρι σὰν κρατήσω,
καὶ τὸ τσεκοῦρι μου ψυχὴ μ᾿ ἕνα θυμὸ περίσσο.
Τάχα ποιὸς μάγος, ποιὸ στοιχειὸ τοῦ δούλεψε τ᾿ ἀτσάλι
καὶ νιώθω φλόγα τὴν καρδιὰ καὶ βράχο τὸ κεφάλι,
καὶ θέλω νὰ τραβήξω ἐμπρὸς καὶ πλατωσιὲς ν᾿ ἀνοίξω,
καὶ μ᾿ ἕνα Ναὶ νὰ τιναχτῶ, μ᾿ ἕνα Ὄχι νὰ βροντήξω;
Καβάλα στὸ νοητάκι μου, δὲν τρέμω σας ὅποιοι εἶστε
γκρικάω, βγαίνει ἀπὸ μέσα του μιὰ προσταγή: Γκρεμίστε!

Η ανάγκη για ενότητα δεν είναι ρητορική...

2009-11-14T01:56:00.003-05:00

Rhetoric για να περνά η ώρα. Ιδέες ατάκτως ερριμμένες, πομφόλυγες για ενότητα την ώρα που οξύνονται οι αντιθέσεις. Η ιστορία της Νέας Δημοκρατίας αλλά και γενικότερα του Λαΐκού Κόμματος από ιδρύσεώς του (Γούναρης το 1920), έχει αποδείξει ότι η ενότητα δεν ήταν ποτέ αυτοσκοπός, ούτε και δεδομένη για την κεντροδεξιά στη χώρα μας. Μόνο τα τελευταία χρόνια, ας θυμηθούμε τη ΔΗΑΝΑ, την ΠΟΛΑΝ, το ΚΕΠ.

Αυτό που απουσιάζει μάλιστα από αυτή την βραχεία προεκλογική περίοδο είναι η ουσία της πολιτικής. Είναι απογοητευτικό για το κόμμα που εκφράζει μιά ιδεολογία που ιστορικά δικαιώθηκε τον 20ο αιώνα να μην ακούγεται πραγματική κουβέντα για το μέλλον του ιδεολογικού στίγματος της παράταξης. Έννοιες όπως κοινωνικός φιλελευθερισμός ή κοινωνία των πολιτών είναι κενές περιεχομένου αν δεν αναλύονται στις επιμέρους συνιστώσες τους, αν δε νοηματοδοτούν συμμετοχικές διαδικασίες στην εποχή του διαδικτύου, της αμεσότητας της πληροφορίας, της αποκαθήλωσης των ηγετών.

Εν προκειμένω, πώς ευαγγελίζεται η μία πλευρά την προσέγγιση του μεσαίου χώρου; Ποιά χαρακτηριστικά πολιτικής εγγύτητας θα προβάλλει; Τι εννοεί η άλλη πλευρά ότι πρέπει να γυρισούμε στις βάσεις μας; Ποιές είναι οι βάσεις της Νέας Δημοκρατίας άλλες από την πολυσυλλέκτικότητα και το άνοιγμα σε κάθε άξιο πολίτη που μπορει να προσφέρει και μοιράζεται ένα όραμα για μία Ελλάδα ισχυρή κι ανεξάρτητη; Πώς εννοεί η κάθε πλευρά τον όρο πατρίδα; Είναι καταστατικός όρος της Νέας Δημοκρατίας να ενδιαφέρεται για την ευημερία του έθνους. Πώς το ορίζει κάθε μεριά; Ποιές θα είναι οι προτεραιότητές τους όταν αναλάβουν την ηγεσία του κόμματος;

Φτάσαμε σε ένα σημείο που οι βιομήχανοι είναι πολύ πιο ευεπίδεκτοι προτάσεων του ΠΑΣΟΚ και αρνητικοί προς τις πρωτοβουλίες της Κεντροδεξιάς. Πώς κύριοι και κυρία υποψήφιοι θα καταφέρετε να αναδείξετε αυτό που ανάμεσα στα άλλα πρεσβεύει το κόμμα της Νέας Δημοκρατίας, ότι η πλουτοπαραγωγική αξία του κεφαλαίου είναι η κινητήρια δύναμη του συστήματος της οικονομίας και πρέπει να ενισχύεται με θετικά μέτρα από το κράτος; Και πότε θα γνωστοποιήσετε τη στρατηγική σας για την επαναπροσέγγιση με τον κόσμο που μαζικά αποδοκίμασε τις πολιτικές σας στην πράξη;

Η αδυναμία έκφρασης πολιτικού λογου σε αυτή τη στιγμή καθιστά ανάπηρη και εγγενώς θνησιγενή την εκλογή του μελλοντικού αρχηγού. Οι συντηρητικοί της Βρετανίας, μετά από πολλά χρόνια, ετοιμάζονται για την εξουσία, αλλά με σαφη πρόγραμμα, με προτεραιότητες και στρατηγική. Στα καθ' ημάς, προφανώς ένα μήνα μετά την απώλεια της εξουσίας δεν υπάρχει λογική στην παρουσίαση κυβερνητικού προγράμματος, αλλά δεν γίνεται λόγος ούτε καν για προτάσεις.

Είναι λυπηρό τα επιχειρήματα κάθε πλευράς να φτάνουν πίσω στο 1993 ή να στοχεύουν συγγενικά πρόσωπα υποψηφίων. Κι αυτό συμβαίνει για δύο βασικούς λόγους: επειδή ποτέ δεν εξηγήθηκε το 1990 ποιά ήταν η κινητήρια δύναμη για την πολιτική σταδιοδρομία της Ντόρας και ποτέ δεν αναλύθηκε πριν την επανατοποθέτηση Σαμαρά στα κομματικά ψηφοδέλτια ποιά ήταν τα πραγματικά αίτια που τον οδήγησαν να συνδέσει τ' όνομά του με μία από τις πιο μελανές στιγμές του κοινοβουλευτικού μας συστήματος τα τελευταία 20 έτη. Χωρίς συζήτηση, με όχημα την πολιτική κληρονομιά τους και τη δύναμη τους στις τοπικές κοινωνίες, και οι δύο πορεύτηκαν έως τώρα χωρίς να εξηγήσουν τί το μοναδικό κομίζουν στα πολιτικά της χώρας μας.

Είναι λυπηρό, ένα μήνα μετά την παράδοση της εξουσίας, η αξιωματική αντιπολίτευση να παρακολουθεί βωβή τα τεκτενόμενα στην κεντρική πολιτική σκηνή της χώρας. Η νέα κυβέρνηση, απαρτισμένη από τεχνοκράτες και ολίγον τι από πολιτικούς, με ράθυμους ρυθμούς πορεύεται στη λογική της μη σύγκρουσης, κυρίως με την ΕΕ. Ο νέος πρωθυπουργός κρατά το χαρτοφυλάκιο των εξωτερικών υποθέσεων της χώρας, απουσιάζει μονίμως από το εσωτερικό, και χωρίς να υπάρχει το κατάλληλο momentum καλλιεργεί κλίμα δυναμικής εξωτερικής πολιτικής που όμως δε φαίνεται από πουθενά ότι θα εκδηλωθεί/στηριχτεί με πράξεις και τομές. Σε αντίθεση με την κοινή λογική και τον κοινό τόπο στις πολιτικές ελίτ της χώρας μας, έχω την πεποίθηση ότι το Ελσίνκι υπήρξε η ιστορική ταφόπλακα του ελληνισμού και της ρωμιοσύνης. Είναι επικίνδυνο να έχουμε εμπιστευτεί για δεύτερη φορά την τύχη των εξωτερικών της Ελλάδας στον ίδιο άνθρωπο. Και η Νέα Δημοκρατία δεν μπορεί να αρθρώσει λέξη, αντεπιχείρημα, συρρικνώνεται και συρρικνώνει και τις ελπίδες των φίλων της. Ακέφαλο το κόμμα, ανύπαρκτη σκέψη. Μακάρι να είναι απλά θέμα χρόνου, να οφείλονται όλα στις εσωκομματικές διαδικασίες που καταναλώνουν την ενέργεια των υποψηφίων. Όμως η Νέα Δημοκρατία έχει καταστατικό αρχηγό, πληγωμένο αλλά ζωντανό. Δεν υπάρχουν πολιτικοί θάνατοι, μόνο παραίτηση από την πολιτική. Σωπαίνει ο Καραμανλής, και μαζί σωπαίνει κι όλη η παράταξη.

Framing the Name Dispute: Greece v. Republic of Macedonia

2009-10-28T20:55:00.003-04:00

CONFLICT OVERVIEW
Greece v. Republic of Macedonia: The Name Dispute

I. Definition of Conflict and Parties
The epicentre of the aforementioned conflict is the use of the name Macedonia by the Republic of Macedonia (hereinafter, ‘RoM’) as its post-1991 constitutional name. Following its peaceful secession from the Socialist Federal Republic of Yugoslavia in September 1991, RoM sought international recognition and admission in international organizations under its constitutional name. Greece ever since opposes RoM’s use of the term Macedonia invoking lack of disambiguation between it and the adjacent Greek region of Macedonia. Moreover, Greece also objects to an unequivocal use of the term Macedonian for the main ethnic group and language of RoM. In international fora, as well as in relations involving states which do not recognise the constitutional name, it is the provisional reference the former Yugoslav Republic of Macedonia (FYROM) that is currently used to designate RoM pending settlement of the dispute. Greece has extended the battlefield of the conflict in the international arena stating expressly that it will not accept the admission of RoM to the EU and NATO, until the name dispute is resolved.

This is a strictly bilateral conflict between Greece and RoM and had it not been for the strong Greek objections before international fora-that actually halt the Euro-Atlantic aspirations of RoM-this dispute would not have triggered such attention from the international community. Within Greece, there is an ultra right-wing parliamentary party-that has recently augmented its popularity in the Greek region of Macedonia-calling for a ‘historical equitable’ solution to the dispute (excluding the term Macedonia) and exerting pressure to mobilize the nationalistic reflexes of the Greek population. Nevertheless, the vast majority of the population as a whole, as well as particularly in the Greek region of Macedonia, are consistent voters of the major two parties that have formed the administrations negotiating this issue for the last two decades and have adopted a rather compromising approach openly renouncing extremists approaches.

Although there seems not to be an important fraction within the Greek state having a distinct approach on the dispute, this is not the case for RoM. The latter experienced a civil war in 2001 between its main constituencies, namely the profoundly Slav-Macedonian majority and a considerable Albanian minority. Under the new constitution of 2001 that was the outcome of a cease-fire compromise (Ohrid Agreement), the Albanians now enjoy increased privileges in the state’s institutions, whereas it is also the practice that the dominating Slav-Macedonian party will form a governmental coalition with one of the Albanian parties. The Albanian constituency of RoM pushes for a speedy resolution of the name dispute, since its main concerns are focused on the welfare of its people that it can be achieved through admission to NATO and EU. Albanians of RoM largely regard the conflict as a historical battle of the Slav-Macedonian constituency, but have no particular sympathy for their claims.

Bulgaria is also an interested party, although it does not play any significant role in the negotiations. Bulgaria historically has been involved in the dynamics of the area and had exercised sovereignty over different time periods within the last two centuries over the greater Macedonia region (comprising nowadays territories in Greece, Bulgaria, Albania and RoM). Moreover, Bulgarian authorities consider a significant part of RoM’s Slavic population to be of Bulgarian origin and sporadically interfere with RoM’s internal affairs.

EU and NATO are also significant third parties in this dispute, taken into account their enlargement agendas and respective RoM’s Euro-Atlantic aspirations, but there is no common perspective among their member-states. Moreover, being effectively in a strong position in both EU and NATO due to the veto power, Greece can influence the dynamics within these fora. US is a strong adherent for the accession of RoM in the NATO alliance and tries to facilitate resolution of the conflict by exerting pressure to both sides to overcome this dispute and, especially to Greece not to further oppose RoM’s Euro-Atlantic integration (as evidenced, i.e., by the US position in the April 2008 Bucharest Summit of NATO favouring an invitation to RoM ). However, it must be stressed that both the US and EU were signatories of the Ohrid Agreement as guarantors for its implementation. The said Agreement contemplates that RoM will pursue its admission in the Euro-Atlantic institutions and underscored the importance of maintenance of security and territorial integrity of the state.

II. Perspectives
(i) Framing of the conflict
RoM sees this dispute as a fundamental challenge of its ethnical identity. It perceives that Greece is not opposing only to the name of the country per se, but to the existence of an independent ethnical Macedonian group, as well as a discrete Macedonian language. To this end, it further claims that Greece’s intention is to negate the right to self-determination to people with a Macedonian conscience and ultimately associate the term Macedonia only with reference to Greece.

Nevertheless, Greece apparently frames the dispute in other terms. It cites irredentist references in the school textbooks of the neighbouring Republic calling for a United Macedonia, as well as fierce speeches made by RoM’s politicians, to substantiate its claim that the name dispute is only the top of the iceberg. Greece considers RoM to be a potential threat to the territorial integrity of its homonymous northern district and raise security questions correlated with the alleged attempted usurpation of the Macedonian name.

(ii) Positions
RoM claims that its main constituent ethnic group is Macedonian in ethnicity and, therefore, they have every right to claim unequivocally the name Macedonia for their state, a significant territorial part of which falls within the historical geographical boundaries of the broader region of Macedonia. RoM considers its official language a discrete Macedonian language, totally distinguishable from the Slavic family of languages. Moreover, RoM claims that under the well recognized principle of self determination in the realm of public international law, the sovereign people of RoM have the right to designate themselves at their own discretion and cannot tolerate such an absurd intervention of another country in their internal affairs. To this end, RoM seeks for global recognition and participation in the international fora under its constitutional name. To placate Greek concerns, RoM’s public authorities have introduced the ‘double-formula’ argument and have expressed their will to negotiate a different name with regard to bilateral communications with Greece on the condition that this name shall not be used before international fora. RoM is also of the opinion that the name dispute should not hinder its accession in international organizations and cites the 1995 Interim Accord between the two states mandating Greece not to object to any application by RoM so long as it uses only the appellation set out in “paragraph 2 of the United Nations Security Council resolution 817” (i.e. “former Yugoslav Republic of Macedonia”). RoM also perceives the Greek blockade to its NATO application as an attempt of Greece to influence the outcome of the negotiations taking actions from position of power.

On the other hand, Greece fights for one composite appellation (including the term Macedonia as a purely geographical qualification) erga omnes, i.e, to be used in all international and intergovernmental exchanges, and be also to be designated in the RoM passports. Although Greece had a more robust position in the original phases of the dispute (when it refused any use of the term Macedonia with regard to the designation of the country, its people or their language), it is now more willing to address the self-determination concerns of its neighbours. Nevertheless, Greece refers to the works of academia highlighting that the so-called Macedonian language is only a dialect of Bulgarian and that the major ethnic group is of pure Slav origin and objects their undisambiguated characterization as Macedonian. However, Greece has explicitly stated that it will exercise its veto right to block the Euro-Atlantic aspirations of RoM until the name dispute is permanently resolved, since the overall RoM’ attitude so far is clearly infringing upon the principle of good neighbourly relations.

(iii) Interests
It is apparent that RoM’s main interest comprises the fundamental need for establishing a coherent national identity. Having been in the realm of Slavic influence from Bulgaria and Serbia, RoM now strives to identify itself independently of any other neighbouring country. Calls for protection of an ethnic Macedonian minority in Greece, despite being unsubstantiated by Greek Statistical Services and denied by Greece , are not irrelevant with the name dispute, although they are mostly targeting an internal audience. It is apparent that any major concession that could hurt the nationalistic sentiments of RoM’s population would directly destabilize the current administration that had run an aggressive, nationalistic campaign. RoM also wishes to address property right of its nationals that fled from Greece following the end of Greek civil war in 1949, in the fear of retribution by the Greek state, since they had fought in the side of the Communists in favour of an independent Macedonian State. Not to be underestimated, the term Macedonia is well recognized worldwide and bears a strong reputation with regard to its historical connotations to ancient Macedonia and the Empire of Alexander the Great. RoM has been engaged in a intensive cultural and historical campaign to associate itself with the ancient people of Macedonia (including inter alia erection of statues of Alexander the Great and his father Phillip II in Skopje, renaming of its main airport after Alexander, renaming of the main highway to Greece –included in the Official Pan-European Corridor X and partly funded by Greece- as “Alexander of Macedon”, renaming of the main sports stadium in Skopje after Philip II, etc).

Greece’s main interests lie mainly in the fields of national security and territorial integrity. Having experienced a civil war after the end of World War II, where following Moscow’s orders Greek and Slav Communists fought for an independent Macedonian state, Greece fears that nationalistic trends could once more emerge in its northern borders. Moreover, Greece also appreciates the distinctive character of the term Macedonia and hosts in its territory many historical sites and monuments associated with ancient Macedonians. To this end, Greece needs to secure that the official, to be internationally used, name of RoM will not lead to a monopolization of the term Macedonia. Greek government also needs to save face internally, where the population remains sensitive on issues of historical conscience and regards the attempted ‘Antiquisation’ of RoM as an infringement of its own cultural heritage. Although the current dynamics on the ground facilitate a compromise, it should not be forgotten that more than a million people had publicly participated in the 1992 and 1994 ‘Rallies for Macedonia’ protesting for the RoM’s positions (analogous huge demonstrations were organized by the Diaspora in Australia and the US).

Common interests: It comes without doubt that maintaining peace and security in the turbulent region of southern Balkans is an important concern for both parties. Greece has not experienced a warfare or an open dispute of its borders since 1949 (end of civil war), while RoM was savaged by an eleven-month civil war in 2001. It should be stressed that despite political tension, there has been no indication whatsoever that a military confrontation could be an alternative to the dispute. Greece has not openly discussed the issue, but it is also clear that a failure of the Ohrid Agreement resulting to a possible dissolution of RoM to two more ethnically clean states (a Slavic-Macedonian and an Albanian state) would not serve its geopolitical interests, since the Slavic part would be more vulnerable to pressures exercised from Sofia and Belgrade, while the Albanian State could further augment the dynamics of the Albanian ethnic groups envisaging the creation of a Greater Albania (comprising Albania, Kosovo and the RoM’s Albanian part). In this respect, both countries have an interest in promoting RoM’s accession in NATO and EU that could stabilize the political situation in a secure environment and create economic growth opportunities. However, it is apparent that RoM’s weighs its interest on joining EU and NATO as far more important than Greece and RoM considers this perspective an urgent need that is highly prioritized in its political agenda.

Moreover, both States have maintained strong economic relations with foreign investment in RoM from Greece being at the top of the list for capital investments and amounting to a net of 1 billion euro and some 10,000 new jobs. At the same time, Greece and RoM have signed a Free Trade Agreement that has led Greece to be the second largest trading partner of RoM in 2008.

(iv) Alternatives
The parties have engaged in negotiations under the UN auspices for the last two decades under intense international attention that have, however, led to a stalemate that so far obstructs the Euro-Atlantic aspirations of RoM. Nevertheless, the recent report of the EU Commission strongly endorsing the commencement of accession talks with RoM stipulated enthusiasm in RoM and might generate the perception that EU can exert pressure to Greece not to make further use of its veto power. At the same time, RoM is nowadays recognized by many of the major global forces with its constitutional name (four of five permanent Security Council members, except France) and a considerable number of other countries. To this end, RoM’s BATNA consists of the following elements: (a) carry on an intensive campaign to increase the number of countries recognizing it under its constitutional name; (b) let the member-states of EU and NATO facilitate RoM’s accession under the provisional reference FYROM by pressing Greece to comply with its obligations under the Interim Accord; and (c) wait for the outcome of the complaint it filed with the International Court of Justice with regard to the alleged unlawful exercise of veto by Greece in the NATO Bucharest Summit in April 2008. However, considering that even under strong pressure from the US administration, Greece managed to block an invitation in Bucharest, this BATNA is not strong enough to secure the positive outcome with regard to RoM’s admission in EU and NATO. Moreover, to maximize its BATNA, RoM must diligently show to the international community that it negotiates in good faith with Greece and, therefore, is legitimized to ask for the sympathy of its allies. It should, therefore, withdraw from the bilateral negotiations only and if it is accepted in both EU and NATO under its constitutional name.

After the Bucharest paradigm though, it is apparent that Greece will not hesitate to block all future applications of RoM to join the Euroatlantic institutions. Greek policymakers believe that the political situation within the Republic of Macedonia is not solid (given the impatience shown by leaders of the Albanian constituency ) and see that calls for early admission to NATO and EU could create incentives for concessions from the Macedonian side. For Greece, who has seen a number of countries lately renouncing the recognition of RoM under its constitutional name and returning to the use of the provisional reference FYROM, the BATNA is to stall all future accession of RoM to international organizations through consultation with other member-states and only in extremis by an exercise of its veto right, and re-initiate a robust and intensive campaign addressing the national security concerns created by the alleged RoM’s propaganda. Nor Greece’s BATNA, however, is relatively strong enough, taking into consideration that a negative and defensive approach on this issue will not be tolerated for long by its allies, especially if the internal situation in RoM destabilizes once again. Greece has no particular incentive to abstain from negotiations; on the contrary, the only acceptable time for Greece to withdraw from negotiation would be upon the non-possible incident of a publicly announced territorial claim from the RoM side that could justify a shift of Greece’s BATNA to a more robust response that could even trigger use of its excess military power.

III. Relation-Building and Legitimacy
As already noted, this conflict has not prevented the two countries from engaging into trade and investment schemes of substantial level (especially from Greece), although it has generated a great deal of political and academic debate on both sides. Despite tension, the parties have always been in contact since 13 September 1995, when they formalised bilateral relations in an Interim Accord signed in New York and committed to continuing negotiations on the naming issue under UN auspices. Currently the UN sponsored negotiations are led by Mediator Matthew Nimetz of US (replacing Secretary Cyrus Vance), who was appointed in December 1999 by Kofi Annan as the Personal Envoy of the UN Secretary-General for the Greece-FYROM talks. Negotiations had been intense the last years and it had been hoped that a mutually acceptable solution could have been achieved before NATO’s Summit in Bucharest in April 2008. Nevertheless, RoM did not receive an invitation to join the alliance and in their public statement NATO members announced that the reason was the inability of the parties to find solution in this name dispute. However, Greece and all NATO states agreed that an invitation will be extended as soon as negotiations are concluded. This generated an abrupt reaction from RoM that sued Greece before the International Court of Justice for violating the 1995 UN-brokered Interim Accord. Although Greece has not officially lodged its Counter-Memorial yet, it maintains that RoM has not been negotiating in good faith and, hence, had first violated the provisions of the Accord, thus, nullifying its legality. Greek also maintains that no veto was officially lodged in Bucharest, but there was rather no consensus among the allies on the RoM invitation issue, a thesis reiterated and confirmed by the former NATO secretary general Jaap de Hoop Scheffer.

It is rather doubtful whether the use of objective criteria could drastically improve the negotiations procedure at this time. To begin with, historical truth and social sciences could play a role in the determination of the character of the ethnicity and language of the majority group of RoM, but both sides can claim a significant number of contradictory scientific conclusions on this aspect. The international norm of self determination seems to favour RoM’s pursuit to define independently its state name. However, the Greek government ascertains that same right applies to citizens of the Greek district of Macedonia that claim their right to be called Macedonians. Lastly, principles of equity and fairness could not strengthen the position of either side. It is apparent that the weakest party both in military and economic terms is RoM, which is further prevented by Greece from joining EU and NATO. However, the alleged irredentist and nationalistic claims of RoM balance the fairness criteria and increase international understanding of Greece’s security concerns.

Το ζητούμενο είναι τι θέλει η Παράταξη

2009-10-04T20:35:00.003-04:00

Η μεγάλη διαφορά από το ΠΑΣΟΚ, η ισχνή επίδοση του ΛΑΟΣ και η ομολογουμένως παταγώδης αποτυχία να προσελκυστεί ο μεσαίος χώρος κάνει επιτακτική την ανάγκη για τη Νέα Δημοκρατία να εκλέξει αρχηγό της τη Ντόρα Μπακογιάννη. Στα 'ευώνυμα' του Καραμανλή, σε αντίθεση με τον Αντώνη Σαμαρά που κείται στα δεξιά του, συγκεντρώνει μεγαλύτερες πιθανότητες να κερδίσει ξανά την εμπιστοσύνη του ελληνικού λαού για τη φιλελεύθερη παράταξη.

Ο Σαμαράς, με εγνωσμένη τη ρητορική του δεινότητα και την πατριωτική του διάθεση, θα ήταν ιδανικός αρχηγός στην περίπτωση που το εκλογικό σώμα αποφάσιζε να δείξει τα συντηρητικά αντανακλαστικά του. Ο ελληνικός λαός εμφανώς μετατοπίστηκε προς τα κεντροαριστερά και η Νέα Δημοκρατία οφείλει γα λόγους αυτοσυντήρησης να ακολουθήσει τις επιταγές του εκλογικού σώματος. Γι' αυτό και πιστεύω ότι παρά την αύξηση του ποσοστού του, το ΛΑΟΣ είναι κι αυτό χαμένο στις σημερινές εκλογές και σταδιακά θα συρρικνωθεί σε πολύ μικρότερα ποσοστά.

Μία ακόμη παρατήρηση: είναι τουλάχιστο γελοίο για μία σοβαρή χωρά να πολιτεύεται ο επί πέντε έτη αρχηγός της ΕΥΠ. Ο άνθρωπος που ξέρει τα κρατικά μυστικά καλύτερα από τον εκάστοτε πρωθυπουργό. Στα λιγότερο προηγμένα κράτη υπάρχει νομοθετικη απαγόρευση για τέτοιου είδους υποψηφιότητες. Στα ανεπτυγμένα κράτη κάτι τέτοιο θεωρείται περιττό. Στην Ελλάδα, μία απόφαση αντικατάστασής του στάθηκε αρκετή για να γεμίσει αυτόν τον άνθρωπο με τόση πικρία για να προδώσει κι αυτός τον Πρωθυπουργό που τον επέλεξε σε μία τόσο ευαίσθητη θέση. Ουδείς αγνωμονέστερος του ευεργετηθέντος...

Και τέλος μια σημείωση για τους τίτλους τέλους του Κώστα Καραμανλή, ενός ανθρώπου που ενέπνευσε ελπίδα το 2004, αλλά κάτι η αδράνεια, κάτι η υπερβολική χρηστότητα, η πίστη στις δημοκρατικές διαδικασίες και η εμμονή στο διάλογο τον εμπόδισαν να εκπληρώσει τις προσδοκίες που καλλιέργησε. Στις δηλώσεις του σήμερα το βράδυ τόνισε ότι το αποτέλεσμα τον ωθεί στην παραίτηση, επειδή μόνο του σύμμαχος όλα αυτά τα χρόνια ήταν η σχέση εμπιστοσύνης με το λαό, γεγονός που ισχύει στο ακέραιο. Όμως, οφείλει ως ηγέτης να αντιληφθεί ότι η δική του συμπεριφορά κι ο ανεξήγητος λόγος για τον οποίον έπρεπε να γίνουν τόσο γρήγορα οι εκλογές ήταν η κύρια αιτία που διέρρηξε οριστικά αυτή τη σχέση. Άλλωστε, δεν είναι λογικό μια διαφορά 4 μονάδων να ανοίγει στις 10 σε λιγότερο από τέσσερεις μήνες.

Fletcher Alumnus leaves Office-The new day of Greek Conservative party

2009-10-04T18:03:00.004-04:00

It was March 7, 2004, when an unexpected triumph for the centre-right party of New Democracy took place, setting an end to the reign of the Socialists (PASOK) in Greece, who had run the country for twenty years after 1981. Fletcher PhD holder, Constantinos Karamanlis was the Prime Minister who led the country to the 2004 Olympic Games and undertook an extensive reformative agenda in the fields of education, public administration and energy policy. He managed to pass laws with regard to the restructuring of the Greek -exclusively public- Universities and Public administrative services under the strong objections of the opposition who encouraged general strikes by the labour unions. He also promoted a 'Non-aligned'-style approach in the energy policies and tied Greece with the Russian interests in respect to the Burgas-Alexandroupoli pipeline. Following pressure from the public opinion polls, he resisted to the US pressures as regards the admission of the Former Yugoslavian Republic of Macedonia in the NATO alliance (although a 'veto' was not officially lodged contrary to the erroneous perception), a development that further deteriorated the US-Greek relations. Nevertheless, one of his major achievements that cost him his re-election today, was the fact that he expressly refused to co-operate with the right-wing party of LAOS, putting aside a scenario of extremists assuming cabinet positions in order to simply prolong a slight parliamentary majority.

George Papandreou will be his successor in the Maximou Mansion being a 3rd generation Prime Minister, following his father Andreas Papandreou and his grand-father Georgios Papandreou. He holds a dual nationality (US-Greek) and has studied several years in the US. He proposed a new financial policy and a reformation of the tax system, imposing higher taxes on banks and corporations, as well as individuals with incomes exceeding $45,000. Although Greece had until 2008 experienced high growth rates (substantially higher than the EU average) and historical low levels of unemployment (7% in 2007 for a country facing 15% unemployment in 1994), George Papandreou accused the previous administration's policies for the economic turmoil that hit Greece this year and entered into promises to various social classes that is really doubtable whether he will be able to live up to them.

The Greek Conservative Party, New Democracy, will now face a Congressional Meeting that will lead to the appointment of the new party's leader, after the resignation of Constantinos Karamanlis following the devastating loss of today's general parliamentary elections. Dora Bakoyianni, Foreign Minister for the last three years, and Antonios Samaras, Minister of Culture, will be competing for the leadership. Dimitris Avraamopoulos, Minister of Health Services, is also expected to run for the position, although the odds currently show him to be a slight underdog and, for the time being, not among the favourites. Samaras has a more populist profile and does not hesitate to take a more nationalist approach on foreign issues. On the other hand, Bakoyianni is more appealing to the voters comprising the so-called 'middle area' that have no permanent ties with any of the two governing parties. Avraamopoulos has a rather similar profile to Bakoyianni, although he has no strong support in the conservative party.

Being a member of the Conservative party and a personal adherent of Constantinos Karamanlis, I must admit that I find Bakoyianni's candidacy attractive for a number of reasons. Her less populist profile, her service in the Foreign Affairs Ministry and her origins are her main advantages that come along with a traditional support from a considerable constituency of the party. She also tends to address issues that are of concern to the majority of Greeks and avoids assuming the extremists' views with regard to the Greek-Turkish relations and other pending Greek foreign affairs' issues.

It will certainly be very interesting to watch the new approach of the Socialists with regard to the country's international relations. New Democracy took a rather defensive approach, whereas PASOK is supposed to undertake proactive attitudes towards the disturbed relations with Turkey and FYROM, as well as with regard to the Cyprus problem. A new era in the US-Greek relations is also introduced by the appointment of a Prime Minister that expressly has a pro-US mentality, not to mention again the fact that he holds a US passport. PASOK will have 160 seats in the 300-seats Greek parliament (unicameral system) and will form a government on its own, without the need for an alliance with the moderate Left party of Syriza.

Απόσπασμα από την Επιφυλλίδα του Χρίστου Γιανναρά

2009-09-28T08:53:00.002-04:00

Από Καθημερινή της Κυριακής, 27-09-2009

«Μηδέν στο πηλήκιο»!

Tου Χρηστου Γιανναρα

"Ναι, το είπε ο ανελλήνιστος: «Και τι κατάφεραν οι αντίπαλοί μας; Μηδέν στο πηλήκιο»!

Υπήρξε υπουργός Παιδείας, υπουργός Εξωτερικών, ετοιμάζεται να είναι αυριανός πρωθυπουργός των Ελλήνων. Και δεν ξέρει να ξεχωρίσει το «πηλίκον» (αποτέλεσμα της διαίρεσης δύο αριθμών) από το «πηλήκιο» (στρατιωτικό κάλυμμα της κεφαλής).

Η Ελλάδα δεν είναι ούτε γεωγραφία ούτε Ιστορία αλλοτριωμένη σε ιδεολόγημα. Είναι στάση ζωής και νόημα ζωής σαρκωμένα και τα δύο στη γλώσσα. Οσο υπήρχαν Ελληνες, πρώτη ανάγκη είχαν: «Ελευθερία και γλώσσα» (Σολωμός). Ελευθερία είναι η κατακτημένη ετερότητα, η ανάγκη να είσαι ο εαυτός σου, να αυτοκαθορίζεσαι, όχι να σε διαφεντεύουν άλλοι. Και η γλώσσα σαρκώνει την ετερότητα, καθιστά τον αυτοκαθορισμό κοινή, κοινωνούμενη πράξη.

Ο ανελλήνιστος πολιτικός αρχηγός δεν ξέρει να ξεχωρίσει το «πηλίκον» από το «πηλήκιο». Πώς να εμπιστευθούμε ότι καταλαβαίνει πού βρίσκονται τα γλωσσικά σύνορα της ελληνικής ετερότητας: ποια η διαφορά (βιωματικού φορτίου αιώνων) ανάμεσα στην «κοινωνία» και στη «societas», στη «δημοκρατία» και στη «respublica», στον «λόγο» και στη «ratio», στην «αλήθεια» και στη «veritas», στο «πρόσωπο» και στην «persona», στον «νόμο» και στη «lex». Και αν στις διαφορές αυτές δεν έχει ριζωμένα παιδικά βιώματα πατρίδας, τι θα υπερασπίσει σαν πρωθυπουργός; Το ακαθάριστο εθνικό προϊόν και την κατά κεφαλήν καταναλωτική ευχέρεια; Αλλά τότε ας δικτυωθεί καλύτερα η οικογένειά του να τον κάνει πρωθυπουργό σε κράτος με γλώσσα (και συνείδηση) δίχως ετερότητα - σε κανένα Βέλγιο ή Λουξεμβούργο.

Οι επερχόμενες εκλογές, στις 4 Οκτωβρίου 2009, θυμίζουν κάτι από τις αποφράδες εκείνες του Νοεμβρίου 1920, τότε που οι Ελληνες, ασυλλόγιστα και φανατισμένα, όδευαν προς τη συμφορά. Σαν οσμή και τώρα στην ατμόσφαιρα η ανατριχίλα από το κακό που συνοδεύει πάντα την αλογία και την τυφλότητα. Και μάλιστα χωρίς να υπάρχει σήμερα αμφιλεγόμενος ηγέτης, δίλημμα για τον λαό. Μια παράδοση στόχων αλήθειας και ποιότητας ζωής τρεισήμισι χιλιάδων χρόνων παραδίνεται (από αμηχανία, αγανάκτηση ή απερισκεψία) στα χέρια ενός ανθρώπου που δεν ξέρει να ξεχωρίσει το «πηλίκον» από το «πηλήκιο».

Δεν φταίει που είναι ανελλήνιστος ο μεθοδικά κατασκευασμένος «ηγέτης». Δεν είχε παιδικά βιώματα πατρίδας στην Ελλάδα ούτε γλώσσα μητρική τα ελληνικά. Το κρίμα και η ιστορική ευθύνη είναι των παραιτημένων από τη σκέψη και την κρίση τους ψηφοφόρων. Ο ίδιος απέδειξε απροσχημάτιστα πόσο έτοιμος είναι να απεμπολήσει κοιτίδες της ελληνικής πρότασης πολιτισμού, όταν προπαγάνδιζε, δίχως αιδώ ή λύπη, την εξωφρενική πλεκτάνη του Σχεδίου Ανάν για την Κύπρο. ΄Η, πριν από λίγες μέρες, με τις δηλώσεις του εκπροσώπου του για το Σκοπιανό.

Στην προεκλογική του εκστρατεία μιλάει μόνο για λεφτά, πώς θα μπουκώσει τον Ελλαδίτη της παρακμής με ψευδαισθητική ευζωία. Ούτε λέξη για τις τουρκικές έμπρακτες (καθημερινής βίας) απαιτήσεις κυριαρχίας στο Αιγαίο, για τα πολιτικά καμώματα του «κομμουνιστή» (αλλά νατοϊκής ποδηγέτησης) προέδρου της Κύπρου να νεκραναστήσει, μαζί με τον Ταλάτ, την εκτρωματική πανουργία του Ανάν. Ούτε σχολίασε ποτέ (όπως και κανένας Ελλαδίτης πολιτικός) τον προγραμματικό αφελληνισμό της παιδείας και των θεσμών στην Κύπρο από το καθεστώς Χριστόφια.

Το ορθολογικό συμπέρασμα είναι αδυσώπητο: Η ελληνικότητα της Κύπρου, η ελληνικότητα του ονόματος Μακεδονία αφήνουν παγερά αδιάφορο τον αυριανό πρωθυπουργό της Ελλάδας. Τι φυσικότερο να τον αφήνει αδιάφορο και η ελληνικότητα του Αιγαίου, της Θράκης, του Καστελλόριζου, της Λήμνου, της Μυτιλήνης. Με ανελλήνιστη ηγεσία, βουβή και άλαλη για τα εθνικά θέματα, ο ορθολογισμός μεταγγίζει τον φόβο της σαφέστατα επαπειλούμενης συμφοράς. Γι' αυτό και οι επερχόμενες εκλογές θυμίζουν κάτι από τις αποφράδες εκείνες του 1920, έχουν μια πρόγευση φόβου προσφυγιάς, ξεριζωμού, ίσως αίματος. Τα σημάδια της πολιτικής «σταδιοδρομίας», ώς τώρα, του γλωσσικά ανελλήνιστου μάλλον βεβαιώνουν ότι, αν γίνει πρωθυπουργός, η «λύση» του Κυπριακού, του Σκοπιανού, της μοιρασιάς του Αιγαίου θα επιβληθεί μέσα σε εβδομάδες ή ελάχιστους μήνες. Ομως Θρακιώτες, Καστελλοριζιοί, Μυτιληνιοί, μέσα στο περίπου 40% των Ελλαδιτών ψηφοφόρων, χοροπηδάνε, με πράσινες σημαιούλες, κάτω από το μπαλκόνι του ξενότροπου κομματάρχη διαδηλώνοντας την ίδια εκείνη επιλογή του 1920: «Μικράν Ελλάδα», συρρικνωμένη, και ούτε λόγος για «έντιμον» - σήμερα τη θέλουμε «πάροχον καταναλωτικής ευχέρειας».

Εναλλακτική λύση; Μα είναι φανερό πως δεν υπάρχει, ο ανελλήνιστος δεν έχει αντίπαλο. Η «Νέα Δημοκρατία» έχει τελειώσει πολιτικά, ήταν είκοσι χρόνια ανύπαρκτη ως αντιπολίτευση και πέντε χρόνια ανύπαρκτη ως κυβέρνηση. Σίγουρα δεν μπερδεύει το «πηλίκον» με το «πηλήκιο», αλλά έχει πια αποδείξει, επί είκοσι έξι χρόνια, ότι είναι το ίδιο ή και πιο θεαματικά ανελλήνιστη: στα μπλα-μπλα που με στόμφο εκφέρει και στα αυτοκτονικής ατολμίας διαχειριστικά της ενεργήματα. Δεν πιστεύει αυτό το κόμμα σε τίποτα, το μόνο που ήθελε, και προσπάθησε υστερικά, ήταν να γίνει ΠΑΣΟΚ. Και δεν τα κατάφερε. Αποδείχτηκε, εκτός από εξωφρενικά ανίκανη, και ανήκεστα φαύλη.

Μένει ακόμα μία εβδομάδα ώς τις εκλογές. Η πορεία της χώρας είναι προδιαγεγραμμένη, όσοι οσφραίνονται τα επερχόμενα νιώθουν ανήμποροι να αναχαιτίσουν την αλογία. Για την εξαφάνιση των «εθνικών» θεμάτων και της άμυνας από την προεκλογική ατζέντα θα μπορούσε να έχει υπάρξει κάποια παρήγορη παρέμβαση (συμβολική αντίσταση συλλογικής αξιοπρέπειας) της Ακαδημίας Αθηνών, της ηγεσίας των Ενόπλων Δυνάμεων, της ηγεσίας της Δικαιοσύνης. Εχει μάλλον χαθεί η επίγνωση ότι μπροστάρηδες στην κοινωνία δεν μπορεί να είναι μόνο οι ανυπόληπτοι επαγγελματίες της εξουσιαστικής μονομανίας και ιδιοτέλειας.

Τουλάχιστον, στην εβδομάδα που απομένει, ας μπορούσε να εμφανιστεί ένας τίμιος και ανυστερόβουλος «εκλογολόγος» από αυτούς που σπουδάζουν την σε βάρος μας πανουργία των εκλογικών νόμων, να μας συμβουλέψει: Ποια είναι η αποτελεσματικότερη οδός για να αποτραπεί η αυτοδυναμία του ανελλήνιστου: Η αποχή; Η υπερψήφιση εξωκοινοβουλευτικών κομματιδίων «της πλάκας»; Το λευκό; Το άκυρο;

Στη δεκαετία του 1950 ή '60, αν ένας πολιτικός μιλούσε για «μηδέν στο πηλήκιο» θα είχε τελειώσει αυθημερόν την καριέρα του μέσα στον γενικό καγχασμό. Η γλωσσική ευαισθησία ήταν τέτοια, που επέτρεπε στο χιούμορ του Μποστ να λειτουργεί καθολικά στην ελληνική κοινωνία και να σπάζει κόκαλα. Σήμερα, μια σατυρική ιδιοφυΐα με τη γλώσσα του Μποστ δεν θα προκαλούσε ούτε μειδίαμα. Μέσα σε πενήντα χρόνια οι Ελληνες ξεριζώθηκαν μεθοδικά από τη συνέχεια της γλώσσας τους, από την κοινή σάρκα και κοινωνούμενη πράξη του αυτοκαθορισμού τους, της ετερότητάς τους.

Αυτή η απώλεια φαίνεται πως πρέπει να μετρηθεί και με εδαφική συρρίκνωση. Το ιστορικό τέλος ιστορικών λαών πάντοτε εντοπίζεται και χαρτογραφημένο."

Ίσως με υπέρμετρη απαισιοδοξία, ο Καθηγητής προσεγγίζει ένα ζήτημα πολιτικής αισθητικής: η χώρα με την υπέροχη γλώσσα θα έχει Κυβερνήτη της έναν άνθρωπο που αποδεδειγμένα δεν είναι ικανός να εκφραστεί με σαφήνεια και πληρότητα σε αυτήν. Ελπίζω ότι οι δύο τελευταίες του προτάσεις είναι απλώς σπέκουλα. Δε φαίνεται να τεκμηριώνονται από πουθενά.

ΚΟΙΝΩΝΙΑ και Ορθόδοξος Ελιτισμός

2009-09-27T13:01:00.002-04:00

Το παρακάτω κείμενο αποτελεί μέρος μιας φορτισμένης ανταλλαγής ιδεών με ένα λειτουργό της Ορθόδοξης Ανατολικής Εκκλησίας του Χριστού, ο οποίος με αρκετά ζήλο καλούσε μια ομάδα πνευματικών συνδαιτημόνων να αποκηρύξουν τα δύο κόμματα εξουσίας και να στηρίξουν το κόμμα ΚΟΙΝΩΝΙΑ. Στην απάντησή μου προσπάθησα να δώσω αποκρίσεις στις γενικεύσεις και τις φωνές που αδιάκριτα προσβάλλουν το σύνολο του πολιτικού κόσμου. Είναι κρίμα στην Εκκλησία μας να επιλέγουμε την εύκολη κριτική. Ως Χριστιανός πρώτιστα, πιστεύω ότι ο μόνος δρόμος για να αποκτήσει ξανά η Εκκλησία την αξιοπιστία της και τη σύσσωμη στήριξη του λαού στο έργο της είναι να μη δέχεται αβασάνιστα τα εύκολα λόγια, να μετρά τις πράξεις της και υπό το πρίσμα του ορθού λόγου. Το ποιμνίο εξελίσσεται, απευθυνόμαστε ως Χριστιανοί σε ατομα μορφωμένα, με προσβάσεις στα μέσα επικοινωνίας, με κριτική διάθεση. Δε μπορούμε να διεκδικούμε το αλάθητο επειδή μιλάμε στο όνομα του Κυρίου. Οι εξ άμβωνος πολιτικές συζητήσεις, ειδικά όταν συνδυάζονται με πίεση προς συγκεκριμένη κατεύθυνση, διεκδικούν δίκην αυθεντίας την απόλυτη αλήθεια. Απόλυτη αλήθεια για τους Χριστιανός είναι μόνο το Ιερό Ευαγγέλιο του Χριστού. Και αλίμονο αν δεν αντιδρούμε, αν δεν μιλάμε, αν δεχόμαστε χωρίς σκέψη υποδείξεις που αφορούν το τρόπο που πολιτευόμαστε. Δε σημαίνει ότι οι Ιερείς δεν πρέπει να έχουν άποψη και θέση σε πολιτικά ζητήματα. Τουναντίον, πρέπει να υποστηρίζουν ό,τι θεωρούν ωφέλιμο. Αλλά πρέπει να επιτρέπεται κι ο αντίλογος, ειδικά ο καλοπροαίρετος κι ο τεκμηριωμένος.

Πατέρα Νεκτάριε,

Το πάθος σας ξεχειλίζει. Δεκάδες μηνύματα. Σαν τις προεκλογικές διαφημίσεις στα κανάλια. Μιλάτε για Μασώνους, άθεους. Γενικεύετε και δεν αναφέρετε ονόματα. Μας παροτρύνετε με συνεχόμενα μηνύματα να κάνουμε τι; Να ψηφίσουμε μια παρέα ατόμων που δεν ασχοληθεί με την πολιτική, που δεν έχουν αναλάβει ποτέ τους θέσεις εξουσίας, θεωρείτε δε δεδομένο ότι θα τα καταφέρουν καλύτερα.

Επειδή όμως και η ομιλία του π. Βολουδάκη, πατέρα του Προέδρου της ΚΟΝΩΝΙΑΣ, που μας στείλατε περιέχει ανακρίβειες, πρέπει να αντιδράσω.

Για να τελειώσει μια και καλή η ιστορία με το δημοψήφισμα για τις ταυτότητες, ο νυν πρωθυπουργός έκρινε σκόπιμο το 2000 να βάλει την υπογραφή του. Όμως ένα έτος μετά, 27-6-2001, πριν ακόμη αναλάβει την εξουσία, η Ολομέλεια του Συμβουλίου της Επικρατείας (ΣτΕ) έκρινε κατά πλειοψηφία (29-8) ότι είναι παράνομη και αντισυνταγματική τόσο η υποχρεωτική όσο και η προαιρετική αναγραφή του θρησκεύματος στις ταυτότητες γιατί παραβιάζει τις συνταγματικές διατάξεις (άρθρο 13) για τη θρησκευτική ελευθερία. Μειοψήφησαν σε σύνολο 37 μελών οι σύμβουλοι Τσαμπαση, Παναγιωτόπουλος, Σακελλαρίου, Παπαευαγγέλου, Ράντος, Μαρινάκης, Παπαγεωργίου και Καραμάνωφ.

Το Συμβούλιο της Επικρατείας αποφάνθηκε ότι είναι αντισυνταγματική και η προαιρετική αναγραφή του θρησκεύματος στις ταυτότητες έστω και αν αυτό γίνεται με τη συγκατάθεση του «πολίτη», εξηγώντας: «Το άρθρο 13 του Συντάγματος όχι μόνον δεν παρέχει τέτοια αξίωση στους φορείς του δικαιώματος της θρησκευτικής ελευθερίας, αλλά απαγορεύει και την προαιρετική αναγραφή του θρησκεύματος στις αστυνομικές ταυτότητες, ως μέσο εκδήλωσης και απόδειξης αυτού. Η αντίθετη ερμηνεία θα είχε ως συνέπεια την προσβολή της θρησκευτικής ελευθερίας από την αρνητική της έκφανση, εκείνων των Ελλήνων οι οποίοι δεν επιθυμούν να εκδηλώσουν τις θρησκευτικές τους πεποιθήσεις με αυτόν τον τρόπο, αναιρώντας παράλληλα και τη θρησκευτική ουδετερότητα του κράτους». Σύμφωνα με το Συμβούλιο Επικρατείας όσοι αρνούνται να αναγράψουν το θρήσκευμα «αναγκάζονται να αποκαλύψουν εμμέσως και οιονεί δημόσια μια πλευρά της ενδιάθετης στάσης τους απέναντι στο θείο, ενώ ταυτόχρονα διαφοροποιούνται, παρά τη θέλησή τους και με την επέμβαση των κρατικών οργάνων, από εκείνους τους Έλληνες που ομολογούν τις θρησκευτικές τους πεποιθήσεις με την αναγραφή αυτών στο δελτίο». Και καταλήγει πως η αναγραφή του θρησκεύματος, έστω και με συγκατάθεση, «παρέχει και έδαφος ενδεχόμενων διακρίσεων και ενέχει συνεπώς τον κίνδυνο προσβολής της θρησκευτικής ισότητας που κατοχυρώνεται με τη θεμελιώδη διάταξη της παρ. 1 αρ. 13 του Συντάγματος»

Ο Καραμανλής δεν έδωσε καμία υπόσχεση για επαναφορά του θρησκεύματος στις ταυτότητες. Ακόμα κι αν ήταν ειλικρινής η θέση του το 2000, το ΣτΕ πήρε την παραπάνω θέση. Κάθε κοινωνία έχει τους θεσμούς της και το Ανώτατο Διοικητικό Δικαστήριο είναι αρμόδιο να κρίνει επί διοικητικών ρυθμίσεων τη συνταγματικότητά τους ή μη. ΔΗΛΑΔΗ ΕΙΝΑΙ ΤΥΧΑΙΟ ΠΟΥ Ο ΜΑΚΑΡΙΣΤΟΣ ΧΡΙΣΤΟΔΟΥΛΟΣ ΔΕΝ ΕΠΑΝΕΦΕΡΕ ΠΟΤΕ ΤΟ ΖΗΤΗΜΑ ΑΥΤΟ;;;

Για τα εθνικά θέματα, τι ακριβώς είναι αυτό που ευαγγελίζεται η ΚΟΙΝΩΝΙΑ και κάθε αντιδραστικό κόμμα (εδώ θα συμπεριλάβω και το ΛΑΟΣ και τη ΔΗΜ.ΑΝΑΓΕΝΝΗΣΗ); Τι εννοούν με σκλήρυνση της στάσης μας; Πρακτικά, όχι θεωρητικά. Να ρίχνουμε κάθε τούρκικο F-16 που εισβάλλει στον εναέριο χώρο της Ελλάδας; Να στείλουμε εποίκους από Πελοπόννησο να κατοικήσουν σε Ροδόπη και Ξάνθη για να αλλάξουν τα δημογραφικά δεδομένα; Να κάνουμε έλεγχο συνειδήσεων και να αφαιρούμε από κάθε έλληνα πολίτη την ιθαγένειά του επειδή αισθάνεται Τούρκος; Δηλαδή, να κάνουμε κι εμείς ό,τι υποστήκαν οι Έλληνες της Κωνσταντινούπολης και οι Βορειοηπειρώτες αδελφοί μας; ΑΜΟΙΒΑΙΟΤΗΤΑ σε ΘΕΜΑΤΑ ΑΝΘΡΩΠΙΝΩΝ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΩΝ ΔΕ ΧΩΡΑ.

Όσο για τα περί ανάγκης να στραφούμε προς τη Ρωσία (όπως αναφέρει στην ομιλία του ο π. Βολουδάκης), το 'φυσικό' μας σύμμαχο, καλό είναι να είμαστε πιο προσεκτικοί όταν μιλάμε για πολιτική. Επειδή αυτή ασκείται από συγκεκριμένους ανθρώπους, όπως ο Πούτιν πχ, τις πρακτικές του οποίου δύσκολα κανείς θα τος χαρακτήριζε χριστιανικές (αρκεί κανείς να δει τον αριθμό δημοσίως αντιφρονούντων που έχουν δολοφονηθεί τα τελευταία χρόνια).

Η Εκκλησία μας π. Νεκτάριε ενεπλέχθη στην πολιτική στην πρόσφατη ιστορία του κράτους μας. Δεν ήταν απούσα όπως λέτε. Στο πόλεμο της Γιουγκοσλαβίας ήταν παρούσα. Και υπόλογη. Γιατί κλήρος και λαός κωφεύαμε, εθελοτυφλούσαμε, γινόμαστε πιόνια μιάς άγριας κρατικής προπαγάνδας. Η Εκκλησία μας καταδέχτηκε στο όνομα του Χριστού να σιωπήσει στις βαναυσότητες και τις σφαγές των Σέρβων εναντίον του Μουσουλμάνων. Έπρεπε να μιλήσει, να καταδικάσει. Δεν το έκανε. Οι Σέρβοι πολιτικοί και στρατιώτες είχαν κάθε δικαίωμα να κάνουν τις επιλογές τους για να διαφυλάξουν όπως αυτοί νόμιζαν την εθνική τους κυριαρχία (ή καλύτερα αυτονομία όταν μιλάμε για το κράτος της Βοσνίας). Εμείς όμως τις σφαγές, τους βιασμούς, το ανελέητο σφυροκόπημα μιάς πόλης για τρία χρόνια με οβίδες, όλα αυτά γιατί δε τα καταδικάσαμε; Η πολιτική συγχωρεί τα εγκλήματα, όταν αυτά οδηγούν σε οφέλη εθνικά (γιατί οι Σέρβοι αυτό που ήθελαν στη Βοσνία το πέτυχαν 100%), η Εκκλησία όμως ούτε να χύσει ένα δάκρυ δεν μπόρεσε για τα θύματα της άλλης πλευράς.

Τώρα λέμε η Εκκλησία να εμπλακεί στην πολιτική. Μπορεί άνθρωπος της Εκκλησίας, όπως λέτε 'γνήσιος ορθόδοξος' όχι απλά βαπτισμένος (αλήθεια, ποιά είναι τα κριτήρια με τα οποία λέτε αυτός είναι γνήσιος, αυτός όχι; Η διαίσθησή μας; Ακόμα κι ο Παπαθεμελής, το κόμμα του οποίου μας διαφημίσατε, υπουργός του ΠΑΣΟΚ διετέλεσε), μπορεί λοιπόν ένας τέτοιος άνθρωπος να πάρει τέτοιες αποφάσεις; Μήπως τελικά θα είναι ΥΠΕΡ ΤΟ ΔΕΟΝ αδαής και αφελής; Τη τελευταία φορά που στην πρόσφατη ιστορία του έθνους ένας άνθρωπος της Εκκλησίας ανέλαβε ύψιστη πολιτική θέση (Μακάριος) τα αποτελέσματα δυστυχώς δεν ήταν ευχάριστα. Δεν είχε την πολιτική πυγμή να αποτρέψει το πραξικόπημα, τους Ιούδες, δεν είχε την πολιτική διαύγεια να καθορίσει εξελίξεις. Έρμαιο αυτών, έγινε βορά τους και μαζί του κατασπαράχτηκε κι η Μεγαλόνησος.

Μετά κάνετε αναφορά στο Βιβλίο της Ιστορίας. Έγινε ένας διαγωνισμός το 2004 (προ εκλογών), ανέλαβε μια συντακτική ομάδα να γράψει ένα πόνημα, αυτό είχε αρκετές ατυχείς εκφράσεις, πάει, αποσύρθηκε. ΤΕΛΕΙΩΣΕ το θέμα. Τι το ανακυκλώνεται ως ένδειξη ότι τα πράγματα χειροτερεύουν; Μάλλον βελτιώνονται, αφού τα αντανακλαστικά των κυβερνώντων φαίνεται να αντιδρούν σε διαμαρτυρίες πατριωτών.

Μιλάτε για το μάθημα των θρησκευτικών. Πέρα του ότι κι εδώ υπάρχει ανεξάρτητη αρχή (συνήγορος του Πολίτη) που έχει πάρει θέση αρνητική για τα κοινά μας πιστεύω, εντούτοις το Υπουργείο ρητά διατύπωσε ότι θέμα προαιρετικότητας δε τίθεται. Αλλά το εάν ένα παιδί θα λάβει θρησκευτική μόρφωση, αυτό είναι αναφαίρετο δικαίωμα των γονιών, κι αν οι τελευταίοι είναι άθεοι και θέλουν να κάνουν το παιδί τους άθεο, το μόνο που μπορούμε να κάνουμε είναι προσευχή. Υπάρχουν διεθνείς συνθήκες, υπάρχουν ευρωπαϊκές συνθήκες, υπάρχουν αποφάσεις δικαστηρίων που ερμηνεύουν το συντάγμά μας που τα λένε αυτά. ΔΗΛΑΔΗ ΩΣ ΙΕΡΕΑΣ ΔΙΚΕΔΙΚΕΙΤΑΙ ΤΟ ΔΙΚΑΙΩΜΑ ΝΑ ΜΠΑΙΝΕΤΕ ΣΤΟ ΣΠΙΤΙ ΑΥΤΩΝ ΤΩΝ ΑΝΘΡΩΠΩΝ ΚΑΙ ΝΑ ΤΟΥΣ ΑΛΛΑΞΕΤΕ ΜΕ ΤΟ ΖΟΡΙ ΤΑ ΠΙΣΤΕΥΩ;

Επίσης ο τόνος που αναφέρεστε στο κατρακύλισμα του Έθνους είναι πέρα από άκομψος και αρκετά αλαζωνικός. Δηλαδή, τι ευαγγελίζεστε; Ένα φονταμενταλιστικό καθεστώς που θα επιβάλλει με τη βία στους πολίτες της Ελλάδας το πώς θα σκέφτονται; Λέτε ότι όλοι οι πολίτες που συμφωνούν με την εκκοσμίκευση του κράτους, ότι έχουν εκδυτικιστεί, είναι θύματα προπαγάνδας κ.α. Δηλαδή δεν μπορούμε να αναγνωρίσουμε σε συνανθρώπους μας το δικαίωμα της αποστασιοποίησης και της διαφορετικότητας; Είναι λιγότερο Έλληνες αυτοί επειδή δε θέλουν η Εκκλησία να επηρεάζει τις αποφάσεις του Κράτους; Επειδή δε θέλουν να χρειάζεται η γνώμη του Μητροπολίτη για το εάν θα πρέπει να χτιστεί ένα τζαμί ή μια συναγωγή; Επειδή αντιλαμβάνονται ότι αυτό που αποκαλεί η Εκκλησία μας γάμο (ένα ΜΥΣΤΗΡΙΟ για μας) για την πολιτεία είναι κάτι το εντελώς διαφορετικό, μία σύμβαση ιδιωτικού δικαίου;

Μιλήσατε για τους ομοφυλόφιλους, ότι το κράτος προσπαθεί να 'μας επιβάλλει την ομοφυλοφιλία' (αυτή τη φράση χρησιμποιήσατε). Προφανώς θα αναφερόσασταν στο σύμφωνο συμβίωσης, ΤΟ ΟΠΟΙΟ ΟΜΩΣ ΔΕ ΚΑΛΥΠΤΕΙ ΤΟΥΣ ΟΜΟΦΥΛΟΦΙΛΟΥΣ. Το σύμφωνο συμβίωσης ουσιαστικά είναι μία έμμεση μορφή να ενταχθούν σε συνθήκες 'γάμου' ζευγάρια που δεν επιθυμούν να παντρευτούν. Δηλαδή, ότι ήρθε ένα κράτος με κοινωνικό προσανατολισμό να προστατέψει παιδιά και μητέρες ως επί το πλείστον, τι το ανήθικο επέφερε; ΑΥΤΟΙ ΟΙ ΑΝΘΡΩΠΟΙ ΔΕΝ ΘΑ ΠΑΝΤΡΕΥΟΝΤΑΝ.[επειδή ακριβώς ο γάμος έχει και έντονο εννοιολογικό φορτίο από κοινωνικής άποψης] ΑΛΛΑ ΜΕΤΑ ΚΑΠΟΙΟΙ ΘΑ ΕΜΕΝΑΝ ΧΩΡΙΣ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ, ΑΝΥΠΕΡΑΣΠΙΣΤΟΙ. Δηλαδή, ότι η Εκκλησία ΤΡΕΧΕΙ ΝΑ ΠΡΟΣΤΑΤΕΥΣΕΙ ΤΙΣ ΑΝΥΠΑΝΤΡΕΣ ΜΗΤΕΡΕΣ ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ ΗΘΙΚΟ; Επειδή έκαναν ένα λάθος (εν προκειμένω, δεν ήθελαν να εντάξουν τη σχέση τους σε νόμιμα πλαίσια) πρέπει να μην τους παρέχεται η δυνατότητα να διευκολύνουν τη θέση των παιδιών;(να μη χρει΄ζονται δικαστικές αποφάσεις κλπ) ΤΟΥΣ ΚΑΤΑΤΡΕΓΜΕΝΟΥΣ ΠΡΟΣΤΑΤΕΥΕΙ, ΟΧΙ ΤΟΥΣ ΙΣΧΥΡΟΥΣ.

Ακόμαι κι η ανακοίνωση της Ενώσεως Ελλήνων Κληρικών που καλεί τα κόμματα να ξεκαθαρίσουν τη στάση τους ως προς το θέμα σχέσεων Εκκλησίας-Πολιτείας φαίνεται να έχει μόνο οικονομικά κίνητρα. Να μη θιγεί το καθεστώς των ιερέων ως δημοσίων υπάλληλων. Αλλά ακόμα κι αν αυτό γινόταν, θα χάναμε την πίστη μας; Θα χάνανε οι ιερείς την πίστη τους; Δε θα τους συντηρούσε ο λαός με άλλους τρόπους; Εδώ ο Θεός νοιάζεται για τα πουλιά και για τις τρίχες της κεφαλής μας, οι ιερείς θα μείνουν χωρίς υποστήριξη αν τους κόψει το μισθό το κράτος; ΙΣΑ ΙΣΑ, που ένα τέτοιο μέτρο θα προκαλούσε την αντίδραση των πιστών, σε βαθμό που οι δωρεές θα πολλαπλασιάζονταν. Δηλαδή πριν το Β' Παγκόσμιο Πόλεμο πώς ζούσαν οι ιερείς; Ακόμα όμως κι αν πούμε ότι τα οικονομικά της Εκκλησίας είναι ένα σοβαρό ζήτημα γιατί μόνο με εύρωστα οικονομικά μπορεί η Εκκλησία να ανταποκριθεί και σε υλικές ανάγκες του ποιμνίου (θέση με την οποία συμφωνώ), τόσα γρήγορα ξεχάσετε π. Νεκτάριε ότι το 2004 μετά την ανάληψη της κυβέρνησης, ο νυν πρωθυπουργός προχώρησε σε ΣΩΡΕΙΑ ΦΟΡΟΑΠΑΛΛΑΓΩΝ για τα ακίνητα της Εκκλησίας της Ελλάδος, τη μοναστηριακή γη και τις δωρεές; ΔΗΛΑΔΗ ΚΙ ΑΥΤΗ Η ΚΙΝΗΣΗ ΠΡΟΣ ΤΟΝ ΚΑΤΗΦΟΡΟ ΤΟΥ ΚΡΑΤΟΥΣ ΣΥΝΕΤΕΛΕΣΕ;

Και μία ερώτηση προσωπική αλλά και σε κάθε εκφραστή της ΚΟΙΝΩΝΙΑΣ: Ποιά η θέση σας για την απίστευτη φοροδιαφυγή και το μαύρο χρήμα στα μυστήρια της Εκκλησίας μας; Ιερείς, ψάλτες, Επίτροποι, σε κάθε μυστήριο λαμβάνουν χρήματα αφορολόγητα, χρήματα που συνδέονται με την άσκηση επαγγέλματος. ΓΙΑΤΙ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΟΛΙΤΕΙΑ, ΑΥΤΕΣ ΟΙ ΙΔΙΟΤΗΤΕΣ ΕΙΝΑΙ ΚΑΙ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑ [Εννοείται ότι και για μένα ο ΙΕΡΕΑΣ ΠΡΩΤΑ ΚΑΙ ΠΑΝΩ ΑΠ' ΟΛΑ ΕΙΝΑΙ ΛΕΙΤΟΥΡΓΟΣ ΤΗΣ ΧΑΡΙΤΟΣ]. Ο Σεβασμιώτατος Μεσογαίας έχει αυστηρά θέσει απαγορευτικό στους ιερείς τους. Το ασπάζονται όλοι αυτό; ΜΕ ΣΥΓΧΩΡΕΙΤΕ ΓΙΑ ΤΟ ΕΡΩΤΗΜΑ, αλλά Ή ΜΙΛΑΜΕ ΠΟΛΙΤΙΚΑ (με όρους της Πολιτείας) ή μιλάμε θεολογικά. Οπότε απαντήσεις του τύπου 'ό,τι αυτά ήθελε απλά ο πιστός να τα δώσει, ως ευχαριστώ, ως ευγνωμοσύνη, μέρος μιας πρακτικής' κλπ είναι βάσιμες σε μία θεολογική κουβέντα, αλλά όχι σε πολιτική, όπως αυτή που κάνουμε τώρα εδώ.

Για να τελειώνω: Ο ελληνικός λαός, νουνεχής και ορθόδοξος (έστω και μη γνήσια κατά την άποψη σας), θα εκφραστεί και σ' αυτές τις εκλογές, όπως εκφράστηκε και στις ευρωεκλογές. Μιλάτε για διορισμούς, ρουσφέτια, θεωρείτε δεδομένο ότι κανείς εχέφρων δε θα ψήφιζε για άλλο λόγο τα δύο μεγάλα κόμματα. Λες κι οι πανεπιστημιακοί, οι τεχνοκράτες, οι σπουδασμένοι, οι άνθρωποι της πράξης, της καθημερινότητας που βρίσκονται στα ψηφοδέλτια αυτών των κομμάτων είναι αχυράνθρωποι, όλοι πιόνια των μεγάλων κέντρων εξουσίας.

Είναι κίνηση αμυντική π. Νεκτάριε. Αντί η Εκκλησία να διεκδικεί μέσα από θέσεις εξουσίας να συνδιαμορφώνει την πολιτική ατζέντα (όπως κακά τα ψέματα, σε κάποιο βαθμό κάνει με αρκετή επιτυχία από τη στιγμή ιδρύσεως του νεοεεληνικού κράτους), εσείς προτείνετε να ΑΠΟΜΟΝΩΘΕΙ ΓΙΑ ΝΑ ΚΡΑΤΗΣΕΙ ΤΗ ΚΑΘΑΡΟΤΗΤΑ ΤΩΝ ΘΕΣΕΩΝ ΤΗΣ, ΝΑ ΧΑΣΕΙ ΚΑΘΕ ΕΡΕΙΣΜΑ ΣΤΗΝ ΕΞΟΥΣΙΑ. Ο απομονωτισμός σαν επιλογή θρησκευτική (με την έννοια της μη επιρροής από αλλοδόξους και αλλοθρήσκους) έχει λογική, σαν επιλογή πολιτική θα μοιάζει αυτοκτονία. Ένα σύγχρονο κράτος δεν μπορεί να είναι θρησκευτικά χρωματισμένο σε βαθμό που να ακολουθεί πιστά το δόγμα μιάς εκκλησίας. Λόγω πολυπολιτισμικότητας, λόγω παγκοσμιοποίησης, για μια σειρά από λόγους (κυρίως διπλωματίας κι ευελιξίας στη διεθνή πολιτική σκηνή) Ένα έθνος μπορεί. Και το ελληνικό έθνος είναι (ΔΟΞΑ ΤΩ ΘΕΩ) χριστιανικό και ορθόδοξο. Και πρέπει να μπορεί να έχει ένα κράτος που ΘΑ ΔΙΑΣΦΑΛΙΖΕΙ ΟΤΙ Η ΕΚΚΛΗΣΙΑ ΤΟΥ ΧΡΙΣΤΟΥ ΘΑ ΜΠΟΡΕΙ ΑΝΕΝΟΧΛΗΤΑ ΝΑ ΠΡΑΤΤΕΙ ΤΟ ΕΡΓΟ ΤΗΣ, ΗΤΟΙ ΤΗ ΣΩΤΗΡΙΑ ΨΥΧΩΝ. Κι αυτό απαιτεί θετική δράση, όχι αρνητική δράση, δράση αμυντική, δράση διακήρυξης και διατήρησης της απόλυτης καθαρότητας των ιδεών μας. Εκτός αν έχουμε για τον εαυτό μας την αντίληψη ότι είμαστε το λήμμα, οι εκλεκτοί, οι καθαροί.

Αυτό με προκαλεί στην ΚΟΙΝΩΝΙΑ. Ο ορθοδόξος ελιτισμός που προβάλλει. ΕΜΕΙΣ οι γνήσιοι Ορθόδοξοι, ΕΜΕΙΣ οι ΠΑΤΡΙΩΤΕΣ, ΕΜΕΙΣ που μας υποστηρίζουν οι ΙΕΡΕΙΣ, ΕΜΕΙΣ που έχουμε τις λύσεις (όπως αναφέρουν κάπου στην ιστοσελίδα τους, "οι λύσεις είναι προφανείς"). ΚΙ ΕΣΕΙΣ ΠΟΥ ΔΕ ΒΛΕΠΕΤΕ ΤΗΝ ΚΑΤΡΑΚΥΛΑ ΣΑΣ.

Αισιοδοξία χρειαζόμαστε, όχι ένα club που θα κλαίμε την μοίρα μας. Τρόπο να δυεισδύουμε στα κέντρα εξουσίας και να πετυχαίνουμε αλλαγές. Σίγουρα σε κάθε περιφέρεια υπάρχουν άτομα από τα κόμματα εξουσίας που έχουν ορθόδοξο προσανατολισμό (έστω και μη 'γνήσιο') και τα οποία αν εκλεγουν, ειδικά τώρα σε μία οριακά αυτοδύναμη ή μη αυτοδύναμη κυβέρνηση, θα μπορούν να ασκήσουν περισσότερη πίεση σε ηγεσίες και αρχηγούς. ΤΟ ΠΟΛΙΤΕΥΜΑ ΜΑΣ έχει κανόνες ρητούς και άρρητους, και πρέπει αν θέλουμε ως χριστιανοί να προωθούμε την ατζέντα μας, να παίξουμε με τους κανόνες του. ΑΛΛΙΩΣ Π. ΝΕΚΤΑΡΙΕ ΘΑ ΜΟΙΡΟΛΟΓΟΥΜΕ ΣΑΝ ΤΟ ΤΣΑΚΝΗ, ΣΤΙΧΟΥΣ ΤΟΥ ΟΠΟΙΟΥ ΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΗΣΑΤΕ, ΟΤΙ ΕΜΕΙΣ ΔΕΝ ΕΙΜΑΣΤΕ ΣΥΝΕΝΟΧΟΙ ΣΤΟ ΦΟΝΟ (αλλά αλήθεια η απομόνωσή μας αυτό το αποτέλεσμα-ήτοι το φόνο του έθνους- δε θα επιφέρει;)

Ο ΜΑΚΑΡΙΣΤΟΣ ΧΡΙΣΤΟΔΟΥΛΟΣ ΕΙΧΕ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΔΙΟΡΑΤΙΚΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΜΠΟΡΕΣΕ ΝΑ ΣΥΝΕΡΓΑΣΤΕΙ ΜΕ ΚΟΜΜΑΤΑ. Το θέμα των ταυτοτήτων, όπως είχε πει κι ο ίδιος, ήταν απλά το παγόβουνο για να μην επέλθουν άλλες αλλαγές. Οι οποίες τουλάχιστον εν ζωή του, δεν ήλθαν.

Στυλιανός Μάλλιαρης

Γιατί η λύση ακούει πάλι στο όνομα Καραμανλής

2009-09-05T23:09:00.004-04:00

Ο θυμός κι η απορία της βάσης της κεντροδεξιάς παράταξης αποτελούν τα κυρίαρχα εμπόδια που θα πρέπει να ξεπεράσει ο Κώστας Καραμανλής για να επιτυχεί ανατροπή των δημοσκοπικών δεδομένων και να παραμείνει στο τιμόνι της χώρας. Ο θυμός προκαλείται από την επιλογή του να πάει σε εκλογές, ενώ δεν υπάρχουν αντικειμενικές ελπίδες να τις πάρει και να εξασφαλίσει ταυτόχρονα αυτοδυναμία. Απορία από το χρόνο που πήρε αυτή την επιλογή, σε σύγκρουση με την πλειοψηφία της κοινοβουλευτικής ομάδας που απαιτούσε εξάντληση της τετραετίας. Είναι δε κοινός τόπος ότι οι πολίτες δυσανασχετούν σε συχνή προσφυγή στις κάλπες, σκεπτόμενοι και τα υπέρογκα ποσά που σπαταλώνται από τον κρατικό κορβανά για την χρηματοδότηση των διαφόρων πολιτικών σχηματισμών.

Υπάρχουν ελαφρυντικά: ναι. Εγκλωβισμένος στην ισχνή κοινοβουλευτική πλειοψηφία και προφανώς προδομένος από την ανικανότητα αλλά και ανεντιμότητα πληθώρας συνεργατών του [που αυτός βέβαια επέλεξε να τοποθετηθούν σε θέσεις αρχής], είχε μπροστά του ένα δίλημμα: να συνεχίσει το δρόμο των μεταρρυθμίσεων με αρκετά πιθανή την απώλεια της δεδηλωμένης από κάποιον τυχάρπαστο βουλευτή που θα εκδήλωνε την μήνη του κατά των αντιλαϊκών επιλογών της κυβέρνησης και θα μεταπηδούσε στον πανδοχέα Καρατζαφέρη ή να προκηρρύξει εκλογές με την προοπτική να αναλάβει μιά πιο στέρεα κοινοβουλευτική πλειοψηφία σε δεύτερη μάχη με την εφαρμογή του νόμου Παυλόπουλου. Κοντά σ' αυτά συνυπολόγισε και την ανεύθυνη και εκβιαστική απειλή του κ. Παπανδρέου να προκαλέσει εκλογές τον Μάρτη του 2010 γελοιοποιώντας το πρόσωπο του κ. Παπούλια και καθιστώντας για άλλη μια φορά το Σύνταγμα ένα απλό γράμμα νόμου, χωρίς πνεύμα και χωρίςκαμία βαρύνουσα σημασία.

Η απόφασή του ήταν απόφαση ευθύνης για τη χώρα προκειμένου να εκλεγεί κυβέρνηση με νωπή εντολή ικανή να λάβει τα απαραίτητα σκληρά μέτρα λιτότητας, αλλά και για την παράταξη την οποία ηγείται, μιας και εξασφαλίζει μιά μικρής έκτασης ήττα με προοπτική σύντομης επανόδου στην εξουσία.

Στη ΔΕΘ ο Κώστας Καραμανλής παρουσίασε πρόταση για τη συγκράτηση των δημοσίων δαπανών, πρόταση υπεύθυνη, ξεκάθαρη ως προς το περιεχόμενό της, φαινομενικά αντιλαϊκή, με γνώμονα όμως την ευημερία των επόμενων γενεών. Εδώ τίθεται το ερώτημα αν αυτά τα μέτρα δεν μπορούσαν να είχαν ληφθεί την προηγούμενη πενταετία. Αυτό το ερώτημα όμως παραγνωρίζει την σοβούσα οικονομική κρίση και τις επιπτώσεις που είχε στην απροετοίμαστη ελληνική οικονομία. Η αρνητική ανάπτυξη και ο συνεπαγόμενος περιορισμός του ΑΕΠ προκαλούν αλυσιδωτές αντιδράσεις σε μιά σειρά μακρο-οικονομικών μεγεθών που επηρεάζουν καίρια την ικανότητα του ελληνικού κράτους να φανεί συνεπές με τις οικονομικές του υποχρεώσεις, αφού το δημόσιο χρέος φαίνεται να μην πλέον διαχειρίσιμο (ρυθμός ανάπτυξης/ρυθμός αύξησης δημοσίου χρέους <1). Αυτά τα σκληρά μέτρα (μιλάμε για διετή πάγωμα μισθών των δημοσίων υπαλλήλων, πάγωμα των προσλήψεων, κατάργηση επιδομάτων κ.α.) δεν είχαν λόγο να παρθούν νωρίτερα και, ειδικά, αν δεν είχε επέλθει η πρωτοφανής αυτή κρίση. Ο Καραμανλής είχε ακολουθήσει το μοντέλο Σρέντερ περί ήπιας προσαρμογής, μοντέλο που τον άφησε να κρατηθεί πέντε χρόνια στην εξουσία, αφού τυχόν ριζική επιβολή μέτρων θα είχε προκαλώσει αντιδράσεις σε πολλούς κοινωνικούς εταίρους με απρόβλεπτα για την κυβέρνηση αποτελέσματα. Παρόλα , αν και όχι αναίμακτα, αυτά πέτυχε να προχωρήσει σε τρείς μεγάλες αποκρατικοποιήσεις που έφερανχρήμα στα δημόσια ταμεία και τα απελευθέρωσαν από εταιρείες που εξαιτίας της χρόνιας κακοδιαχείρισης και παθογένειας της δομής τους αποτελούσαν κατά βάση βραχνά στην κυβέρνηση: του 'αμαρτωλού' ΟΤΕ, που το καλύτερο που έχει να κάνει και η επόμενη Κυβέρνηση είναι να αποκόψει κάθε δεσμό μαζί του για να ξεχαστούν και να επουλωθούν οι ανοιχτές πληγές του σκάνδαλου Siemens, του ΟΛΠ και της Ολυμπιακής Αεροπορίας. Κι όλα αυτά πέρασαν στην κόψη του ξυραφιού, με την μία σημαντική παραπάνω κοινοβουλευτική ψήφο. Αυτά δείχνουν ότι ο Καραμανλής δε φοβήθηκε να λάβει μη δημοφιλή στο λαό μέτρα, με γνώμονα την απελευθέρωση της αγοράς και την εξάλειψη παντός είδους προνομιών και εξαιρέσεων που έως τώρα αποσύνθεταν τις δομές μιάς ελεύθερης-κατ' όνομα και ουχί κατ' επίφαση-οικονομίας.

Αυτές οι τρεις αποκρατικοποίησεις, ο συνετός χειρισμός σε σειρά θεμάτων εξωτερικής πολιτικής και ο νόμος-πλαίσιο για τα πανεπιστήμια είναι το ενεργητικό της κληρονομιάς που θ' αφήσει πίσω του ο Καραμανλής. Είναι λίγα για πέντε χρόνια, αλλά δεν είναι κι ελάχιστα, ειδικά αν συνειδητοποιήσουμε ότι δεν προβάλλονται πλέον σαν αποκλειστικά κυβερνητικά δημιουργήματα έργα οδοποιΐας, που σαφώς προχώρησαν αρκετά την τελευταία πενταετία [Μαλιακός κόλπος, Ολυμπία Οδός και Εγνατία οδος είναι μερικά χαρακτηριστικά παραδείγματα].

Από την άλλη πλευρά βρίσκεται το ΠΑ.ΣΟ.Κ., με πρόσωπα ελάχιστα διαφορετικά από αυτά που δοκιμάστηκαν στν τελευταία διακυβέρνηση της χώρας από την αξιωματική αντιπολίτευση. Κόντρα στην κοινή γνώμη πιστεύω πως το μεγαλύτερο ατού του ΠΑ.ΣΟ.Κ. για να κατισχύσει στις ερχόμενες και τις μετέπειτα εκλογές είναι το πρόσωπο του αρχηγού του. Ο λόγος είναι απλός: κάτι η εμφανής ανικανότητα του να χειριστεί την ελληνική γλώσσα, κάτι η αδυναμία του να παρουσιάσει ξεκάθαρη πολιτική πρόταση για τα προβλήματα της χώρας, δημιουργούν ένα κlίμα ελάχιστων προσδοκιών προς το πρόσωπό του. Λογικά κι ο ίδιος ακολουθεί μία πολιtική μη σύγκρουσης, με ήπιους τόνους, αφού επενδύει στην τακτική του ώριμου φρούτου. Με αερολογίες του τύπου 'επανακρατικοποίηση εκποιηθείσας δημόσιας περιουσίας' χωρίς περαιτέρω ανάλυση, με φωνές για κυβερνητική ολιγωρία σε εθνικά θέματα (χωρίς όμως να λέει τι θα έκανε διαφορετικά, αφήνοντας να αιωρείται σε μία αχλύ ιδεών ότι οι διεθνείς σχέσεις παίζονται κυρίως εκτός δημοσιότητας) και με υποtιμητικά σχόλια για την απορροφητικότητα κοινοτικών κονδυλίων από τη παρούσα κυβέρνηση (χωρίς να ενθυμείται τα σχετικά ιστορικά χαμηλά ποσοστά που πέτυχε η παράταξή του κατά την τετραετία 1998-2001), δε δημιουργεί καμά απολύτως δέσμευση για τον ίδιο, ούτε και για τις ικανότητες της παράταξής του και των συνεργατών του, με αποτέλεσμα ο απότοκος μίας ήσσονος προσπάθειας στο μέλλον να πaρουσιαστεί ως επίτευγμα πρωτοφανούς ικανότητας. Οι ελάχιστες προσδοκίες που τρέφουν προς το πρόσωπό του οι πολίτες και ο χαμηλός πήχυς είναι τα εχέγγυα για μακρά διακυβέρνηση, σε άκρα αντίθεση με τις υψηλές προσδοκίες που καλλιέργησε ο Κώστας Καραμανλής σε σύσσωμο το εκλογικό σώμα το 2004.

Αλλά στην πολιτική, η αισιοδοξία και το όραμα τίθενται με βάση το προγραμματικό σχεδιασμό. Και τα μάλα προτιμότερο είναι ένα υπερβολικά φιλόδοξο πρόγραμμα να μην ολοκληρώνεται στην εντέλειά του, παρά κανείς να βολεύεται με τους καρπούς μειωμένων προσπαθειών και χαμηλών πτήσεων.

Στη ΔΕΘ το 2008 άρχισε ο κατήφορος για τη ΝΔ, στη ΔΕΘ το 2009 ο Κώστας Καραμανλής επιβεβαίωσε τις αρχηγικές του ικανότητες και τις υψηλές βλέψεις που έχει για την Ελλάδα και τους Έλληνες. Μία Νέα Διακυβέρνηση που θα είναι απαλλαγμένη από ανθρώπους που καταχράστηκαν δημόσιο χρήμα και σκύλευσαν την εμπιστοσύνη του ελληνικού λαού μπορεί να επιτυχεί στη δύσκολη παγκοσμίως οικονομική συγκυρία.

Από το ιστολόγιο αυτό πολλές φορές οι επικρίσεις για την Κυβέρνηση ήταν έντονες και στοχευμένες σε συγκεκριμένες λανθασμένες κινήσεις. Αλλά την ώρα της κρίσιμης επιλογής, δεν μπορεί κανείς να μένει αμέτοχος ή να μην προκρίνει συγκεκριμένες λύσεις. Διότι, «τον μηδέν τώνδε μετέχοντα ουκ απράγμονα, αλλά αχρείον νομίζομεν» (Θουκυδίδης).

Η στιγμή της αλήθειας

2009-06-07T12:21:00.006-04:00

Για πρώτη φορά μετά από το 2000 οι κάλπες ανέδειξαν σαφή υπεροχή της κεντροαριστεράς στην Ελλάδα. Μία (επι)στροφή του κόσμου στο κόμμα του ΠΑ.ΣΟ.Κ. και μία ξεκάθαρη, ηχηρή και μη αναστρέψιμη αποδοκιμασία στην ατελέσφορη πολιτική της Νέας Δημοκρατίας. Πολιτική του συμβιβασμού, της ανοχής, των χαμένων ευκαιριών. Μία ήττα που αποφάσισε ο ίδιος ο Πρωθυπουργός να την επωμιστεί εξ ολοκλήρου μόνος του.

Από τη δεύτερη ανάρτησή μου σε αυτό το ιστολόγιο είχα επισημάνει ότι δεν είναι ωφέλιμο να θεωρείται ο Καραμανλής ως το μοναδικό δυνατό χαρτί της Κυβέρνησης, να του αποδίδονται αποκλειστικά εύσημα για τις θετικές επιλογές του και να μην τον ακουμπά η ευθύνη των λαθών. Ένα προφίλ άτρωτου αρχηγού που καλλιεργούσαν με τις αμετροέπειές τους υπουργοί (ιδέσθε Ευρυπίδη Στυλιανίδη), βουλευτές, ακόμα και απλοί ψηφοφόροι της Νέας Δημοκρατίας. Η κυρίαρχη πολιτική παρατήρηση που πρώτη έρχεται στο νου μου είναι ότι ο Πρωθυπουργός ανέβασε πολύ τους τόνους της προεκλογικής εκστρατείας, έδωσε σύνθημα νίκης, προσέγγισε την 'ύβριν' με τη κοινοβουλευτική συμπεριφορά του και πρέπει να χρεωθεί εξ ολοκλήρου την ήττα τς παράταξης.

Κοιτώντας τα δεδομένα των exit polls μπορεί κανείς να διαπιστώσει ένα λόγο 4:1 στις μετακινήσεις ψηφοφόρων από τη Ν.Δ. στο ΠΑ.ΣΟ.Κ.. Δεδομένης της προεκλογικής συγκυρίας και των γεγονότων που συγκλόνισαν τη χώρα την τελευταία εβδομάδα, τα υψηλά ποσοστά αποχής και την ασυνήθιστα υψηλή μετακίνηση ψηφοφόρων της Ν.Δ. στο Λ.Α.Ο.Σ., δε φαίνεται να εξάγεται ως ασφαλές συμπέρασμα το ότι το ΠΑ.ΣΟ.Κ. θα εξασφαλίσει άνετη κοινοβουλευτική πλειοψηφία στις επόμενες εθνικές εκλογές, ειδικά αν συνυπολογίσουμε ότι το ΠΑ.ΣΟ.Κ. σε απόλυτους αριθμούς χάνει 500.000 ψηφοφόρους από τις εκλογές του 2007.

Και τώρα πλέον μένει η στιγμή της αλήθειας για την κυβέρνηση: μπορεί ο πρωθυπουργός να διατηρήσει τις εσωκομματικές ισορροπίες ούτως ώστε να εξαντλήσει την τετραετία και ταυτόχρονα να πάρει τα αυστηρά μέτρα που πλέον επιβάλλει άνευ λοιπών παρατάσεων η Κοινότητα; Φαίνεται ότι ο Πρωθυπουργός πήρε επάνω του το στοίχημα αυτών των εκλογών για να εξασφαλίσει μία μικρή διαφορά κυρίως για να αποφύγει τους εσωτερικούς τριγμούς. Το αποτέλεσμα δεν τον δικαιώνει και καταδεικνύει με τον πλέον απερίφραστο τρόπο ότι πλέον δεν υπάρχουν φυσιογνωμίες με μαγικά χαρακτηριστικά που μπορούν να συγκινήσουν αυτόματα το εκλογικό σώμα. Η Ν.Δ. πόνταρε σε μία τέτοια μαγική φόρμουλα και το επιτελείο της Ρηγίλλης δε συνειδητοποίησε ότι η σχέση εμπιστοσύνης με τους ψηφοφόρους της είχε διαρραγεί προ πολλού. Από τότε που οι αποδιοπομπαίοι τράγοι της προηγούμενης κυβέρνησης αποκαταστάθηκαν στα πόστα τους, τα Δικαστήρια αδυνατούσαν να εφαρμόσουν το νόμο εναντίον των δυνατών και να τιμωρήσουν τις πρακτικές καταλήστευσης των πολιτών και η ηθικοπλαστική ρητορεία του Πρωθυπουργού έμεινε απλά αποτυπωμένη σε χαρτιά ομιλιών.

Προφανώς και παραμένει, βέβαια, ένα ισχυρό πολιτικό χαρτί για την παράταξή της κεντροδεξίας. Αλλά το αν αποτελεί ισχυρή πολιτική φυσιογνωμία για τον τόπο, ικανή να αφήσει το στίγμα της στην μεταπολιτευτική ιστορία, αυτό μένει να απαντηθεί από τη στάση του από εδώ και πέρα. Απαιτούνται πολύ πιο επίπονες προσπάθειες εκ μέρους του για να συγκρατήσει τις φυγόκεντρες δυνάμεις στο κόμμα του, απαιτούνται απαντήσεις σε κάθε πρόκληση που πλέον θα παρουσιάζεται και πολύ περισσότερες εξηγήσεις στον απλό λαό, από τις φτηνές δικαιολογίες που ακούγονται για την αναποτελεσματικότητα της κρατικής δράσης. Είναι προφανές ότι η ανικανότητα προβολής της μεταρρυθμιστικής ατζέντας και η προσκόλληση σε σκανδαλολογία-αερολογία με τα φλιναναφήματα του τύπου "το σκάνδαλο Siemens είναι σκάνδαλο ΠΑ.ΣΟ.Κ." (χωρίς την παρουσίαση χειροπιαστών στοιχείων, αλλά και με απροκάλπτη απραξία της κυβέρνησης προς την κατεύθυνση πλήρους διελεύκανσης της υπόθεσης) απομακρύνουν σταθερά από την εκλογική βάση της Ν.Δ. τους κεντρώους και τους φιλελεύθερους, πολίτες που παραδοσιακά διαμορφώνουν το εκλογικό αποτέλεσμα.

Και μία δημοσκοπική παρατήρηση: Πραγματικά αποτελεί απόδειξη φερεγγυότητας η επαναλαμβανόμενη επιτυχία στις δημοσκοπήσεις του Σκάι και της Καθημερινής, όπως τις επιμελείται από το 2004 ο επικοινωνιολόγος (διδάκτωρ Πολιτικών Επιστημών) Γιάννης Μαυρής. Είχε αναδείξει από το Σεπτέμβριο την ανατροπή των πολιτικών δεδομένων στη χώρα μας και το βάρομετρο της Public Issue ήταν το μόνο που έφερε τη διαφορά μεταξύ Ν.Δ. κα ΠΑ.ΣΟ.Κ. σταθερά σε υψηλά επίπεδα το τελευταίο τρίμηνο.

Turkey’s accession in the EU: A matter of aspiration rather than realistic considerations

2009-04-27T19:39:00.001-04:00

Turkey’s invigorated geopolitical significance, marked by the recent visit of President Obama to Ankara, alongside with its capability to exercise soft power in Central Asia and Middle East suffice for the EU to consider Turkey as an important ally. This op-ed does not aim to undermine or negate the benefits of a functioning Partnership, but simply poses the question, from a European perspective, whether full membership is to date a viable vehicle to this respect. Notwithstanding the particularities of the Turkish case, this issue is part of a larger debate regarding the vision of the EU as a global actor and the establishment – if any – of its ‘final frontiers’.

It is not hard to track down the major arguments in favour of EU developing close ties with Turkey: promote security, democracy and stability in the outer EU borders, create an appealing –to the Muslim world- profile of increasing religious diversity and include in the common market an emerging super-economy comprising an enormous ‘potential’, especially in terms of future consumers and human resources.

However, most of the recent debate is centred on the notion of EU’s limited ‘absorption capacity’. Given that the smooth integration of the new members is not to be taken for granted, it is now the time for the EU to closely monitor the effectiveness of using enlargement as a foreign policy tool. This discussion is de-constructed into the following more precise and objective components: the capability of EU’s internal market, labour market, budget, eurozone and institutional system to absorb new member states, society’s capacity to absorb immigration and EU’s capacity for assuring its strategic security. Although there is a division among both the political elite and the public opinion on this matter (others claiming an enlargement fatigue, while others remaining enthusiastic to an idea of an irreversible, constant expansion), it is the assessment of the ramifications of the last enlargement round that will determine the fate of Turkey’s perspectives. As soon as the Lisbon regime becomes operative and the new institutional balances are established, EU will be in a better position to calculate the impact of accession of the most sizeable candidate ever in the long EU’s enlargement history.

The cultural and religious differences are frequently – but in a rather generalized fashion – invoked as a reason against full membership. To my view, this argument by itself cannot rule out Turkish accession, as long as the negotiations will continue to be based on Turkey’s own merits and the pace of reforms, and no compromises shall be made to accommodate Turkey’s cultural particularities. The adoption of acquis and adaptation to EU’s political, social and economic standards over the years has been a matter of meeting clear, objective and predetermined goals that inherently presuppose fundamental changes in the political and social culture of the various candidate states. Greece’s premature accession also posed some similar cultural questions at that time, not to mention a significant dissenting minority on the ground. Nevertheless, despite this speculation, Greece gradually integrated in the European structures and now identifies itself as one of the oldest and most committed members of the Union.

The main concern regarding Turkey remains the level of commitment to democratic governance that would defy corruption and establish total respect for the rule of law in a country where the military still plays a significant –constitutionally recognized- role in forming the political agenda. The recent revelation of the activities of the clandestine, secular ultra-nationalist Ergenekon organization is indicative of the parallel governance schemes that pervade Turkish deep state. While other countries of the Southeast Europe have undertaken critical democratic reforms (especially Serbia, Croatia and Albania) and have renounced their former authoritative practices in the name of an uncertain European perspective, Turkey has failed to do so, although it has been ten years, since it was attributed the status of candidate country. Democratic stability is also challenged by a politicized judiciary that interferes with executive tasks, thus contributing to an even more complicated pattern of governance characterized by the lack of a western-styled operative ‘checks and balances’ system.

Another major issue is Turkey’s repeated failure to comply with international human rights standards, especially with regard to freedoms of expression and religion, as well as enforce decisions of the European Court of Human Rights. The Cyprus problem is also connected to this regard, since Turkey still imposes restrictions on property rights and fundamental freedoms of Greek Cypriots living in the northern part of the island, where Turkey –that still does not officially recognize the state of Cyprus- is de facto exercising sovereignty by means of maintaining occupying forces. To this end, EU’s own credibility and prestige would be challenged and eventually irreversibly damaged, if it were to show any kind of tolerance to issues concerning democracy and human rights that constitute the cornerstones of the European common vision.

Also, the implications of the free movement of labor should not be underestimated. It is true that the experiences of Greece, Portugal and Spain indicate that a successful accession period with high growth and effective implementation of reforms gradually eliminates the migration pressures. Nevertheless, under the current economic crisis, the magnitude of which has not yet be determined, the odds are that foreign direct investment in Turkey will be reduced and growth rates will stall, thus accommodating an extended immigration wave. Moreover, Turkey had already a steady annual net migration of 40,000 to EU-15 up to 2004, a trend that might be facilitated and increased if full membership is achieved.

Moreover, recent developments on energy issues prove that Turkey may be unable or not unequivocally committed to promote at the time the EU-favoured agenda. The Turkish administration failed to close a deal with Baku that resulted to Azerbaijan and Russia edge closer to a gas deal, thus depriving the Nabucco and TGI pipelines of their essential resources. In addition, the failed attempt to tie the development of the Nabucco project with its membership perspectives reveal an immature approach on crucial security issues that question the genuine character of Turkey’s European ambitions.

To sum up, if Turkey were to become a full member of the EU at the moment, it would be most due to overall geopolitical considerations rather than strict application of compliance to EU standards. But such a scenario prerequisites a strong, united and ambitious European foreign policy that would market the EU structures on a global basis as the modern, democratic role model for the countries all over the world to follow. I am strongly convinced that at the moment there is no such consent, not even potential dynamic among the major European allies.

Τουρκία: Ανάγκη Υπέρβασης των εναπομεινάντων συνδρόμων

2009-04-08T18:12:00.003-04:00

Με περισσή καχυποψία και λαϊκίστικη αγανάκτηση αντιμετώπισαν τα ελληνικά Μ.Μ.Ε. την απόφαση του Προέδρου Ομπάμα να επισκεπτεί τη γείτονα χώρα. Παρά τα πολλά ανεπιτυχή σχόλια, φαίνεται πλέον για πρώτη φορά να γίνεται κατανοητό ότι οι προτεραιότητες των ΗΠΑ στην περιοχή επιτάσσουν την εκ μέρους τους πρόκριση ισχυρών δεσμών με τη Τουρκία.

Η εξέλιξη αυτή αφενός δεν έρχεται κατ' ανάγκη σε ευθεία αντίθεση με τα ελληνικά συμφέροντα, αφετέρου δεν αποτελεί μία πραγματικότητα την οποία η Ελλάδα θα μπορούσε να αποτρέψει. Στο κλασικό σχολικό χάρτη της Ελλάδας, που αυθόρμητα μας έρχεται στο νου όταν σκεφτόμαστε τις ελληνοτουρκικές σχέσεις, αποτυπώνεται μόνο το δυτικό μέρος της Τουρκικής επικράτειας που συνορεύει με την Ελλάδα και τη Βουλγαρία. Όμως η Τουρκία συνορεύει με ακόμα έξι χώρες. Συρία, Ιράκ, Ιράν, Αζερμπαϊτζάν, Αρμενία και Γεωργία, όλες χώρες με ιδιαίτερη σημασία η καθεμιά για τις ΗΠΑ. Παράλληλα, η Τουρκία ασκεί εξέχουσα πολιτιστική επιρροή στις χώρες της Κεντρικής Ασίας, που κατοικούνται σε μεγάλο βαθμό από τουρκογενείς πληθυσμούς. Σαν μέγεθος στις διεθνείς σχέσεις, η Ελλάδα αυτή τη στιγμή δεν μπορεί να συγκριθεί με τη Τουρκία. Ακόμα και σε οικονομικό επίπεδο, η Τουρκία αποτελεί μία πολύ μεγαλύτερη αγορά, με αρκετά περιθώρια ανάπτυξης και φτηνά εργατικά χέρια. Οι προσπάθεις μάλιστα εξορθολογισμού του εταιρικού δικαίου της καλλιεργούν το κατάλληλο κλίμα για μακροπρόθεσμες ξένες επενδύσεις. Όλα τα παραπάνω, συνοπτικά και εξαπλουστευτικά ειπωμένα, αρκούν για ένα μέσο νου να συνειδητοποιήσει ότι η Τουρκία αποτελεί για τις ΗΠΑ ένα βασικό εταίρο, άλλης κλίμακας σε σχέση με την Ελλάδα.

Αυτό δε σημαίνει ότι η Ελλάδα δεν αποτελεί για τις ΗΠΑ στρατηγικό εταίρο, με τον οποίο διατηρεί μακροχρόνιες σχέσεις φιλίας και συμμαχίας. Τουναντίον, εξαιτίας της ιδιάζουσας δυναμικής της γείτονος, η Ελλάδα αποκτά πρόσθετη αξία στις διεθνείς σχέσεις, θα έχει δε αρκετές ευκαιρίες να αξιοποιήσει αυτή της τη θέση και να καρπωθεί τα οφέλη. Αρκεί να μη μείνει προσδεδεμένη σε ιδέες και στερεότυπα περασμένων αιώνων και να υπερβεί τα όποια εναπομείναντα σύνδρομα ραγιαδισμού. Η στροφή της εξωτερικής πολιτικής της Ελλάδας τη δεκαετία του 1990 σε μία λογική προσέγγισης με τη Τουρκία και ανάπτυξης ισχυρών δεσμών μεταξύ των δύο λαών αποτελεί μία πολιτική απόφαση ρεαλιστικής, δυναμικής και θετικής αντιμετώπισης των προβλημάτων των δύο χωρών και δεν θα πρέπει να θεωρείται ως ένδειξη υποχωρητικότητας. Αυτό που διακυβεύεται στις σχέσεις μας με τη Τουρκία δεν είναι η κυριαρχία στο Αιγαίο ή η ελληνικότητα της Θράκης. Είναι η δυνατότητα της χώρας μας να ακούγεται με σοβαρότητα και υπευθυνότητα στα διεθνή fora και η προοπτική ανάληψης ηγετικού ρόλου στα Βαλκάνια. Η επιμονή ακραίων φωνών σε ένα εθνικό φαντασιακό στο οποίο δεσπόζει ο εξ' ανατολάς εχθρός είναι ακόμα μία ένδειξη ότι η λογική της εξομάλυνσης είναι μονόδρομος. Η συγκρουσιακή σχέση του νεοελληνικού κράτους με τη Τουρκία αποτέλεσε μία ιστορική αναγκαιότητα μέχρι και τη Συνθήκη της Λωζάννης. Έκτοτε και με την ανταλλαγή των πληθυσμών που συνέβαλαν τα μέγιστα στην εμπέδωση της κρατικής κυριαρχίας στα όρια της ελληνικής επικράτειας, εξέλειπαν οι συνθήκες εκείνες που επέβαλλαν την λογική της αντιπαλότητας. Η Τουρκία, παρά τη δεδομένη εμβέλειά της και την ιδιαίτερη σημασία που της προσδίδει η ιδιότητά της ως η μεγαλύτερη μουσουλμανική χώρα που συμμετέχει σε ευρωπαϊκές δομές, εξακολουθεί να είναι ιδιαίτερα ευάλωτη στα νότιανατολικά σύνορά της, όπου για διαφορετικούς λόγους (διαχείριση υδάτινων πόρων, κουρδικός πληθυσμός, δίοδος λαθρομεταναστών, διεθνείς δρόμοι εμπορίας ναρκωτικών και μετακίνησης τρομοκρατών) η ειρηνική συνύπαρξή της με τη Συρία, το Ιράκ και το Ιράν φαίνεται να είναι πολύ λιγότερο δεδομένη σε σχέση με την Ελλάδα. Αυτό είναι το μεγάλο πλεονέκτημα της Ελλάδας, το οποίο πρέπει να εκμεταλλευτεί. Όχι για να δημιουργήσει περισσότερα προβλήματα στη γείτονα, αλλά για να προτάξει χείρα βοηθείας υπό όρους ευνοϊκούς.

Η Τουρκία αποτελεί μία χώρα σε μετάβαση, μία χώρα με την οποία η Ελλάδα είναι γεωγραφικά αναγκασμένη να συνυπάρξει και να συνεργαστεί. Παρά την κατά πολύ μακρύτερη χρονικά παρουσία των Ελλήνων στην ευρύτερη περιοχή, δεν πρέπει να παραβλέπουμε ότι οι δύο λαοί μοιράζονται μία κοινή ιστορίκη πορεία γειτνίασης τουλάχιστον εννέα αιώνων. Πέρα από τις διαφορές, τα κατάλοιπα της ιστορικής μνήμης και τα εκατέρωθεν σύνδρομα κατωτερώτητας (προερχόμενα απο την μία μεριά από την οθωμανική κυριαρχία κι από την άλλη από το φθόνο της ευημερίας), οι δύο χώρες έχουν πολλά περισσότερα να κερδίσουν από τη συνεργασία, παρά από τη διαμάχη. Κι αυτή η λογική προϋποθέτει και απαιτεί ακόμα περισσότερες τομές από μία δυναμική ελληνική εξωτερική πολιτική.

Ένα στερεότυπο που ακούγεται διαρκώς ως το απόλυτο εμπόδιο προσέγγισης είναι ο εξέχων ρόλος του τουρκικού στρατού στο πολιτικό γίγνεσθαι της Τουρκίας, ρόλος που συνταγματικά του αναγνωρίζεται από τo θεσμό του Εθνικού Συμβουλίου Ασφαλείας. Χωρίς να παραγνωρίζουμε το γεγονός ότι η ενταξιακή πορεία της Τουρκίας προς την Ευρωπαϊκή Ένωση έχει ήδη επιφέρει ρωγμές σε αυτό το μιλιταριστικό οικοδόμημα, σε σημείο που να χαρακτηρίζεται ως σιωπηλή επανάσταση (θα τη χαρακτήριζα tacit insurgency by the incumbents), αυτός καθαυτός ο ρόλος του Τουρκικού Στρατού δεν πρέπει να αποτελεί απαγορευτικό στοιχείο για την προσέγγιση των δύο χωρών. Μία δυναμική αντιμετώπιση του προβλήματος αυτού θα επέτασσε αφενός την αναγνώριση της ιδιαίτερης δομής της τουρκικής πολιτείας, αφετέρου την ανάπτυξη στενότερης συνεργασίας και απευθείας επικοινωνίας των δύο στρατιωτικών εθνικών επιτελείων. Η προώθηση κοινών στρατιωτικών γυμνασίων, η ανάπτυξη κοινών στρατιωτικών αποστολών σε διμερές επίπεδο υπό ενιαία διοίκηση, η διοργάνωση εκπαιδευτικών σεμιναρίων, καθώς και η τακτική συνάντηση στρατιωτικών αξιωματούχων για την ανταλλαγή απόψεων σε θέματα κοινού ενδιαφέροντος αποτελούν προτάσεις προς αυτή την κατεύθυνση.

Η Ελλάδα έχει τις δυνατότητες να παίξει ακόμα περισσότερο ενεργό ρόλο στη διεθνή διπλωματική σκηνή και να προβάλλει ως η ήρεμη δύναμη των Βαλκανίων. Η απουσία Ελλήνων διπλωματών από τις κορυφαίες θέσεις διεθνών οργανισμών και διπλωματικών αποστολών, τόσο σε παγκόσμιο όσο δυστυχώσ και περιφερειακό επίπεδο, αποδεικνύει ότι η Ελλάδα δεν αξιοποιεί στο maximum τις δυνατότητες παρέμβασής της στο διεθνές γίγνεσθαι. Η πορεία προς μία νέα, δημιουργική ελληνική εξωτερική πολιτική περνά κι από την Άγκυρα.

Ολυμπιακή Αεροπορία - Ένα χαμένο στοίχημα κερδήθηκε

2009-03-10T12:52:00.002-04:00

Λόγω φόρτου εργασίας, δεν προλβαίνω να αναπτύξω το θέμα. Θα επανέλθω εντός εβδομάδος. Όμως αυτός καθαυτός ο τίτλος της ανάρτησης είναι ενδεικτικός. Μετά από πέντε χρόνια χαμηλών πτήσεων, η κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας παράγει απτό έργο. Περίμενα την έγκριση από την Επιτροπή του σχεδίου ιδιωτικοποίησης πριν εκφραστώ. Τώρα σειρά έχει η προώθηση εθνικής στρατηγικής για την παιδεία και η καυτή πατάτα του ασφαλιστικού. Χαμένα είναι τα στοιχήματα που τα παρατάς. Εύσημα στον υπουργό Χατζηδάκη, ο οποίος με τη γνώση του κοινοτικού δικαίου περί ανταγωνισμού, αλλά και των ειδικών γραφειοκρατικών μηχανισμών των Βρυξελλών, κατάφερε να φέρει εις πέρας ένα τολμηρό project, που πριν ένα μήνα φαινόταν να ναυαγεί.

Πρωτοφανής Αντισυνταγματικότητα

2009-02-19T00:22:00.003-05:00

Σε ευθεία παράβαση με το πνεύμα αλλά και το κείμενο του Συντάγματος έρχεται η πρόταση του προέδρου του ΠΑ.ΣΟ.Κ. να μη συναινέσει με την επανεκλογή του Κάρολου Παπούλια σε ένα χρόνο από τώρα στο ύπατο αξίωμα, να προκαλέσει εκλογές (επειδή η τωρινή δημοσκοπική συγκυρία φαίνεται να ευνοεί το ΠΑ.ΣΟ.Κ.) και στη συνέχεια να ψηφίσει υπέρ του Κάρολου Παπούλια.

Θεωρώ ότι η κίνηση αυτή είναι εκτός κάθε λογικής σεβασμού των θεσμών, ευθεία προσβολή στο θεσμό του Προέδρου της Δημοκρατίας, αλλά και εξευτελισμός του προσώπου του Κάρολου Παπούλια. Ενός πολιτικού που λάμπρυνε με την παρουσία του την εικόνα της Ελλάδος, που κράτησε αποστάσεις, που απέφυγε να εμπλακεί σε μικροκομματικά παιχνίδια, που επέδειξε ήθος και ύφος ελληνικό. Είναι βέβαιο ότι ο Πρόεδρος αποκλείεται να αποδεχθεί να επανεκλεγεί εκ των υστερών, συμπράττοντας σε μία αντισυνταγματική ανατροπή της κυβέρνησης. Και πραγματικά, αν το σενάριο αυτό ήθελε πραγματοποιηθεί, πιστεύω ότι θα υπήρχαν αρκετά καλά επιχειρήματα για την ακύρωση της εκλογής του ΠτΔ. Τουλάχιστον αν οι Έλληνες δικαστές επιδείκνυαν την ελαστικότητα και τον ορθολογισμό των Αμερικάνων συναδέλφων τους και δεν παρείχαν ακόμα μία φορά υπηρεσίες στην εκάστοτε κυβερνητική παράταξη.

Το ΠΑ.ΣΟ.Κ. μπαίνει σε πολύ επικίνδυνη τροχιά με το να ζητά επίμονα εκλογές εδώ και τώρα και αδιαφορώντας για τον ευτελισμό των θεσμών στο βωμό πρόσκαιρων εκλογικών νικών. Είναι πράξη ύστατης πολιτικής ιταμότητας, δειλίας και καιροσκοπισμού. Η δημοκρατία μας ανέχεται τα φαινόμενα αυτά, αλλά είναι αβέβαιο αν μπορεί να βγει ατσαλάκωτη από μία τέτοια ενδεχόμενη έκπτωση κάθε μορφής πολιτικής ηθικής. Ο Γιώργος Παπανδρέου δεν είχε δείξει τέτοια δείγματα. Και έχοντας την αμερικάνικη κουλτούρα, μου προκαλεί εντύπωση που δεν κοιτάζει προς Αμερική μεριά να δει πως χτίζεται η συνεργασία και η συμφιλίωση των αντίπαλων παρατάξεων και πως προτάσσεται αυτή η τακτική ως μόνη λύση για τα κοινά προβλήματα.

Μου κάνει εντύπωση που το θέμα αυτό δεν προβάλλεται αρκετά, αποσιωπάται δε πλήρως η ηθική του διάσταση. "Η τήρηση των προσχημάτων είναι σημαντική στην πολιτική" λέει ο Θουκιδίδης στον Πελοποννησιακό Πόλεμο. Αλλά όλοι κωφεύουν. Η δημοκρατία μας θα δοκιμαστεί από μία τέτοια πρωτοφανή καταστρατήγηση του συνταγματικού χάρτη, τριανταέξι έτη μετά την πτώση της δικτατορίας. Οι νεότερες γενιές μεγαλώσαμε με θέσφατα ιερά, με αυθεντίες, την πτώση των οποίων δεν τη διανοηθήκαμε, ούτε έχουμε σκεφτεί τις πιθανλες επιπλοκές της. Κάτι ανάλογο ισχύει για όλους τους Ευρωσκεπτικούς, που όντας χαλαροί σε θέματα εθνικής ασφαλείας,υποτιμούν τη σημσία της ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης, θεωρώντας ότι ο πόλεμος είναι μία μακρινή ανάμνηση που δεν πρόκειται να μας ξαναεπισκεπτεί. Η ανυπαρξία έκθεσης στον κίνδυνο δεν αναιρεί την ύπαρξη του κινδύνου. Είναι χρέος των Ελλήνων να μην επιτρέψουν μία τέτοια συνταγματική εκτροπή.

Καραμανλής και εξωτερική πολιτική

2009-02-18T00:10:00.002-05:00

Βουκουρέστι και αυτόνομη ενεργειακή πολιτική - Ίσως αυτές οι δύο πτυχές της κυβερνητικής θητείας αποτελούν τα στοιχεία με θετικό πρόσημο που θα σημαδέψουν την πορεία του Κώστα Καραμανλή ως πρωθυπουργού της Ελλάδας. Στα αρνητικά μπορεί κανείςνα συμπεριλάβει πολλές άλλες αστοχίες. Κυρίως όμως ανεκπλήρωτες προσδοκίες.

Ας μείνουμε όμως στα θετικά: Το Βουκουρέστι ήταν η πρώτη φορά που ένας μικρός σύμμαχος στο ΝΑΤΟ θέτει βέτο στην είσοδο υποψήφιου Κράτους-Μέλους και έρχεται σε ευθεία αντίθεση με τον ηγεμόνα της Συμμαχίας, τις ΗΠΑ. Στιγμή εθνικού χρέους, σχετικής υπερηφάνειας αλλά και απόδειξη διαιώνισης ενός χρονίζοντος προβλήματος. Σε κάθε περίπτωση όμως, αυτή η ελληνική αντίδραση δεν ήταν αναμενόμενη από τις ΗΠΑ και ήλθε από μία κυβέρνηση που η παράταξη που της στηρίζει ιστορικά χαρακτηρίζεται από φιλοαμερικανικά αισθήματα.

Ο δε σχεδιασμός μίας αυτόνομης από τις επιταγές των ΗΠΑ ενεργειακής πολιτικής, που άξονά της δεν έχει την απεξάρτηση της Ελλάδας από τους αγωγούς που ελέγχουν οι ΗΠΑ, αλλά αντίθετα την θωράκισή της και με εναλλακτικές λύσεις, αποδεικνύει ότι μία κυβέρνηση που μπορεί να αντιμετωπίζει τα πλείστα όσα προβλήματα στην αντιμετώπιση της κθημερινότητας, εντούτοις μπορεί να χαράσσει μακροπρόθεσμες στρατηγικές σε καίρια θέματα εθνικής ασφαλείας, όπως είναι η ενεργειακή πολιτική.

Στα εσωτερικά δυσκολεύομαι να βρω ένα τομέα που η κυβέρνηση να κατάφερε να περάσει κάποια σημαντική αλλαγή. Ο νόμος-πλαίσιο είναι μία καλή αρχή, αλλά όσο τα πανεπιστήμιά μας είναι αποκομμένα από διαδικασίες ελέγχου και αξιολόγησης και παραμένουν δέσμια συντεχνιακών λογικών (από κομματικά καθοδηγούμενες φασιστικές νεολαίες έως και ακαδημαϊκούς θιασώτες μίας επαρχιώτικης οικογενειοκρατίας πχ ιδέσθε οικογένια Χριστινάκη στη Θεολογική Σχολή των Αθηνών), η εκπαιδευτιή μεταρρύθμιση της κυβέρνησης θα είναι κενό γράμμα. Στην περικοπή των δημοσίων δαπανών, στον περιρισμό του ελλείμματος και στην καταπολέμηση της φοροδιαφυγής, η αποτυχία είναι παταγώδης. Και σίγουρα τα κενά αυτά υπερκαλύπτονταν τα πρώτα χρόνια απο την μείωση της ανεργίας, αλλά και την διατήρηση υψηλού ρυθμού ανάπτυξης, όμως από το ξέσπασμα της οικονομικής κρίσης και έκτοτε, τα διαχρονικά προβλήματα της ελληνικής οικονομίας ξεγυμνώνουν την ανυπαρξία μακρόπνοου σχεδίου για την οικονομία. Μου κάνει εντύπωση που δεν μπορούμε να αντιγράψουμε μία έξυπνη ιδέα που ακολουθούν οι ΗΠΑ αυτό τον καιρό: να προκηρυχθούν μαζικά έργα υποδομής (ανάπτυξη νέων σχολικών μονάδων, ολοκλήρωση των μεγάλων εθνικών οδικών δικτύων, νέες σιδηρογραμμές, σιδηρόδρομος Κρήτης, βελτίωση νοσοκομείων) με σύμπραξη δημοσίου και ιδιωτικού τομέα με γενικό κάλεσμα στο ελληνικό κεφάλαιο να εκμεταλλευτεί τη συγκυρία και να του δωθούν ευνοϊκότεροι όροι στην εκμετάλευση των έργων. Οι ΗΠΑ υπολογίζουν ότι με τη τόνωση των δημοσίων επενδύσεων θα διατηρήσουν ένα ικανοποιητικό ρυθμό ανάπτυξης, ενω υπολογίζουν ότι θα απορροφήσουν κι ένα 25% της πρόσθετα δημιουργηθείσας ανεργίας.

Ο Καραμανλής όπως έχω γράψει και παλαιότερα πρέπει να δημιουργήσει ένα κατάλληλο κλίμα για την ομαλή μετάβαση της εξουσίας στο ΠΑΣΟΚ, να διατυπώσει ένα αξιόπιστο λόγο συνεργασίας αν του ζητηθεί, να κυβερνήσει ως το τέλος τη θητείας του με γνώμονα το συμφέρον της χώρας, αλλά και τηνυστεροφημία του. Ο Σημίτης με την είσοδο της Ελλάδας στην ΟΝΕ κέρδισε μία θέση στην ιστορία. Ο Καραμανλής απλά με όχημα τις προαναφερθείσες πτυχές εξωτερικής πολιτικής, είναι αμφίβολο αν θα καταφέρει κάτι ανάλογο...

Αποχαιρετισμός στην Ελλάδα

2009-01-29T19:37:00.001-05:00

Αποχαιρετισμός στην Ελλάδα

Tου Σαϊμον Γκας*

Γράψε αν μπορείς στο τελευταίο σου όστρακο
τη μέρα τ’ όνομα τον τόπο
και ρίξε το στη θάλασσα για να βουλιάξει.
Γιώργος Σεφέρης
Γυμνοπαιδία – Σαντορίνη

Σε λίγες μέρες η γυναίκα μου κι εγώ αφήνουμε την Αθήνα ύστερα από οκτώ ευτυχισμένα χρόνια στη χώρα σας – πρώτα στη δεκαετία του ’80 και για δεύτερη φορά αυτά τα τελευταία χρόνια. Η Ελλάδα ήταν καλή μαζί μας. Μας χάρισε τον πρώτο μας γιο, που γεννήθηκε εδώ πριν από 23 χρόνια. Μας χάρισε πολλούς φίλους. Μας χάρισε πολλές στιγμές ευτυχίας. Και ποτέ, μα ποτέ δεν μας άφησε να πλήξουμε.

Η Ελλάδα και οι Ελληνες ασκούν έντονη επίδραση στους ξένους. Ο Βρετανός συγγραφέας Lawrence Durrell έγραψε: «Αλλες χώρες μπορούν να σε κάνουν να ανακαλύψεις έθιμα ή παραδόσεις ή τοπία. Η Ελλάδα σου προσφέρει κάτι πιο σκληρό: την ανακάλυψη του εαυτού σου». Στην Ελλάδα εμείς οι Βορειοευρωπαίοι αφήνουμε πίσω μας λίγη απ’ την ψυχραιμία και την επιφυλακτικότητά μας και γινόμαστε πιο εξωστρεφείς, αναζητάμε πιο πολύ τη συντροφιά των άλλων ανθρώπων. Δεν εκπλήσσομαι που η λέξη privacy δεν μεταφράζεται ακριβώς στα Ελληνικά. Αλλά, πάλι, ούτε η λέξη παρέα μεταφράζεται στα Αγγλικά.

Η Ελλάδα άναψε τον πόθο του ταξιδιού σε γενιές και γενιές Βρετανών, και η Μαριάν κι εγώ προσπαθήσαμε να ακολουθήσουμε τα βήματά τους. Η μυρωδία του καπνού του ξύλου που καίγεται ένα φθινοπωρινό απόγευμα στην Ηπειρο, τα λιβάδια με τ’ αγριολούλουδα στην Πελοπόννησο την άνοιξη, τα κρυστάλλινα γαλανά νερά του Ιονίου το καλοκαίρι είναι μερικές από τις αναμνήσεις που θα πάρουμε μαζί μας φεύγοντας.

Οι Ζουλού λένε ότι οι άνθρωποι είναι άνθρωποι μέσα από άλλους ανθρώπους. Η Ελλάδα δεν θα σήμαινε τόσα πολλά για μας αν δεν υπήρχαν οι άνθρωποι που γνωρίσαμε εδώ. Η γιαγιά που μας φίλεψε ροδάκινα απ’ το καλάθι της όταν χάλασε το αυτοκίνητο της παρέας μας, στη Θεσσαλία το 1975. Το ζευγάρι που μας παραχώρησε το διαμέρισμά του, παρόλο που μόλις μας είχε συναντήσει, στο Ρέθυμνο το 1984. Ο ταξιτζής στη Χίο, το 1992, που όταν ο γιος μου ο Κρίστοφερ ζαλισμένος από το ταξίδι έκανε εμετό κι έκανε χάλια και το ταξί και τον ίδιο, αυτός ανησυχούσε μόνο αν ήταν εντάξει το παιδί. Θα μας λείψουν όλοι αυτοί οι άνθρωποι στην Ελλάδα, που μας έδωσαν τη φιλία τους και τη συντροφιά τους.

Θα θέλαμε επίσης, η Μαριάν κι εγώ, να ευχαριστήσουμε όλους αυτούς που ήταν τόσο επιεικείς και συγχωρητικοί όσο εμείς κατακρεουργούσαμε την ελληνική γλώσσα. Θέλω να ζητήσω ιδιαιτέρως συγγνώμη από μια κυρία που γνώρισα σε μια δεξίωση πριν από λίγα χρόνια. Τη ρώτησα τι δουλειά έκανε ο άντρας της. Μου απάντησε ότι ήταν γεωπόνος. Δυστυχώς, μπέρδεψα τη λέξη γεωπόνος με τη λέξη Γιαπωνέζος. Καθώς η συζήτηση προχωρούσε, διαπίστωσα με έκπληξη ότι δεν ήξερε σχεδόν τίποτε για την Ιαπωνία. Και καθώς επέμενα με τις ερωτήσεις μου για τον ιαπωνικό πολιτισμό, έβλεπα σιγά σιγά τον πανικό να φουντώνει στα μάτια της.

Θα ήθελα ακόμη να ζητήσω συγγνώμη κι από τον προβεβλημένο εκείνον υπουργό, που παρέμεινε ατάραχος όταν τον ρώτησα πώς σκόπευε να αντιμετωπίσει όλες τις προσκλήσεις και όχι τις προκλήσεις του τομέα ευθύνης του. Τώρα ήρθε ο καιρός να πάμε σε μιαν άλλη χώρα. Χαιρόμαστε με την προοπτική των νέων εμπειριών, των νέων ενδιαφερόντων που πάντα φέρνει ένα νέο διπλωματικό πόστο. Οπως λέει κι ο ποιητής:

«Πολλά τα καλοκαιρινά πρωινά να είναι
που με τι ευχαρίστηση, με τι χαρά
θα μπαίνεις σε λιμένες πρωτοϊδωμένους»
Aλλά, δεν θα είναι Ελλάδα.

Αυτό για το οποίο μπορούμε να είμαστε σίγουροι είναι ότι θα επιστρέψουμε. Δεν νομίζουμε ότι η Ελλάδα μας έχει δώσει ακόμη την άδεια να την εγκαταλείψουμε οριστικά. Και όταν επιστρέψουμε δεν θα το κάνουμε μόνο για τους ανθρώπους ή για το τοπίο, αλλά και γιατί η Ελλάδα είναι μια χώρα που θαυμάζουμε για πάρα πολλά πράγματα.

Αλλά αυτό που ιδιαίτερα θαυμάζουμε εδώ είναι η σημασία που δίνουν οι Ελληνες στους οικογενειακούς δεσμούς και τη φιλία, την επιμονή σας να χαίρεστε τη ζωή, την ανοιχτόκαρδη διάθεσή σας, τη γενναιοδωρία σας και την αίσθηση αξιοπρέπειας και ευπρέπειας. Το ταλέντο των Ελλήνων ξεχειλίζει σε κάθε τομέα, από τις καλές τέχνες ώς τον κάθε χώρο δουλειάς και δημιουργίας. Ενα από τα προνόμια που είχα ως πρέσβης στην Ελλάδα ήταν η ευκαιρία που μου έδωσε να συναντήσω τόσους προικισμένους, ζωντανούς ανθρώπους από φοιτητές μέχρι δισεκατομμυριούχους.

Ομολογώ ότι ακόμη και τώρα, μετά οκτώ χρόνια στην Ελλάδα, υπάρχουν ακόμη μερικά πράγματα που δεν καταλαβαίνω. Δεν καταλαβαίνω την ελληνική μανία να βουτάνε όλοι στη θάλασσα κάθε φορά που η θερμοκρασία ανεβαίνει πάνω από τους δέκα βαθμούς. Εγώ μεγάλωσα σε μια χώρα που η θάλασσα ήταν κρύα και γκρίζα και, γενικώς, έπρεπε να αποφεύγεται. Δεν καταλαβαίνω γιατί τα κινητά είναι τόσο δημοφιλή, ενώ τόσες και τόσες Ελληνίδες σε διακοπές έχουν τη συνήθεια να φωνάζουν τόσο δυνατά και σε τόσο ψηλές νότες ώστε οι φωνές τους να σκίζουν τον αιθέρα και λόγγοι και ραχούλες να αντηχούν «έλα Τούλααα…». Θαυμάζουμε το πάθος των Ελλήνων για προσωπική ελευθερία και ελευθερία του λόγου. Ακόμη δεν έχω καταλάβει τα παραθυράκια στην τηλεόραση. Πώς καταλαβαίνει ο ένας τι λέει ο άλλος όταν όλοι μιλούν ταυτόχρονα; Ο στρατηγός Ντε Γκολ αναρωτήθηκε κάποτε πώς είναι δυνατόν να κυβερνήσει κανείς μια χώρα που παράγει 246 διαφορετικά είδη τυριών. Αναρωτιέμαι πώς είναι δυνατόν να κυβερνήσει κανείς μια χώρα που έχει σχεδόν τόσους τηλεοπτικούς και ραδιοφωνικούς σταθμούς όσα τυριά έχει η Γαλλία. Αυτό που καταλαβαίνω και ξέρω καλά είναι ότι η Μαριάν και εγώ αισθανόμαστε τεράστια τρυφερότητα, ευγνωμοσύνη και θαυμασμό για μια χώρα που μας φέρθηκε τόσο καλά.
Σ’ ευχαριστώ, Ελλάδα.

* Ο κ. Σάιμον Γκας είναι απερχόμενος πρεσβευτής της Μεγάλης Βρετανίας στην Ελλάδα.

Παλαιστίνη - απουσία πολιτικής

2009-01-19T17:40:00.008-05:00

Βασική αρχή της ενασχόλησης κάποιου με την πολιτική πρέπει αναμφισβήτητα να είναι ο πατριωτισμός του, αγνός κι ανόθευτος, ειλικρινής και πηγαίος. Η αγάπη για την πατρίδα του, η θέλησή του να την δει να ακμάζει, να προοδεύει σε οικονομικούς και μη δείκτες. Η αίσθηση της υπερηφάνειας για ό,τι η πατρίδα αντιπροσωπεύει και η ελπίδα ότι η χώρα του μπορεί να αξιοποίησει στο μεγαλύτερο δυνατό βαθμό τη δυναμική των ανθρώπων της.

Με το πέρασμα των καιρών και με τη διεθνιστική, μαρξιστική ανάγνωση της ιστορίας προωθήθηκε ως πρότυπο μία άλλη, συλλογική και υπερεθνική αρχή: η ευημερία του ανθρώπου ανά τη γη, χωρίς διακρίσεις εθνική ή φυλετικής προέλευσης. Στην παγκοσμιοποιημένη εποχή μας, όπου η διάχυση της πληροφορίας συμβαίνει σε δευτερόλεπτα, οπουδήποτε στον κόσμο κι αν βρίσκεται/λαμβάνει χώρα το αντικείμενό της, μοιάζει πολύ πιο λογική η θεραπεία ("εξυπηρέτηση") αυτής της νέας αρχής. Κι είναι αλήθεια ότι κανένας πολιτικός δεν μπορεί να αποδέχεται την καταπάτηση στοιχειωδών ανθρωπίνων δικαιωμάτων αλλοδαπών στο όνομα του εθνικού συμφέροντος. Όπως αναγνωρίζει το Σύνταγμα κάθε "πολιτισμένου" (sic στο Καταστατικό του Διεθνούς Δικαστηρίου της Χάγης) κράτους, υπέρτατο προστατευτέο αγαθό είναι η αξία του ανθρώπου.

Και φτάνουμε στο μέγα πρόβλημα: τι συμβαίνει όταν τα εθνικά συμφέροντα μίας χώρας έρχονται σε προφανή σύγκρουση με τα ανθρώπινα δικαιώματα ατόμων που βρίσκονται υπό την κυριαρχία της; Σε μία ιδανική νομική συλλογιστική, καταρχήν δε θα βρίσκονται ποτέ σε σύγκρουση. Ο πύρηνας των ανθρωπίνων δικαιωμάτων (το μέρος εκείνων των εξουσιών του ατόμου που δεν μπορεί να περισταλλεί) δεν μπορεί από τη φύση του να συγκρούεται με το εθνικό συμφέρον, αφού υπέρτατο εθνικό συμφέρον είναι η προάσπιση του κάθε ανθρώπου. Και με βάση την αρχή της αναλογικότητας, η περιστολή των ατομικών ελευθεριών μπορει να γίνει μέχρι τον αναγκαίο εκείνο βαθμό για την εξυπερήτηση άλλου ισοδύναμου αγαθού, αλλά σε καμία περίπτωση δεν μπορεί να αγγίζει τον πυρήνα του κάθε δικαιώματος. Το τι ανήκει στον πυρήνα κάθε δικαώματος καλούνται ανά περίπτωση τα δικαστήρια να αποφανθούν.

Γιατί όλη αυτή η απαραίτητη νομική εισαγωγή; Για μία μικρή αναφορά στα γεγονότα που έλαβαν χώρα στην πολύπαθη περιοχή της Παλαιστίνης. εκεί που ακόμα μία φορά μουσουλμάνοι και χριστιανοί Παλαιστίνιοι έγιναν βορά στο στόμα των γερακιών. εκεί που η λογική, η ευαισθησία, η συγκατάβαση έμειναν στα λόγια, εκεί που ο Χριστός δεν γεννήθηκε αλλά ξανασταυρώθηκε την περίοδο των Χριστουγέννων. Απομονωμένοι από όλους οι Παλαιστίνιοι της Γάζας. Από Άραβες, από Ευρωπαίους, από Ρώσους, από τη Κίνα, από το κεφάλαιο, από τα διεθνή ΜΜΕ. Αφορμή υπήρξε, αναμφισβήτητα, η εκτόξευση ρουκετών άμα τη λήξη της εκεχειρίας από τους υποστηρικτές και τους αγωνιστές της Χαμάς. Αλλά κι αυτοί είχαν τη δική τους αφορμή. Αποκλεισμένοι εδώ και δύο χρόνια, σε διαρκές εμπάργκο, με ελάχιστη ανθρωπιστική βοήθεια να φτάνει σε αυτούς. Ποτισμένοι με μίσος, με αισθήματα εκδίκησης. Κι από την άλλη μία διεθνής κοινότητα με εκκωφαντική σιωπή, ανούσιες διαμαρτυρίες, αριστερίστικοι πομφόλυγες χωρίς ουσία, χωρίς προσανατολισμό. Τι έκαναν οι κεντροαριστερές κυβερνήσεις της Ευρώπης; Τι έκανε η Αγγλία, η Ισπανία, η Γερμανία στην οποία συμμετέχουν και οι Σοσιαλιστές; Ποιούς κοροϊδεύουμε όταν κατεβαίνουμε στους δρόμους και κάνουμε πορείες για τους Παλαιστίνιους; Ποιός πήγε να βάλει ασπίδα το κορμί του στο πλευρό των Παλαιστίνιων; Μακρόθεν, αποστασιοποιημένοι, παρακολουθούσαμε το δράμα και κάναμε ειρηνικές πορείες σε μέρη όπου η αστυνομία δεν δρα σαν τον IDF, Ισραηλιτκή Δύναμη Άμυνας, όπου σκότωνε ό,τι κινούταν, ακόμα και σε ώρα που είχε κηρυχθεί μονομερής παύση πυρός. Ήδη ακούστηκαν κάποια πρώτα λόγια για εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας, παραβίαση κανόνων του διεθνούς δικαίου του πολέμου και του διεθνούς ανθρωπιστικού δικαίου. Το Ισραήλ δεν έχει υπογράψει τη συνθήκη της Ρώμης για τη δικαιοδόσία του Διεθνούς Ποινικού Δικαστηρίου, οπότε μόνος τρόπος να διωχθεί κάποιος είναι να παραπεμφθεί μετά από απόφαση του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ. Δηλαδή απλά αποκλείεται.

Δεν έχει νόημα να προσποιηθώ τον ειδήμονα και να ενθυθώ τη λεοντή του δικαστή. Ο μόνος τρόπος όμως για να βρεθεί ένα modus vivendi είναι ο διάλογος. Μία φωτισμένη ηγεσία με τη δυναμική της κυβέρνησης Ομπάμα που αύριο αναλαμβανει τα παγκόσμια ηνία θα πρέπει μόνο αυτό να κάνει: να καλέσει όλους τους εμπλεκόμενους φορείς σε διάλογο. το είχε αφήσει να ννοηθεί ο Ομπάμα όταν σε ένα προεκλογικό debate είχε πει ότι είναι πρόθυμος να μιλήσει με ανοιχτή ατζέντα με το Ιράν. Αν δεν μιλήσεις με τον εχθρό σου, ακόμα κι αν τον υποτάξεις, πάντα θα τον έχει απέναντί σου, εκτός αν τον εξολοθρεύσεις. Με περισσότερους από 1000 νεκρούς σε 3 εβδομάδες, αυτή η τρομοκρατική επέμβαση του Ισραήλ μοιάζει με κίνηση εξολόθρευσης. Ποιός πατριωτισμός μπορεί να οδήγησε σε αυτή τη σφαγή; Ποιό εθνικό συμφερόν ασφάλειας μπορεί να όπλισε τα όπλα των Ισραηλινών; Γιατί τώρα, όταν οι ΗΠΑ ήταν ακυβέρνητες; Πόσο δέσμιος είναι ο Ομπάμα από το εβραϊκό λόμπι και πως περιμένουμε να αλλάξει η εξωτερική πολιτική της απάθειας των ΗΠΑ στην Παλαιστίνη όταν υπουργός θα είναι το χαιδεμένο παιδί των εβραίων της Νέας Υόρκης;

Το Ισραήλ ουσιαστικά ασκεί κυριαρχία σε ολόκληρη την περιοχή της Γάζας. Η Παλαιστινιακή Εθνική Αρχή δεν ασκεί εξουσία σε εκείνα τα μέρη αφότου η Χαμάς κέρδισε τις εκλογές. Χωρίς νομικούς ακροβατισμούς, θα έλεγα ότι το Ισραήλ επιτέθηκε σε άτομα που υπάγονται στη δικαιοδοσία του. Ποιό διεθνές δικαστηρίο θα ακούσει την κραυγή των Παλαιστινίων; Θα ανοίξουν τα αυτιά τους έστω οι ισραηλινοί δικαστές;... Δύο ήταν οι βασικοί στόχοι αυτής της επίθεσης (όσο κι αν πραγματοποιήθηκε από τις Ισραηλινές ΑμυντικέςΔυνάμεις - Israel Defensive Forces sic!): (α) να σταματήσουν οι εκτοξεύσεις ρουκετών από τη Γάζα και (β) να αποκατασταθεί το κύρος του ισραηλιτικού στρατού και το αποτρεπτικό προφίλ που τόσο είχαν πληγεί από το φιάσκο του Λιβάνου πριν από τρία έτη. Όμως από πίσω κρύβεται η κυρίαρχη εβραϊκή ιδεολογία για πλήρη κυριαρχία σε ολόκληρη περιοχή της Παλαιστινής, συμπεριλαμβανομένων της Δυτικής Όχθης, της Γάζας και των υψωμάτων του Γκολάν. είναι ζωτικής σημασίας για το Ισραήλ να μην επιτρέψει την δημιουργία ή μάλλον την ευημερία (αφού κατά τη γνώμη μου έχει ήδη δημιουργηθεί) ενός ανεξάρτητου αραβικού Παλαιστινιακού Κράτους (εδώ παραθέτω κι ένα άλλο προβλματισμό: τι συνέπειες θα έχει η ονομασία ενός αραβικού κράτους στην περιοχή ως Παλαιστίνη στο Μακεδονικό ζήτημα, αφ' ης στιγμής ολόκληρη η επικράτεια του Ισραήλ ανήκει στο γεωγραφικό χώρο της Παλαιστίνης;).
Κλείνω με κατά Ματθαίον κεφάλαιον κγ': "35 ὅπως ἔλθῃ ἐφ’ ὑμᾶς πᾶν αἷμα δίκαιον ἐκχυννόμενον ἐπὶ τῆς γῆς ἀπὸ τοῦ αἵματος Ἅβελ τοῦ δικαίου ἕως τοῦ αἵματος Ζαχαρίου υἱοῦ Βαραχίου, ὃν ἐφονεύσατε μεταξὺ τοῦ ναοῦ καὶ τοῦ θυσιαστηρίου. 36 ἀμὴν λέγω ὑμῖν, ἥξει ταῦτα πάντα ἐπὶ τὴν γενεὰν ταύτην". Μήπως η ειρήνη στην περιοχή αυτή δεν θα έλθει ποτέ;

Ένα αίτημα ρε παλικάρια

2008-12-19T19:44:00.004-05:00

Τι είδους κοινωνική εξέγερση είναι αυτή που χαρακτηρίζεται από την παντελή απουσία πάγιων αιτημάτων; Διεκδικείστε κάτι ρε παιδιά. τι σας βγάζει έξω; τι σας ωθεί να κάψετε το δέντρο; τι ζητάτε; Τι ... λείπει από τη ζωή σας; Πλέον τα πράγματα φτάνουν σε οριακές καταστάσεις σύγκρουσης - οι μηδενιστικές ανησυχίες του Αλαβάνου και οι νεανικές επιπολαιότητες του Αλέξη Τσίπρα αναπαράγουν μίσος σε ψυχές άβγαλτες, αμόρφωτες, απαίδευτες. Η σημερινή αναφορά του Χρ. Γιανναρά στο ΣΥ.ΡΙΖ.Α. ως ναζιστικό κόμμα, πέρα από την προφανή υπερβολή της, κρύβει μία αλήθεια - ότι ψέμα, συκοφαντία κι άρνηση πρεσβεύει αυτό το κίνημα. Πού είναι η πρόταση; Πού είναι το αίτημα;

Συντηρητικοποιώ τη στάση μου ως ένδειξη άμυνας σε μία απόλυτα μηδενιστική μορφή αγώνα που καταστρέφει πλέον την εικόνα της Ελλάδας. Και πρέπει να μιλήσουμε ξεκάθαρα: αξίες παιδιά, αυτές σας λείπουν. Σίγουρα είναι υποχρέωση της κρατικά παρεχόμενης παιδείας να βοηθήσει σε αυτή την κατεύθυνση, αλλά οι αξίες μαθαίνονται στο σπίτι, στην οικογένεια. Σε ποιά οικογένεια; Στη διαλυμένη; Στην απούσα; Στην αντικατασταθείσα με φιλίες; Βλέπω γονείς φίλων, νέους δικούς μου φίλους που είναι γονείς, νέα ζευγάρια. Κάθε μέρα έχουν ανάγκη να ταλαιπωρούν τη βιοτή τους σε αχρείαστες συναθροίσεις. Που χρόνος για ενδοσκόπηση; Πού χρόνος για μελέτη; Θα βγεις με φίλους και θα πεις τι; Για την Μελέτη; Μία γνώμη, ένα άρθρο, μία άποψη σου πως θα τη διαμορφώσεις.

Αβασάνιστα καταπίναμε τρία έτη τώρα τον μύθο των 700 ευρώ. Τα μηδενιστικά Μ.Μ.Ε. διαμόρφωσα με υπερβολές μία κατάσταση που πλέον έχει ξεφύγει από τα όρια της υποκρισίας. Ποιός αλήθεια ξεκίνησε τη ζωή του και είχε όλες τις ανέσεις; Ποιοί μας έμαθαν να θεωρούμε δεδομένο ότι όλα είναι αυτονόητα; Η εννοια της θυσίας, της οικονομικής στέρησης που χαλυβδώνει χαρακτήρα χάθηκε από την Ελλάδα, από γονείς που καταπιέζονταν από δικά τους σύνδρομα κατωτερότητας και θέλησαν άκοπα να προσφέρον το παν στα παιδιά τους. Συγγνώμη, αλλά εδώ η Ευρώπη παρουσιάζεται μακράν πιο ευέλικτη - σε αγαπάμε, σε πονάμε, αλλά από τα 17 πρέπει σιγά σιγά να συνειδητοποιείς την ανάγκη να τα φέρνεις μόνος σου βόλτα.

Λείπει ξεκάθαρα πλέον από την ελληνική πολιτική σκηνή ο ηγέτης. Ο άνθρωπος που θα μιλήσει καθαρά: Σε ένα κράτος που οι πολίτες του το μισούν, το έχουν γραμμένο στα ... κατάστιχα, σε ένα φτωχό κράτος που δεν παράγει τίποτε, δεν μπορεί να υπάρχει πλούτος. Σε ένα κράτος που βασίζεται μόνο στις υπηρεσίες, που δεν εξάγει, που δεν έχει ορυκτά καύσιμα, που αυτοκαταδικάζεται στο όνομα περιβαλλοντικών ευαισθησειών να μη χρησιμοποιεί το λιγνίτη του (μην παραμυθιαζόμαστε με την πράσινη ενέργεια - η Ελλάδα σε επίπεδο διοξειδίου του άνθρακα ακόμα δεν θεωρείται μολυντής στην ευρώπη, όλα τα περιβαλλοντικά ζητήματα, όπως κατέδειξε κι η πρόσφατη συνάντηση στο Πόζναν είναι ένα βιομηχανικό trade off από το οποίο η αποβιομηχανοποιηένη Ελλάδα απλά απουσιάζει), θα πρέπει να γίνει κοινή συνείδηση ότι θα πρέπει να μάθουμε να ζούμε με τα λίγα. Με αξιοπρέπεια, αλλά με σαφώς λιγότερα από ότι η Γερμανία, η Γαλλία, η Ισπανία (αν κι εδώ έρχονται ανακατατάξεις μετά την πρωτοφανή οικονομική αποτυχία τυ σοσιαλιστή Θαπατέρο), η Αγγλία. Η Ευρωπαϊκή Ένωση δεν ήλθε για να εξισώσει τα κράτη-μέλη σε επίπεδο μισθών. Δεν είναι ο ρυθμός ανάπτυξης, δεν είναι οι δείκτες απορρόφησης κοινοτικών κονδυλίων, είναι ξεκάθαρα η παράλυτη, ευνουχισμένη οικονομική μας πραγματικότητα. Για αυτό και πρέπει να επενδύσουμε αλλού, εκεί που οι πρόγονοί μας αρίστευαν: στην επιστήμη, στις τέχνες, στον ορθό λόγο.

To mea culpa του Καραμανλή ήταν ψεύτικο. Ήταν εξόφθαλμα στημένο για τον φακό της κάμερας, για την εντύπωση. Γιατί και τώρα δεν πιστεύει ότι έκανε κακό με όσα έγιναν με το Βατοπέδι. Και συμφωνώ: πέρα από τον επηρεασμό δημόσιων λειτουργών (σαφώς κι είναι ποινικό αδίκημα, αλλά εν προκειμένω είναι το δέντρο), η ανοησία στο Βατοπέδι είναι η μυστικοπάθεια. Θες κύριε Καραμανλή, Ρουσόπουλε και Σια, να επιδοτήσεις με κρατικούς πόρους το Μοναστήρι; Κάνε το φανερά, τι κρύβεσαι; δεν θες να σε αποκαλέσουν τσιράκι της Εκκλησίας; Τιμή σου και καμάρι σου άμα θες να τους βοηθήσεις. Μου φαίνεται τόσο γελοίο απλά να έγιναν όλα για να πάρει τα συμβολαιογραφικά δικαιώματα η Πελέκη. Αν δεν υπάρχει χρηματοδότηση της Νέας Δημοκρατίας από την off shore του Βατοπεδίου, τότε απλά πρόκειται για την πιο ηλίθια περίπτωση πολιτικής αυτοκτονίας.

Τον ψέγω τον Καραμανλή για ένα πράγμα: Γιατί δε βγαίνει να μιλήσει με ουσία και να προτείνει κάτι νέο. Παρατηρείται μία γενικευμένη και ομαδική παραίτηση πασών των κρατικών λειτουργών. Τι οδήγησε σεο να καταστούν απλοί διαχειριστές της εξουσίας αυτοί που υποσχεθήκανε επανίδρυση του Κράτους; Αυτή η φράση με το αβέβαιο περιεχόμενό της έγινε σύνθημα στα χείλη πολλών Ελλήνων, ήταν ένα όραμα. Είχε τη δυναμική (την τύχη μου) ο Καραμανλής να φέρει αλλαγές. Αλλά κάπου κόλλησε... και έκτοτε δυσκολεύεται να κινηθεί. Πρέπει να μιλήσει κάποιος γενναία: Αλλαγή πλεύσης για τη χώρα, επενδύουμε πλέον σε άλλα μεγέθη, σε άλλους σκοπούς. Δεν είναι θέμα φυσικής επιβίωσης, είναι ζήτημα εθνικής αναγέννησης.

Αν αγαπάς τη χώρα σου. Αλλιώς, αν από αυτή και μόνο τη φράση βγάζει σπυράκια το διεθνιστικό προσωπείο σου, που καθημερινά το περιποιείσαι με τόσες κρέμες φίλε του ΣΥ.ΡΙΖ.Α., δεν έχει νόημα καν να μιλάμε. Πλέον η άρνηση της ελληνικότητας, το κάψιμο της σημαίας δικαιολογείται. Καλά, οι συνδικαλισμένοι εκπαιδευτικοί ούτως ή άλλως από χρόνια θωρούνται ανίκανοι να εμπνεύσουν το οτιδήποτε. Από πότε θεωρείται ώριμος πολίτης όμως ο χαϊδεμένος των Μ.Μ.Ε. 16χρονος; Έβλεπα τον Αυτιά και λοιπούς δημοσιογράφους να βγάζουν φάτσες emo στη τηλεόραση προσπαθώντας να εξηγήσει τη τάση. Ρωτούσε αλλά απάντηση δεν έπαιρνε. Μία διάχυτη ευαισθησία, μία μόδα. ΜΟΔΑ! Τελικά κι αυτό το κίνημα τα ίδια είναι: είναι μόδα να είσαι αντιεξουσιαστής και αν η αστυνομία σε αρπάξει όταν πετάς πέτρες και καταστρέφεις την περιουσία που δε σου ανήκει ξαφνικά μετατρέπεσαι σε 15χρονο ανυποψίαστο παιδί... το πιο αστείο στιγμιότυπο από τα ελληνικά κανάλια ήταν αυτό που έδειχνε ένα παιδί να πετάει πέτρες, να ξεμένει τελευταίο όταν γίνεται εφόρμηση αστυνομικών (όχι ΜΑΤ, των μπλε) να τον πιάνουν κι αυτό να μυξοκλαίει λέγοντας ότι είναι μικρός και πρέπει να τον αφήσουνε. Αυτό το αγωνιστικό σθένος, αυτή η πρεμούρα να αποφυλακιστούν άμεσα όλοι οι συλληφθέντες. Όποιος είναι αντιεξουσιαστής δεν έχει πρόβλημα με τη φυλακή - την αρνείται, δεν του καίγεται καρφί. Όποιος όμως απλά κάνει το εφήμερο κέφι του, παρασυρόμενος από τα σχέδια άλλων, αυτός θα κάνει ωραία και καλά τις διακόπες του στην ευρώπη με τους νεόπλουτους γονείς του και μετά θα επιστρέψει να αγωνιστεί με το καινούριο έτος. Αλήθεια, ποιά Χριστούγεννα σταματάνε έναν αναρχικό; Αφού δεν πιτεύουν στον Χριστό, τον θεωρούν μορφή υποδούλωσης. Γιατί αποσύρονται;

Πάντα είχα τη τύχη να με εκλέγουν οι συμμαθητές μου στα 15μελή συμβούλια Γυμνασίου και Λυκείου. Την περίοδο που φοιτούσα στη Β' και στη Γ' Λυκείου επικρατούσε και πάλι αναβρασμός στα Λύκεια με το νόμο Αρσένη. Καιροί πολωμενοι κι εκείνοι, με το ΠΑ.ΣΟ.Κ. να νέμεται αυταρχικά την εξουσία σκορπώντας απογοήτευση σε πολλούς νέους. Δεν το κρύβω, σαν 17άρης δεν είχα καμία διάθεση να κατέβω ξανά για 15μελή και ανοησίες, αφού οι όποιες αποφάσεις λαμβάνονταν από την μειοψηφία των παιδιών που κινητοποιούνταν από τη ΚΝΕ και τα σχήματα της εξωκοινοβουλευτικής Αριστεράς. Μου το ζήτησε ο Λυκειάρχης του σχολείου να κατέβω και να πάρω και φίλους μου για να δημιουργήσουμε μία ομάδα ανάσχεσης στο κύμα των καταλήψεων. Με μισή καρδιά κατέβηκα. Και με μισή καρδιά ασχολήθηκα. Συνελεύσεις ανούσιες, τραμπουκισμοί, κλείσιμο σχολείου από παιδιά χωρίς καμία εξουσιοδότηση, απλοί θεατές, καμία πραγματικά δημοκρατική διαδικασία (τα ίδια και χειρότερα, ειρήσθω εν παρόδω, στις φοιτητικές γενικές συνελεύσεις, όπου πάντα τα ΕΑΑΚ πλειοψηφούν σε σχολές όπως η Νομική Αθηνών που βγάζει κάθε χρόνο ΔΑΠ με περισσότερο από 45%). Με αίτημα: Κάτι συνθήματα για τον Αρσένη, ένα αξιοπρεπέστατο πολιτικό από το χώρο του ΠΑ.ΣΟ.Κ. που ξεχώριζε για το ήθος του και το χαμηλό και συναινετικό προφίλ του. Το αποτέλσμα: ο νόμος πέρασε, όλοι όσοι διαμαρτυρονταν έκαναν κανονικότατα χρήση των ευεργεσιών του νόμου (όπως η ρύθμιση του 10%, μίας καινοτομίας που πραγματικά έδωσε δυνατότητα σε πλήθος παιδιών να έχουν μία δεύτερη ευκαιρία).

Μακάρι να διαψευστώ. Μακάρι αυτός ο αγώνας να βγάλει κάπου, να προβληθούν αιτήματα ουσίας, να ζητηθεί η αποεξεταστικοποίηση του Λυκείου, να ζητηθεί η στήριξη του καθηγητή, να προταθεί η επαναφορά επιθεωρητών που τους ανίκανους θα τους δείχνουν την πόρτα της εξόδου ή, στην καλύτερη, μία θέση άνευ χαρτοφυλακείου στη Δευτεροβάθμια. Εδώ έξω υπάρχει μία άλλη Ελλάδα, μία άλλη νεολαία. Κάποιοι αποφάσισαν πως θέλουν να μείνουν για πάντα έξω, να ακολουθήσουν το όνειρό τους. Άλλοι, όπως εγώ, απλά εφοδιάζομαστε για να επιστρέψουμε. Προσωπικά λόγω μίας υποανάπτυκτης και υποσυνείδητης αίσθησης χρέους που νιώθω. Χρέος σε μένα, στην οικογένεια μου, στην πόλη μου, στο τόπο μου. Να εργαστώ αθόρυβα, με αξιοπρέπεια και με τα λίγα, αλλά με αξίες. Με αγάπη. Όχι καλομαθημένος, όχι με ακριβά αμάξια. Ότι έβγαλά δουλεύοντας τρία χρόνια με μεγάλη χαρά το έδωσα για να σπουδάσω λίγο ακόμα. Πραγματικά μου κάνει εντύπωση η αποθέωση της μετριότητας, η εξευτέλιση κάθε είδους κινήτρου. Κάτι ανώτερο βρε παιδιά από μία τσάντα γνωστού οίκου, από ένα μπλουζάκι, από ένα εξοχικό, από το newgreek dream (το όραμα του νεοελληναρά). Κάτι για την ποίηση, για τον πολιτισμό, για την ευαισθησία, για το ήθος. Πείτε κάτι νέο. Αγγίξτε τις καρδιές μας. Όλων μας. Βουβή η ελληνική κοινωνία, τώρα καταλαβαίνει (;;;) πως η αφαίρεση κάθε έννοιας ηθικής και συστολής από την καθημερινότητα των παιδιών οδηγεί στη τυφλή βία. Γιατί δε στραφήκτε κατά των κομμάτων; Γιατί δεν κάψατε χ. Τρικούπη και Ρηγίλλης; Μία πειστική απάντηση - Κάτι...

Οι εξεγέρσεις του '60, προπομπός της μεταπολίτευσης (μέσα από την οδυνηρή εμπειρία της δικτατορίας) είχαν κεντρικό σύνθμα το 1-1-4. Μιλούσαν για την ακροτελεύτεια διάταξη του τότε ισχύοντος συντάγματος, η οποία με το ίδιο νόημα βρίσκεται αποτυπωμένη και στο άρθρο 120 του δικού μας Συντάγματος. Κάνει λόγο για το δικαίωμα στην αντίσταση, την υποχρέωση κάθε Έλληνα να αντισταθεί στην επιχειρούμενη ανατροπή του δημοκρατικού πολιτεύματος. Αν ήμουν οργανωμένος σε πολιτική νεολαία, ειδικά στη νεολαία ΠΑ.ΣΟ.Κ. ή την ΟΝΝΕΔ, θα έβγαινα με πλακάτ στους δρόμους, απέναντι στις πορείες των κόκκινων πανό, με βασικό σύνθημα 1-2-0. Απουσιάζει όμως η νεολαία των κυβερνητικών κομμάτων. Είναι άλλωστε κι αυτή κοιμισμένη στην αφασία του star system κι απλά ονειρεύεται τη θέση.

ΒΑΛΤΕ ΦΑΝΤΑΣΙΑ ΓΑΜΩΤΟ... ΜΗΝ ΠΕΘΑΙΝΕΤΕ ΓΟΝΑΤΙΣΤΟΙ. ΣΗΚΩΘΗΤΕ ΚΑΙ ΖΗΤΗΣΤΕ ΚΑΤΙ - ΙΣΩΣ Ο SANTA ΝΑ ΣΑΣ ΑΚΟΥΣΕΙ

Όψιμοι οικονομολόγοι, αθύρματα της μαζικής ενημέρωσης

2008-12-13T20:50:00.002-05:00

Spread... Σπρέντ... Ακόμα και στις Η.Π.Α. αν βρίσκεται κανείς και εποπτικά παρακολουθεί τον ελληνικό τύπο, θα ξαφνιάστηκε από την απρόοπτα εκτεταμένη χρήση του όρου από τους δημοσιογράφους. Η κινδυνολογία έχει γενικευτεί και πλέον κάθε νεοέλληνας, ημιμαθής και τυχοδιώκτης ως προς την θεραπεία μικροπολιτικών επιδιώξεων κάνει λόγο για την τεράστια αύξηση των μονάδων του spread Που πλήττει την αξιοπιστία της ελληνικής οικονομίας, που είναι στάχυ μοναχικό χωρίς ρίζες σε καιρούς ανέμων στ πεδιάδα του διεθνούς γίγνεσθαι... Ω μα τι πλάνη, ω μα τι παρουσίαση κοντόφθαλμη της πιο διεθνοποιημένης παγκόσμιας οικονομικής κρίσης.

Κοιτάχτε κύριοι τα αντίστοιχα spread της Ιταλίας και της Ισπανίας. Μήπως αυξήθηκαν με ακόμα μεγαλύτερους ρυθμούς από το ελληνικό; Τι ακριβώς δείχνει το spread εκτός από την απροθυμία της αγοράς να διακινδυνεύσει πλέον σε σφιχτούς καιρούς και το παραμικρό ευρώ; Προφανώς κα θα προτιμήσουν τις αγορές της Γερμανίας (με βάση την οποία μετρώνται οι μονάδες απόκλισης των επιτοκίων δανεισμού - απόδοσης των κρατικών ομολόγων - για τη χρηματοδότηση του δημοσίου χρέους των κρατών) και άλλων παραγωγικών κρατών που αναμένονται να πληγούν λιγότερο από την κρίση. Η παρούσα κυβέρνηση ευθύνεται για αυτό; Αν ήταν έτσι, ας παραιτηθεί και ο Μπερλουσκόνι και ο Θαπατέρο και κάθε άλλος κυβερνήτης του οποίου η χώρα προς στιγμήν υπολείπεται σε ένα άγνωστο στο πολιτικό λεξιλόγιο μας οικονομικό μέγεθος. Η ΑΓΟΡΑ ΜΙΛΗΣΕ λένε οι εξαπατημένοι και εξαπατούν τη μάζα που δεν έχει χρόνο να ασχοληθεί με βασικές οικονομικές έννοιες.

ΑΠΛΑ, τα ΜΜΕ στο φρενήρη ρυθμό άκριτης και άκρατης κριτικής χρησιμοποιούν κάθε δυνατό στοιχείο για να πλήξουν την εικόνα της κυβέρνησης. Είπαμε κριτική να γίνεται και μάλιστα έντονη και Up to the point, αλλά όχι επιστημολογίες βασισμένες σε ανύπαρκτα στοιχεία παρουσιαζόμενα ως αλήθειες. Λίγη τσίπ(ρ)α δεν έχετε;

Η ελληνική κυβέρνηση έκανε μία επιλογή το 2004. Να ξεσκεπάσει τις ατέλειες της οικονομίας της, να βγάλει το σεντόνι που τις έκρυβε και να αυτοεκτεθεί στα μάτια της διεθνούς κοινότητας. Οι συνέπειες ήταν προφανείς και μεγάλης σημασίας: οικονομική επιτήρηση από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή και εν πολλοίς περιορισμένη δυνατότητα άσκησης κοινωικής πολιτικής από την κυβέρνηση. Η αναγκαιότητα αυτής της κίνησης είναι θέμα νοοτροπίας, πολιτικής ηθικής και αποτελσματικότητας. Αλλά αν κανείς συμφωνήσει με την κίνηση της απογραφής, πρέπει να παραδεχτεί ότι έκτοτε η ελληνική οικονομία υπό την ηγεσία του καθηγητή του LSE κ. Αλογοσκούφη σημείωσε αξιοπρόσεκτη πρόοδο σε πολλούς δείκτες και κυρίως στο θέμα της απασχόλησης και της μείωσης της ανεργίας. Αλήθειες χαμένες στη μαυρίλα του καπνού των molotov και στις αβασάνιστες κραυγές όσων επιθυμούν γρήγορα την επαναφορά του status quo που γέννησε και έθρεψε τον Αναστασιάδη, τον Πρεντετέρη, τον Καψή και άλλους αντικειμενικούς δημοσιογράφους.

Με ψηλά το κεφάλι πρέπει να φύγει αυτή η κυβέρνηση - μία σφαίρα εποστρακίστηκε και αρκεί για να εξοστρακιστεί το υπουργικό συμβούλιο (για να μιλάμε και τα ελληνικά σωστά). Ας φύγει όμως με τους δικούς του όρους και με τη συμπλήρωση της τετραετούς θητείας. Η λαϊκή ετυμηγορία διαρκεί για αυτό το διάστημα, αυτό λέει η δημοκρατία και το σύνταγμα και αν οι φωτιές δεν αρκούσαν πέρισυ για να αλλάξουν τη γνώμη του λαόυ, γιατί να αρκεί μία "επανάσταση" που πηγάζει από τα αισθήματα κατωτερότητας των συνδικαλιστών των lacoste, που ποδηγετούν και χειραγωγούν τους γόνους των οικογενειών των βορείων προαστίων, εσχάτως νεοπλουτησάντων; Πού είναι η πραγματική ανωτερότητα ήθους που ευαγγελίζεται η αριστερά; Πού είναι η υπερηφάνεια της λαϊκής βούλησης; Είναι ποτέ δυνατό να κρύβεται κεκαλλυμένη πίσω από κουκούλες και μαντίλια; Για κλείσιμο ένα ποιήμα του Κ. Παλαμά για τους αληθινούς επαναστάτες, που δεν περιμένουν υποστήριξη και έπαινο από τον πιο πλούσιο πολιτικό αρχηγό που αυτοανακηρύχθηκε εκφραστής και ταγός της νεολαίας, αρχηγός της πεφωτισμένης ιντελιγκέντσιας της ξιπασμένης Ελλάδας:

Ὁ γκρεμιστής

Ἀκοῦστε. Ἐγὼ εἶμαι ὁ γκρεμιστής, γιατὶ εἶμ᾿ ἐγὼ κι ὁ κτίστης,
ὁ διαλεχτὸς τῆς ἄρνησης κι ὁ ἀκριβογιὸς τῆς πίστης.
Καὶ θέλει καὶ τὸ γκρέμισμα νοῦ καὶ καρδιὰ καὶ χέρι.
Στοῦ μίσους τὰ μεσάνυχτα τρέμει ἑνὸς πόθου ἀστέρι.
Κι ἂν εἶμαι τῆς νυχτιᾶς βλαστός, τοῦ χαλασμοῦ πατέρας,
πάντα κοιτάζω πρὸς τὸ φῶς τὸ ἀπόμακρο τῆς μέρας.
ἐγὼ ὁ σεισμὸς ὁ ἀλύπητος, ἐγὼ κι ὁ ἀνοιχτομάτης·
τοῦ μακρεμένου ἀγναντευτής, κι ὁ κλέφτης κι ὁ ἀπελάτης
καὶ μὲ τὸ καριοφίλι μου καὶ μὲ τ᾿ ἀπελατίκι
τὴν πολιτεία τὴν κάνω ἐρμιά, γῆ χέρσα τὸ χωράφι.
Κάλλιο φυτρῶστε, ἀγκριαγκαθιές, καὶ κάλλιο οὐρλιάστε, λύκοι,
κάλλιο φουσκῶστε, ποταμοὶ καὶ κάλλιο ἀνοῖχτε τάφοι,
καί, δυναμίτη, βρόντηξε καὶ σιγοστάλαξε αἷμα,
παρὰ σὲ πύργους ἄρχοντας καὶ σὲ ναοὺς τὸ Ψέμα.
Τῶν πρωτογέννητων καιρῶν ἡ πλάση μὲ τ᾿ ἀγρίμια
ξανάρχεται. Καλῶς νὰ ῾ρθῆ. Γκρεμίζω τὴν ἀσκήμια.
Εἶμ᾿ ἕνα ἀνήμπορο παιδὶ ποὺ σκλαβωμένο τό ῾χει
τὸ δείλιασμα κι ὅλο ρωτᾷ καὶ μήτε ναὶ μήτε ὄχι
δὲν τοῦ ἀποκρίνεται κανείς, καὶ πάει κι ὅλο προσμένει
τὸ λόγο ποὺ δὲν ἔρχεται, καὶ μία ντροπὴ τὸ δένει
Μὰ τὸ τσεκοῦρι μοναχὰ στὸ χέρι σὰν κρατήσω,
καὶ τὸ τσεκοῦρι μου ψυχὴ μ᾿ ἕνα θυμὸ περίσσο.
Τάχα ποιὸς μάγος, ποιὸ στοιχειὸ τοῦ δούλεψε τ᾿ ἀτσάλι
καὶ νιώθω φλόγα τὴν καρδιὰ καὶ βράχο τὸ κεφάλι,
καὶ θέλω νὰ τραβήξω ἐμπρὸς καὶ πλατωσιὲς ν᾿ ἀνοίξω,
καὶ μ᾿ ἕνα Ναὶ νὰ τιναχτῶ, μ᾿ ἕνα Ὄχι νὰ βροντήξω;
Καβάλα στὸ νοητάκι μου, δὲν τρέμω σας ὅποιοι εἶστε
γκρικάω, βγαίνει ἀπὸ μέσα του μιὰ προσταγή: Γκρεμίστε!

ΣΥΡΙΖΑ και ΥΠΟΚΡΙΣΙΑ

2008-12-08T13:27:00.008-05:00

Αυτή είναι η Ελλάδα στην οποία θέλετε να συγκυβερνήσετε κύριοι του Σύριζα; Αυτά τα αισθήματα οργής που καλλιεργείτε σε μερίδα της νεολαίας είναι η πολιτική σας πρόταση; Δεν είναι τυχαίο ότι όλα ξεκίνησαν με μία αφορμή, την ώρα που οι δημοσκοπήσεις έδειχναν πτώση των ποσοστών του ακροαριστερού κινήματος, που πλέον ξεκάθαρα κινείται εκτός λογικής κοινοβουλευτικής δημοκρατίας. Θα είναι ευτύχημα στις εκλογές που ξεκάθαρα πλέον έρχονται το ΠΑΣΟΚ να πιάσει την αυτοδυναμία, μόνο και μόνο για να μην δωθεί βήμα εξουσίας στους υποκινητές μίας μορφής κεκαλυμμένου φασισμού. Οι δηλώσεις Αλαβάνου για άμεση απελευθέρωση των προσαχθέντων και συλληφθέντων είναι απλά μία ένδειξη της νοοτροπίας της σήψης.

Από την άλλη η υποκρισία των ΜΜΕ... Προτάσσουν οι αστυνομικοί το πιστόλι τους, πυροβολούν στον αέρα για εκφοβισμό, κάνουν εκτεταμένη χρήση χημικών, χτυπάνε με τα γκλομπ, όλα τα παραπάνω παρουσιάζονται σαν εγκλήματα! Και μετά οι σπαρακτικές κραυγές: πού είναι; γιατί δεν κάνουν τίποτε; ΤΙ ΑΚΡΙΒΩΣ ΘΕΛΕΤΕ ΝΑ ΚΑΝΟΥΝ ΓΙΑ ΝΑ ΑΠΟΤΡΕΨΟΥΝ ΤΟΥΣ ΒΑΝΔΑΛΙΣΜΟΥΣ; Να πάνε μπροστά από τον κουκουλοφόρο που κρατά μολότωφ και να αναλύσουν τις θεωρίες του Μπακούνιν και του Προυντόν; Αν και όπως είπαμε παραπάνω, περισσότερα θα είχανε να πούνε για τους κορμοράνους του Τσίπρα στο βιότοπο του Βοτανικού. Ουαί ημίν γραμματείς δημοσιογράφοι υποκριτές (ως blogger προτάσσω το ημίν αντί του υμίν).

Για την κυβέρνηση οι ευθύνες πολλές. Υπάρχουν υπόνοιες για μειωμένη δυνατότητα ελέγχου των δυνάμεων καταστολής. Αν κάτι τέτοιο ισχύει, πρέπει να ειπωθεί ξεκάθαρα, χωρίς στρουθοκαμηλισμούς. Ο Σαρκοζί έχτισε το ηγετικό του προφίλ μέσα από μία τέτοια κρίση. Να δούμε πως θα διαχειριστεί ο Καραμανλής αυτή την κατάσταση. Διακινδυνεύω μία πρόβλεψη: Ίσως τελικά στις επόμενες εκλογές να μην είναι υποψήφιος ο πρωθυπουργός...

Ζήτημα συνείδησης

2008-12-06T12:43:00.009-05:00

Αφορμή για τις παρακάτω σκέψεις μου αποτέλεσε ένα γεγονός που σχετίζεται με τις σπουδές μου στις ΗΠΑ. Στο μάθημα Διεθνούς Αναπτυξιακού Δικαίου που καλούμαι να δώσω εξετάσεις την επόμενη εβδομάδα, ο καθηγητής εφαρμόζει το σύστημα take home on an honor code. Θα πάρουμε τις ερωτήσεις στις 9 το πρωί και θα πρέπει να παραδώσουμε το γραπτό μας στις 5. Όντας σε graduate school με μέσο όρο ηλικίας τα 30, θεωρείται δεδομένο ότι θα τηρηθεί ο κώδικας τιμής, που συνίσταται στην απαγόρευση να χρησιμοποιήσουμε σημειώσεις ή σχετική βιβλιογραφία και θα πρέπει να στηριχτούμε στις σκέψεις μας εκείνη τη στιγμή. Στο μυαλό μου ήρθαν σκηνές από τις εξετάσεις στη Νομική Αθηνών. Αν και στο μεταπτυχιακό μου στην Αθήνα δε θυμάμαι να υπήρχαν περιπτώσεις αντιγραφής, στο προπτυχιακό επίπεδο ήταν θεσμός και μαγκιά να αντιγράψεις. Υπό την ανοχή των καθηγητών. Για να μην πάω σε ένα άλλο επίπεο γελοιότητας που αφορουσε στις εισαγωγικές εξετάσεις για το Δικηγορικό Σύλλογο Αθηνών. Το δε αστείο είναι ότι στο εξωτερικό όταν λέω ότι είμαι Barrister στην Αθήνα, εκπλήσσονται για το κατόρθωμά μου και με συγχαίρουν! Ειδικά ένας Ιάπωνας φίλος μου, στη χώρα του οποίου μόνο το 1% των αποφοίτων Νομικής θα μπορέσουν να περάσουν τις αντίστοιχες εξετάσεις και να παρασταθούν ενώπιον των δικαστηρίων της χώρας τους. Το χειρότερο σημείο για εμένα ήταν όταν ρώτησα κατά πόσο οι Αμερικάνοι φοιτητές τηρούν τον κώδικα τιμής: το παγερό βλέμμα του συμφοιτητή μου που θεωρούσε αυτονόητη την απάντηση. Ένιωσα την ίδια στιγμή στην ατμόσφαιρα κι μία αίσθηση ειρωνείας όταν μου είπε καυστικά: Μα ο Αριστοτέλης δεν μιλούσε για τη δικαιοσύνη με την έννοια της ενσυνείδητης τήρησης των νόμων;

Πολλοί συχνά στην Ελλάδα γίνεται λόγος για τα προτερήματα της φυλής μας, τροφή στα φιλάρεσκα συναισθήματα ενός λαού που ψάχνει να βρει τη θέση του στο παγκοσμιοποιημένο γίγνεσθαι. Οι ακραίοι θα κάνουν λόγο για την μοναδικότητα της ελληνικής φυλής, την αξεπέραστη ευφυία των προγόνων μας, τον Καραβαγγελή που δίδαξε φυσική στον Αινστάιν και τον ανεπανάληπτο πολιτισμό των αρχαίων Ελλήνων. Οι πιο ρομαντικοί και μετριοπαθείς θα τονίσουν το φιλότιμο των Ελλήνων (με την απαραίτητη εκ μέρους τους διευκρίνηση ότι η λέξη αυτή δεν μεταφράζεται σε άλλες γλώσσες - λες κι οι άλλοι λαοί δε γνωρίζουν το συναίσθημα της τιμής ή δεν έχουν διαμορφώσει την έννοια της συνείδησης...) και ένα αίσθημα αλληλεγγύης που υπάρχει, ειδικά στην επαρχία, για τα πιο αδύνατα οικονομικά μέλη της τοπικής κοινωνίας.

Σε καθένα από τα παραπάνω στοιχεία μπορεί κανείς να βρει όντως ψύγματα αλήθειας, μίας διαφορετικότητας των Ελλήνων, νοούμενη όχι ως προτέρημα αλλά ως ιδιαιτερότητα. Είναι τόσοι, όμως, οι τομείς της κοινωνικής, οικονομικής, πολιτικής ζωής και της επιστήμης στους οποίους οι νεοέλληνες υστερούμε, όπου ακόμα και η αναφορά της λέξης προτέρημα φαντάζει ύβρις. Περισσότερο θα ήθελα να σταθώ σε ένα σημείο: την αίσθηση κοινωνικής δικαιοσύνης, τη συνείδηση της ισότητας και του σεβασμού στο συνάνθρωπο. Δυσκολευόμαστε πολλοί (και πολύ) να αναπτύξουμε τη συναίσθηση ότι οι πράξεις μας έχουν άμεσο αντίκτυπο στο γείτονά μας, στο συμπολίτη μας, στο συνάδελφό μας, στο συμπατριώτη μας εν γένει, στους ανθρώπους του κόσμου συνολικότερα ή ακόμα περισσότερο στις επόμενες γενιές που θα κατοικήσουν αυτό τον πλανήτη.

Μιλάμε καταρχήν για το ζήτημα της οικολογικής συνείδησης, υποανάπτυκτης έως ανύπαρκτης ακόμα στην ελληνική κοινωνία, που δε δύναται να ακολουθήσει ακόμα και τις πιο απλές δράσεις, όπως η ανακύκλωση, η δεντροφύτευση, ο περιορισμός της χρήσης των κλιματιστικών, η αντικατάσταση των κοινών λαμπών πυρακτώσεως. Πως μπορεί κανείς να ωθήσει την ελληνική κυβέρνηση να πάρει ριζικά μέτρα για το περιβάλλον, όταν ο ελληνικός λαός δεν έχει θέσει, όχι ως προτεραιότητα αλλά ούτε ως σημαντική παράμετρο, την προστασία του περιβάλλοντος στην καθημερινή σκέψη του;

Άλλο παράδειγμα έλλειψης κοινωνικής συνείδησης είναι η μειωμένη έως ανύπαρκτη πάλι φορολογική συνείδησή μας. Απαιτούμε από το κράτος να είναι παντού παρόν, να ρυθμίζει, να παρέχει, να τιμωρεί. Το κράτος όμως δεν είναι επιχειρηματίας, δεν έχει σαν σκοπό του την παραγωγή πλούτου. Τα κόμπλεξ της τουρκοκρατίας και της περιόδου κυριαρχίας των κοτσαμπάζηδων έχουν αφήσει τα κατάλοιπά τους στη "φιλότιμη" κατά τα λοιπά ελληνική φυλή, που δεν υπακούει στους νόμους της δικής της πλέον πολιτείας, δεν αντιλαμβάνεται ότι με την τακτική της αυτή θα τιμωρήσει και πάλι τα πιο αδύναμα μέλη της κοινωνίας. Εκτεταμένη φοροδιαφυγή! Σουηδικό μοντέλο ανάπτυξης ζητάνε οι προοδευτικοί έλληνες, ξεχνόντας τα υψηλά ποσοστά φορολογητέου εισοδήματος που προβλέπει το σουηδικό σύστημα. Πρέπει δε να δεχθούμε ότι οι χαμηλοί μισθοί στην Ελλάδα είναι και αποτέλεσμα αυτής της φοροδιαφυγής, που δεν απαντάται μόνο σε συγκεκριμένα επαγγέλματα, αλλά αφορά σε κάθε συναλλαγή οικονομικού περιεχομένου που μπορεί να αποκρυβεί από τις φορολογικές αρχές. Δημιουργήσαμε και στηρίζουμε ένα παράλυτο κράτος.

Συνεχίζουμε με ένα πολύ μεγαλύτερο πρόβλημα, που αφορά τόσο τις ζωές των συνανθρώπων μας, όσο και το σεβασμό του περιβάλλοντος και ειναι η έλλειψη οδηγικής σνείδησης. Λίγες φορές αν κάνεις κινηθεί στον οδικό άξονα Πατρών-Κορίνθου, θα καταλάβει ότι πολλοί από όσους κρατούν τιμόνο σίγουρα πάσχουν από σύνδρομα κατωτερότητας και βρίσκουν στο δρόμο την κατάλληλη ευκαιρία να κάνουν επίδειξη ταλέντων και παραφροσύνης ακροβατώντας στο σκοινί της ζωής παρέα με όσους βρεθούν στο διάβα τους. Μα πόσοι ενδιαφέρονται για το γεγονός ότι το πατημένο γκάζι αυξάνει τις στροφές και μαζί τις εξατμίσεις αερίων που μολύνουν και ρυπαίνουν το περιβάλλον; Όλα τα επιστημονικά κέντρα παρουσιάζουν έρευνες για το πόσο λιγότερο επιβαρυντική για το περιβάλλον θα ηταν μία πιο συντηρητική οδήγηση, μα κανείς δε φαινεται να αλλάζει τη συμπεριφορά του από αυτό τον παράγοντα.

Θα μπορούσα να απαριθμήσω κι άλλα παραδείγματα, ενδεικτικά κατ' εμέ της έλλειψης συνείδησης που επηρεάζει πολλές πλευρές της ζωή μας. Κατηγορούμε το κράτος και τους άρχοντες για ατιμωρησία των κακοποιών, αλλά ευθύνη (και δη ποινική) φέρουμε κι εμείς με την ανοχή (ή την ενέργειά μας) σε φαινόμενα που εξαρτώνται κι από εμάς (διαφθορά με λάδωμα, αναξιοκρατία στην καθημερινότητά μας, αγορά παρανόμως αναπαραχθέντων οπτικοακουστικών έργων-clopyright!). Μας διακατέχει μία απίστευτη παθητικότητα, μία έλλειψη κινήτρου να ξεπεράσουμε τις μέτριες προσδοκίες που τρέφουμε από τον εαυτό μας. Η θεωρία της ήσσονος προσπάθειας είναι το δόγμα του νεοέλληνα. Μετριότητα κι όχι μεσότητα... Πόσο διαφέρει το ον μας από το δέον, που θα έλεγαν κι οι αρχαίοι...

Ζητείται ελπίς; Η εσωστρέφεια, η απαισιοδοξία κι η ουσία της δημοκρατίας που έγκειται στην αλλαγή

2008-11-16T00:31:00.004-05:00

14 μήνες μετά την επανεκλογή του Κώστα Καραμανλή στον πρωθυπουργικό θώκο και για πρώτη φορά μετά από περισσότερα από δέκα έτη (!) το κόμμα της αξιωματικής αντιπολίτευσης φέρεται να προηγείται με περισσότερο από 3,5% στην πρόθεση ψήφου, σύμφωνα με τις τελευταίες δημοσκοπήσεις. Πέρα από τη φτηνή μιντιοφάγο σπέκουλα σχετικά με τους δελφίνους που δήθεν(;) οραματίζονται ως άλλοι Ιζνογκούντ να γίνουν χαλίφηδες στη θέση του χαλίφη, ήρθε ίσως πραγματικά η ώρα να γίνει συζήτηση για την μετάβαση της εξουσίας. Προσωπικά θεωρώ ότι στην παρούσα συγκυρία είναι χρέος του πρωθυπουργού να συγκρατήσει τις φυγόκεντρες τάσεις των "επαρχιωτών" Τατούλιδων και να προσπαθήσει να επιτελέσει το κυβερνητικό έργο με την οριακή πλειοψηφία των 151 βουλευτών. Να ολοκληρώσει τις υπεσχεμμένες μεταρρυθμίσεις σε παιδεία και ασφαλιστικό και να προετοιμάσει το έδαφος για μία ομαλή μετάβαση της εξουσίας στο ΠΑΣΟΚ. Πράγματα που το τελευταίο δεν έκανε όταν το 2004 τα τότε golden boys των δημοσίων επιχειρήσεων (είναι έκφραση που ο πράσινος τύπος λαϊκίστικα χρησιμοποιεί κατά κόρον, οπότε δράττομαι της ευκαιρίας να χρησιμοποιήσω την ίδια φρασεολογία) ζητούσαν αποζημιώσεις, επειδή με την αλλαγή τς διακυβέρνησης έχασαν τις διοικητικές τους θέσεις.

Θεωρώ ευτύχημα το ΠΑΣΟΚ να καταφέρει να πιάσει στις επόμενες εκλογές το αναγκαίο ποσοστό αυτοδυναμίας και να σχηματίσει μόνο του κυβέρνηση. Το λέω αυτό επειδή έχουν πλέον πληθύνει οι φωνές στο εσωτερικό του ΠΑΣΟΚ που δεν βλέπουν περιθώρια συνεργασίας με τη Νέα Δημοκρατία. Κι εδώ είναι το παράδοξο: ενώ ο πρωθυπουργός ουσιαστικά έχει διαμηνύσει ότι μετεκλογικός συνασπισμός για τη συγκρότηση κυβέρνησης, έαν η Νέα Δημοκρατία αναδειχθεί πρώτο κόμμα, θα ήταν δυνατός μόνο με το ΠΑΣΟΚ, το ΠΑΣΟΚ κοιτάζει με τη σειρά του μόνο προς τα αριστερά του κι όχι προς τα δεξιά. Με αυτές τις συνθήκες και για την βιωσιμότητα της επόμενης κυβέρνησης θεωρώ ότι πραγματικά η καλύτερη προοπτική θα ήταν αυτοδύναμη κυβέρνηση του ΠΑΣΟΚ. Με πρωθυπουργό το Γιώργο Παπανδρέου, έναν πολιτικό που έχει όραμα και θέληση, μένει να δούμε αν θα έχει κι αποτελεσματικότητα. Έναν πολιτικό "παλικάρι": όταν όλοι στο κόμμα του τον χλεύαζαν, όταν όλοι τον θεωρούσαν ηττοπαθή, αυτός άντεξε, δεν λύγισε, έφερε το παιχνίδι στα μέτρα του και το κέρδισε. Κι εδώ ο Πρωθυπουργός πρέπει να δει ένα καλό παράδειγμα για τον ίδιο. Ο Κώστας Καραμανλής είναι κεφάλαιο, περισσότερο ίσως για την ευρύτερη κεντροδεξιά παράταξη παρά για τον τόπο. Σε συνέντευξη του το 2004, είχε αναφέρει ότι τα 8 έτη διακυβέρνησης είναι αρκετά για να ολοκληρώσει το έργο του ένας πρωθυπουργός και να αποχωρήσει. Απέφυγε, όμως, να απαντήσει ευθέως σε αντίστοιχη ερώτηση το 2007 κι ίσως από εκεί να μπορεί κανείς να υποθέσει ότι ο ίδιος δεν θα θελήσει να αποχωρήσει από την πολιτική σκηνή αν ηττηθεί στις επόμενες εκλογές. Κι εδώ αρχίζουν οι υποθέσεις: μία κυβέρνηση ΠΑΣΟΚ με ισχνή πλειοψηφία ίσως να είναι ευάλωτη και πιθανόν να οδηγηθεί κι αυτή σε πρόωρες εκλογές (πολλώ δε μάλλον αυτό ισχύει αν το ΠΑΣΟΚ χρειαστεί να συνεργαστεί με το ΣΥΡΙΖΑ). Εκεί θα κριθεί ουσιαστικά ο Κώστας Καραμανλής, στις πρώτες εκλογές μετά από την απώλεια της εξουσίας: Αν θα έχει καταφέρει με τον αντιπολιτευτικό του λόγο και προβάλλοντας την εμπειρία της προηγούμενης διακυβέρνησης να φέρει σε σύντομο χρονικό διάστημα τον ελληνικό λαό σε δίλημμα κυβερνήτη παρά κυβέρνησης.

Πολλά από τα παραπάνω ίσως να θεωρηθούν ως δείγματα απαισιοδοξίας κι εσωστρέφειας στον χώρο της κυβερνητικής παράταξης. Μία ήττα προδιαγεγραμμένη που γίνεται αποδεκτή χωρίς αντίσταση. Μα η ουσία της δημοκρατίας δεν έγκειται στην εναλλαγή κομμάτων, προσώπων και πολιτικών; Ο λαός το 2004 ουσιαστικά είπε όχι στην καθεστικοποίηση των κομμάτων, όχι στην απονομή λευκών κι αχρονολόγητων επιταγών στα κόμματα εξουσίας, όχι στο σύστημα ΠΑΣΟΚ παρά όχι στο ΠΑΣΟΚ το ίδιο (αυτό φανερώνει και το υψηλό ποσοστό του 40,5% που είχε λάβει τότε). Δεν χρειάζεται οι βουλευτές της κυβερνητικής παράταξης να συμπεριφέρονται σαν ναύτες που όταν βουλιάζει το πλοίο βουτάνε πρώτοι να σωθούν, αντίθετα πρέπει να δίνουν τη μάχη τους με αξιοπρέπεια στο πλευρό του καπετάνιου, εξηγώντας τα προβλήματα στους ψηφοφόρους τους κι εμπνέοντάς τους με αισθήματα αισιοδοξίας για το μέλλον του τόπου. Η Νέα Δημοκρατία δεν ήλθε το 2004 για να μείνει για πάντα στην εξουσία. Τα φαινόμενα διαφθοράς και κατασπατάλησης δημοσίου χρήματος σε σύντομο χρονικό διάστημα μετά την ανάληψη της εξουσίας φανερώνουν ξεκάθαρα πως πέρα από τις προθέσεις, υπάρχει σε πολλούς ανθρώπους σαφής και γενικευμένη ανικανότητα συγκράτησης έμφυτων τάσεων να βουτήξουν το δάχτυλό τους στο μέλι και να το γευτούν, ακόμα κι αν θεωρείται δεδομένο πως στο τέλος θα αποκαλυφθούν.

Μία από τις τελευταίες παρατηρήσεις μου έχει να κάνει με το γεγονός ότι ξεκάθαρα κάποιοι στη Νέα Δημοκρατία χρησιμοποίησαν τον πρωθυπουργό για ίδιους σκοπούς. Ξόδεψαν το κεφάλαιο Κώστας Καραμανλής με φτηνούς λαϊκίστικους αφορισμούς του τύπου "Καραμανλής ή χάος" (ανάμεσά τους παραδόξως κι ο συμπαθής και δουλευταράς υπουργός Ευρυπίδης Στυλιανίδης) και τώρα συνδιαλέγονται μεταξύ τους για το πως θα αποδομήσουν πλήρως το προφίλ του πρωθυπουργού. Αυτό ήταν και το μεγαλύτερο σφάλμα του Καραμανλή: ανέχτηκε πολλούς να προβάλλονται δημόσια και να χρησιμοποιούν το πρόσωπό του σαν πολιτικό τοτέμ που δεν πρέπει να προσβάλλεται, τον "θεοποίησαν" και τώρα τον απαξιώνουν. Οι επιλογές προσώπων και η εμπλοκή προσωπικών του φίλων σε σκάνδαλα είναι τα πιο τρωτά σημεία του πρωθυπουργού. Γιατί η δική τους αποτυχία αντανακλώταν στα μάτια του λαού ως αποτυχία δική του, γιατί η ανικανότητά τους αποδομούσε το δικό του ηγετικό προφίλ. Θέλει νέο κύκλο προσώπων κοντά του, κατά κανόνα άφθαρτους και νέους, για να μπορέσει να δημιουργήσει την εντύπωση πως έμαθε από τα λάθη του παρελθόντος και δεν πρόκειται να τα επαναλάβει στο μέλλον. Οι εξελίξεις πάντως είναι ιδιαίτερα ενδιαφέρουσες, ενώ οι Ευρωεκλογές που πλησιάζουν θα αποτελέσουν crash test για την κυβερνώσα παράταξη και την αντιπολίτευση. Ο Καραμανλής θεωρώ δεδομένο ότι θα θελήσει να έχει στα χέρια του μία αληθινή και σε ευρεία έκταση δημοσκόπηση υπό πραγματικές συνθήκες κάλπης προτού λάβει τις αποφάσεις του για το χρόνο διεξαγωγής των εκλογών. Άλλωστε, αν καταφέρει έως τότε να κυβερνήσει με τους 151, δεν θα υπάρχει κανένας λόγος να βιαστεί να κλειδώσει ημερομηνία εκλογών αν δεν είναι σίγουρος ότι έχει ρεαλιστικές πιθανότητας τρίτης εκλογικής νικής.

Ο καιρός θα δείξει...

Ήρθε η ώρα της διπλωματίας

2008-11-05T01:32:00.003-05:00

Και τώρα ο δυναστής μας είναι νεκρός... Ο Θουκιδίδης στην Ιστορία του Πελοποννησιακού πολέμου τονίζει ότι η τήρηση των προσχημάτων είναι αναγκαία στην πολιτική. Και αυτό που έκαναν οι Ηνωμένες Πολιτείες τα τελευταία χρόνια και προκάλεσαν την μήνιν των άλλων εθνών ήταν η μη τήρηση προσχημάτων. Αντίθετα, επιδώθηκαν σε απροκάλυπτη απαίτηση παγκόσμιας υποταγής στα αιτήματά τους. Μα τώρα η αλλαγή ήλθε, η ελπίδα αναζωογονήθηκε. Μένει μόνο το ερώτημα αν ο εχθρός ζει, που κρύβεται και πως θα τον βγάλουμε έξω για να τον πολεμήσουμε. Αν ο εχθρός ήταν άλλος από τη διεστραμμένη πρακτική μίας εξωτερικής πολιτικής κοντόφθαλμης και αντιδραστικής.

Μπαράκ Χουσείν Ομπάμα, μία ιστορία πίστης και προοπτικής. Ένα γενναίο συγγνώμη των ΗΠΑ προς τα άλλα μέλη της διεθνούς κοινότητας, μία χαρισματική φυσιογνωμία που συνεπήρε μία συσπειρωμένη πλέον Αμερική που θα ζητήσει πιεστικά από το νέο της Πρόεδρο να διατηρήσει και σαφώς να αυξήσει τα κεκτημένα. Οι προσδοκίες και οι ελπίδες υψηλές, αλλά great expectations are solely to be relied upon a leader.

Κι αν ο πόλεμος υπήρξε η απάνηση στον πόλεμο, τότε ας είμαστε σίγουροι πως πλέον θα επαναχρησιμοποιηθούν οι πρακτικές των διπλωματικών συνομιλιών όλων με όλους... Πολλοί θυμούνται με φόβο τα χρόνια του Ψυχρού Πολέμου. Όμως, τότε, η διπλωματική οδός έβρισκε λύσεις, η πολιτική ήταν η τέχνη διατήρησης λεπτών ισορροπιών σε τεταμένες στιγμές, η μη περαιτέρω όξυνση τω αντιθέσεων. Μετά από την ολοκληρωτική επικράτηση του καπιταλιστικού μοντέλου, οι ΗΠΑ αποφάσισαν να πορευτούν μόνες τους, να αγνοήσουν τον ΟΗΕ και τις άλλες χώρες μέλη του Συμβουλίου Ασφαλείας σε αρκτές περιπτώσεις, να μη ζητήσουν τη γνώμη των συμμάχων τους. Η ύβρις και η αλαζωνεία δεν έκανε ποτέ καλό σε κανένα. Ούτε και στους Αθηναίους όταν καταπίεζαν τους δήθεν συμμάχους τους στη Δηλιακή Συμμαχία. Η ιστορία επαναλαμβάνεται, αλλά αλήθεια, ποιός θεωρεί ότι ο Μπους ο νεώτερος είχε ποτέ ακούσει για τη Δηλιακή Συμμαχία;

Δεν ήταν μόνο μία εκλογική μάχη με φόντο την διαφορετική εθνικότητα ή το χρώμα. Δεν ήταν απλά μία μάχη συμβόλων, μία μάχη τηλεοπτικής λογικής. Πέρα από μία σειρά ουσιαστικών θεμάτων που τέθηκαν επί τάπητος (όπως η διαχείρηση του συστήματος υγείας, η αναγκαιότητα νέων φόρων, η διατήρηση των αμερικανικών στρατευμάτων σε Ιράκ κα Αφγανιστάν και κάποιες ανησυχητικά χαμηλών τόνων αναφορές στην καθαρή ενέργεια), η μάχη αυτή κατά βάση ήταν μάχη αξιών. Μία μάχη που στην ψυχοσύνθεση των Αμερικάνων ήταν δύσκολο να βγάλει νικητή τον Ομπάμα. Γιατί κλόνισε τα θεμέλια της λογικής της υπερδύναμης που με αυτάρκεια και ηγεμονική παρουσία γράφει μόνη της την ιστορία. Κι όμως, οι παραδοσιακά loser Δημοκρατικοί άντεξαν, άλλαξαν κι οι ίδιοι και αμφισβήτησαν πρώτοι αυτοί την λογική τους. Στην χώρα που η σύγχρονη δημοκρατία γεννήθηκε, στις ΗΠΑ, φαίνεται ότι η χειμερία νάρκη τελείωσε, ότι ο πολιτικοποιημένος κόσμος θα υποβάλλει στην βάσανο της κρίσης του κάθε απόφαση της ηγεσίας του. Θα αμφισβητεί ξανά, θα συνδιαλέγεται, θα διαφωνεί και θα αποφασίζει.

Μακάρι και στην Ελλάδα να ξαναμπούμε σύντομα στη λογική της πολιτικής συνεννόησης και συναπόφασης. Τώρα το χρέος το έχει η αξιωματική αντιπολίτευση. ΄Οπως στις ΗΠΑ, ο Ομπάμα με τη ρητορική του έκανε τον συμπαθή ηλικιωμένο ΜακΚέιν να δηλώσει ότι θα σταθεί στο πλευρό του, έτσι τώρα και ο Γιώργος Παπανδρέου πρέπει να αλλάξει την μονομερή ρητορική της απαξίωσης, να φέρει το διάλογο στα μέτρα του (άλλωστε τωρα φαίνεται να υπάρχει σε παγκόσμιο επίπεδο μία μετακίνηση προς πιο κεντροαριστερές απόψεις) και να αναγκάσει τον πρωθυπουργό σε μία μετεκλογική λογική συνεργασίας των δύο κομμάτων. Ας αργήσει τουλάχιστον η ημέρα των εκλογών, ας ηρεμήσει λίγο αυτή η συνεχόμενη σκανδαλολογία που προκαλεί ζαλάδα και αποπροσανατολισμό τόσο στην κοινή γνώμη, όσο και στους πολιτικούς άρχοντες του τόπου. Το ΠΑΣΟΚ δεν φαίνεται να έχει ιδιαίτερο πρόβλημα να κερδίσει τις επόμενες εκλογές, όποτε κι αν αυτές γίνουν, οι συγκυρίες είναι μαζί του και μόνο κακό κάνει ο μηδενισμός και η απαξίωση. Τόσο δύσκολο είναι να συνεννοηθούν;

Μία σκέψη ύστερη της 700άρας γενιάς

2008-10-26T01:25:00.000-04:00

Αφού λοιπόν οι αμερόληπτοι δημοσιογράφοι, με την πενία της πένας τους, κι η ευαισθητοποιημένη κοινωνία, εν αφασία ευρισκόμενη, ανέδειξε τα προβλήματα της γενιάς μας (εννοώ των περί τα 30 έτη), τους χαμηλούς μισθούς των επτακοσίων ευρώ κα τα υποβαθμισμένα πτυχία, δεν συμφωνείτε ότι ήλθε ο καιρός να πάμε την συζήτηση ένα βήμα πέρα από τον λαϊκισμό;

Όλα τελικά στην Ελλάδα φαίνεται να κινούνται στο βραχυπρόθεσμο και η οιαδήποτε ανάλυση να στερείται της μακροπρόθεσμης προοπτικής. Αφορμή για όλα τα παραπάνω, αφοριστικά είναι η αλήθεια, λόγια μου είναι μία έρευνα που παρουσιάζετα στο Βήμα της Κυριακής, 26 Οκτωβρίου 2008. Εν μέσω οικονομικής ύφεσης παγκοσμίου επιπέδου και ενώ όλα τα μέσα μαζικής αποχαύνωσης καθημερινά παρουσιάζουν τις αυξήσεις στις καφετέριες της Αθήνας, ο κόσμος φαίνεται να αντιδρά. Κι ενώ κανένας θα περίμενε από την κοινή γνώμη να θέτει σε πρώτη θέση των προτεραιοτήτων της κυβέρνησης την οικονομική ανάπτυξη, εντούτοις επιλέγει πολιτικές όπως η προώθηση της παιδείας (σε αόριστες πάντως γραμμές) και οι περιβαλλοντικές ευαισθησίες.

Από τη μονότονη κι υπερβολική αναφορά στα οικονομικά του προβλήματα, ο κόσμος φαίνεται να στρέφεται σε πιο ποιοτικές απαιτήσεις από την Κυβέρνηση. Ζητά συνέχεια των μεταρρυθμιστικών προσπαθειών στο πεδίο της παιδείας, ανάληψη περιβαλλοντικών πρωτοβουλιών και, κατά τη δική μου ανάγνωση, νέα πολιτιστικά πρότυπα για την Ελλάδα του 21ου αιώνα. Μετά τον πολυτάραχο περασμένο αιώνα, ένα νέο Ελληνικό Κράτος, παράλυτο από τον αποκλεισμό πολλών Ρωμιών από τις κρατικές του δομές αλλά σε κάθε περίπτωση με γενναιόδωρα σύνορα στη Βαλκανική χερσόνησο, ζητά να ξεφύγει από τα μίζερα συνθήματα της δεκαετίας του '80. Από τα κατάλοιπα που διακατέχουν ακόμα το σώμα του, από την αίσθηση μειονεκτικότητας και από την αδιάκοπη έκφραση παραπόνων, ο λαός φαίνεται να θέλει να σταθεί στα πόδια του και να ζητά από την ηγεσία του θεμέλια.

Η λαϊκή αφύπνιση είναι η αναγκαία και απαραίτητη προϋπόθεση για μία κυβέρνηση προκειμένου να μπορεί να αλλάξει την ατζέντα της και να προωθήσει νέες πολιτικές. Μένει να δούμε αν αυτή η ιεράρχηση των απαιτήσεων του λαού θα συνεχίσει να εμφανίζεται με την ίδια σειρά και αν η κυβέρνηση έχει την όρεξη να ανταποκριθεί σε αυτές τις νέες απαιτήσεις. Είναι ίσως η τελευταία ευκαιρία της Νέας Δημοκρατίας να σώσει την εκλογική της αξιοπρέπεια. Μία συνετή διαχείριση της υπάρχουσας κατάστασης, με δεδομένη αφενός την τόση βέβηλη έμφαση των μέσων στα υποτιθέμενα πρωτοφανή σκάνδαλα και αφετέρου την παγκόσμια οικονομική ύφεση, δεν αρκεί στην Κυβέρνηση για να αντστρέψει την κατάσταση που διαμορφώνεται σύμφωνα με τις τελευταίες δημοσκοπήσεις. Θέλει κίνητρο, φαντασία και θέληση. Τα έχει ο πρωθυπουργός; Άποψη μου ότι τα έχει, φαίνεται κι από τις διπλωματικές - οικονομικές κινήσεις που κάνει (προσέγγιση με Εμιράτα, Ρωσία, αναδυόμενες χώρες της ΝοτιοΑνατολικής Ασίας), ότι διακατάχεται από πρωτοποριακές ιδέες και είναι διατεθειμένος να επιχειρήσει νέα πράγματα. Οφείλει στον εαυτό του και στην Ελλάδα να κάνει το βήμα παραπέρα, να ξεφύγει από τις καταστάσεις που διαμορφώνουν οι άλλοι γύρω του και να καινοτομήσει. Ο χρόνος θα δείξει... Δεν είναι άλλωστε η διατήρηση των θέσεων εξουσίας αυτοσκοπός της παράταξής του, όπως παλαιότερα έχει ισχυριστεί. Είναι η ώρα να θέσει τα δακτυλά του εις τον τύπον των ήλων, να μείνει ανεπηρέαστος από τις δημοσκοπικές (πάντοτε αναφερόμενες σε συγκεκριμένο χρόνο) τάσεις και να προχωρήσει όσες μεταρρυθμίσεις υποσχέθηκε. Μπορεί αυτό να μην του εξασφαλίσει την επανεκλογή του, όμως η ιστορία δε θα τον καταγράψει ως ένα φυγόπονο ηγέτη που παραδίδει την παράταξη που του εμπιστεύτηκε τα ηνία της στον εκλογικό όλεθρο (ιδέ Σημίτης και Πασόκ).

Αυτή τη φορά μίλησα πιο συγκεκριμένα, αναφερόμενος σε κόμματα, αρχηγούς και κοινή γνώμη. Ελπίζω να μην στενοχώρησα πολλούς.

Αμερικανική Πολιτική - Ορισμός της Realpolitik

2008-10-16T23:36:00.000-04:00

Καλησπέρα και πάλι.

Δύο μέρες μετά την τελευταία τηλεμαχία των δύο προεδρικών υποψηφίων, εν μέσω δημοσκοπήσεων και στοιχημάτων (!), σκέφτηκα να παραθέσω κάποιες απόψεις μου, όπως αυτές σχηματίστηκαν κατά τους δύο μήνες της εν Βοστώνη παρουσίας μου.

Κατ' αρχάς, είναι πασιφανές ότι οι Αμερικανοί σαν εκλογικό σώμα διαφέρουν πολύ από τους Ευρωπαίους. Δεν φαίνεται να τους απασχολεί ιδιαίτερα η ουσία, μένουν πολύ στους τύπους, στις αντιδράσεις, στο σημαίνον παρά στο σημαινόμενο. Προσπαθούν να βγάλουν πορίσματα μέσα από μισόλογα και αντιφάσεις. Προσωπικά έχω απογοητευτεί από τον Obama, τον μόνο σοβαρό και αξιόλογο υποψήφιο. Δεν μπορεί να εκμεταλλευτεί την υπεροχή των δημοσκοπήσεων και επενδύοντας σε αυτήν να μιλήσει πιο καθαρά για το πρόγραμμα του. Λίγα ευχολόγια για το περιβάλλον, γενικές αναφορές στην αναμενόμενη μεταρρύθμιση του συστήματος υγείας, πραγματικά αντιφατικός για το Αφγανιστάν και το Ιράκ. Δεν μπορώ να σκεφτώ καμία πιο πειστική δικαιολογία από το ότι φοβάται ακόμη για το τελικό αποτέλεσμα. Μία διαφορά που σε κάθε ευρωπαϊκή χώρα θα ήταν η αφετηρία ρεαλιστικών δηλώσεων από τους επικρατέστερους, στις ΗΠΑ δεν θεωρείται ικανή για το Δημοκρατικό υποψήφιο προκειμένου να υπερβεί τα ειωθότα και να φέρει τον διάλογο στα μέτρα της εποχής.

Πολύς λόγος γίνεται για το σύνδρομο Bradley, ήτοι για την περίπτωση εκείνη όπου παρατηρείται μεγάλη διαφορά ανάμεσα στις δημοσκοπικές τάσεις ενός μαύρου υποψηφίου για κάποιο ανώτατο αξίωμα στις ΗΠΑ και τα πραγματικά εκλογικά του αποτελέσματα. Δεν φαίνεται όμως να υπάρχει πειστική βάση για αυτή την καχυποψία. Οι καιροί έχουν αλλάξει, η κατάσταση στις ΗΠΑ φαίνεται να έχει εξομαλυνθεί (αν και η συντριπτική πλειοψηφία πχ των καθηγητών μου στη σχολή είναι λευκοί άρρενες!) και δεν φαίνεται να υπάρχει λογική στη σκέψη ότι ακόμα και σήμερα υπάρχουν ψηφοφόροι θα που ένιωθαν ενοχές και θα στήριζαν τον έγχρωμο υποψήφιο στις δημοσκοπήσεις, όχι όμως και την ώρα της κάλπης, όπου το παραβάν θα τους παρείχε τον επαρκή βαθμό μυστικότητας και προστασίας προκειμένου να εκφράσουν μέσω της ψήφου τους τα όποια ρατσιστικά σύνδρομα τους. Αν πάντως είναι αυτός ο λόγος που ο Obama δεν έχει προχωρήσει σε καινοτόμες εξαγγελίες, απλά θα έχει χάσει μία ευκαιρία ολκής, μία ευκαιρία που δύσκολα θα του ξαναπαρουσιαστεί.

Κάτι ανάλογο έγινε με την Κυβέρνηση Καραμανλή στην πρώτη της θητεία. Τότε που η απαίτηση για κάθαρση και διαφάνεια ήταν κυρίαρχη (τώρα πλέον είναι ένα αστείο), τότε που η στήριξη του κόσμου στον πρωθυπουργό του άφηνε μεγάλα περιθώρια τομών. Το ασφαλιστικό, πτυχές του οποίου αντιμετωπίζονται με το νέο νομοθετικό καθεστώς, αφέθηκε να εφαρμοστεί στη δεύτερη θητεία. Η ανάγκη δημοσιονόμικης εξυγίανσης δεν τονίστηκε προεκλογικά (2004) και ενώ κανείς θα περίμενε να αντιμετωπίζει θετικά ο κόσμος τα επιτεύγματα της Κυβέρνησης σε καίριους τομείς όπως η ανεργία και η διατήρηση υψηλού ρυθμού ανάπτυξης, εντούτοις η λαϊκή δυσαρέσκεια είναι πασίδηλη για τους εικαζόμενους αρνητικούς χειρισμούς της Κυβέρνησης. Τελικά από αλλού εκκινήσαμε, στην Ελλάδα καταλήξαμε.

Επιστρέφοντας στις ΗΠΑ, μία χώρα που τις διεθνείς σχέσεις της τις διέπει διαχρονικά η έννοια της Realpolitik (Henry Kissinger), αυτή η μάχη των ιδεών σε αυτό το σημείο της προεκλογικής εκστρατείας μοιάζει ακατανόητη ή καλύτερα αφελής. Ο κόσμος δεν φαίνεται να πιστεύει στην αλλαγή που ευαγγελίζεται ο Obama, παρά το πραγματικά πρωτοποριακό προφίλ του. Πιστεύει απλά στην αναγκαιότητα εναλλαγής Δημοκρατικών και Ρεπουμπλικανών. Πώς αλλιώς να εξηγήσει κανείς τα απίστευτα υψηλά νούμερα του Ρεπουμπλικανού υποψηφίου, αν λάβουμε υπόψη μας την οικονομική συγκυρία, εν μέσω της οποίας διεξάγονται οι εκλογές. Πώς θα μπορούσε κανείς να πιστέψει ότι αν οι Αμερικάνοι εκλέξουν τον McCaine, όλοι οι οικονομικοί (αν)εγκέφαλοι του οικονομικού επιτελείου Bush θα φύγουν άρον άρον από την πρωτεύουσα; Μία διακυβέρνηση αναγκαστικά στηρίζεται σε πλήθος προσώπων και αναμφισβήτητα η ικανή παρούσία των ίδιων προσώπων που οδήγησαν τις ΗΠΑ σε ύφεση θα ήταν επιβεβλημένη για την καλύτερη εφαρμογή των προσφάτως ψηφισθέντων νόμων στήριξης της αγοράς.

Όλα όμως θα αλλάξουν όταν ο νέος Πλανητάρχης μας θα εκλεχτεί. Τότε οι ιδέες και τα κλισέ θα μπουν στο χρονοντούλαπο της ιστορίας για να ξαναχρησιμοποιηθούν μετά από 4 έτη και η realpolitik θα κάνει την εμφάνισή της. Θα επιβάλλει στο νικητή συγκεκριμένες στρατηγικές επιλογές στην Μέση Ανατολή και στον Κόλπο, θα αμφισβητήσει την χρησιμότητα ή την πρακτική αποτελεσματικοτητα των διανοητικών ευφυολογημάτων (παρά συγκροτημένων προγραμμάτων) των προεκλογικών δηλώσεων, θα διασκεδάσει τις ιδεολογικές διαχωριστικές γραμμές και θα αναζητήσει κοινές πορείες δράσης για τα δύο κόμματα στο Κονγκρέσο, ένα modus vivendi πράξεων και λόγων που διαφέρει τα μάλα από την τωρινή υπεροχή των αόριστων βερμπαλιστικών επιχειρημάτων επί της σκοπούμενης και ορισμένης πράξης.

Λίγες ιδέες για σκέψη, περισσότερο προσωπική...

Ένα πείραμα...

2008-10-13T21:21:00.000-04:00

Καλησπέρα σε όλους τους διαδικτυακούς φίλους. Αυτό το ιστολόγιο δεν είναι παρά μία προσπάθεια να αυτοεκτεθώ. Ανέκαθεν φίλος της πολιτικής, με διακριτική απόσταση από κόμματα και μακριά από εξαρτήσεις, σκέφτηκα πως η ελευθερία του διαδικτύου δημιουργεί το πιο κατάλληλο περιβάλλον για να πειραματιστώ στο πεδίο των ιδεών.

Το στίγμα μου: Για να μην κοροϊδεύουμε και τον εαυτό μας, η αφετηρία της προσέγγισης μου είναι κάποιες βασικές φιλελεύθερες και συντηρητικές ιδέες, όσο συνθετικό (για τους πολλούς αντιφατικό) κι αν ακούγεται αυτό. Ελευθερία της αγοράς, πίστη στο άτομο και στην αξία του, διαλεκτική αποδοχή της διαφεροτικότητας, αγάπη για την Ελλάδα, σεβασμός στην ορθόδοξη Χριστιανική παράδοση του λαού μας. Η σύνθεση είναι η απαραίτητη αρχή της πολιτικής σκέψης και πράξης. Το άτομο προσδιορίζεται από το περιβάλλον του, μα ακόμα περισσότερο το προσδιορίζει. Η λογική απαιτεί να σχετικοποιούνται οι επιλογές του ατόμου, προκειμένου αυτό να μπορεί να επιβιώνει. Όμως η πολιτική ηθική (ακόμα και η αισθητική) απαιτεί σταθερότητα στις αξίες. Πάντα απορούσα πως μπορούν να παραμένουν σε θέσεις εξουσίας πολιτικοί, όταν βασικές επιλογές τους έρχονται σε αντίθεση με τις αξίες που πρέσβευαν όταν εκλέχτηκαν. Ας μην αρχίσουμε με γενικολογίες και κακίες.

Λίγα πράγματα για τις σπουδές μου και τη δουλειά μου: 7ο Ενιαίο Λύκειο Πατρών, Νομική Αθηνών, Μεταπτυχιακό στο Δημόσιο Δίκαιο στην Αθήνα και τώρα (13/10/2008) Βοστώνη και Διεθνείς Σχέσεις στο Fletcher. Μετά από τρία χρόνια δικηγορίας δίπλα σε αξιόλογους ανθρώπους, αποφάσισα πως ήρθε η ώρα να αλλάξω ρότα και να θυσιάσω λεφτά και δόξα (εντάξει, υπερβάλλω) για τις ιδέες. Κι είναι αλήθεια ότι οι ΗΠΑ, χώρα που κατηγορείται ότι "πέρασε από την βαρβαρότητα στην παρακμή χωρίς να αγγίξει τον πολιτισμό", προσφέρουν ίσως το πιο κατάλληλο ακαδημαϊκό περιβάλλον για πειραματισμούς. Δίκαιο, οικονομία, πολιτική επιστήμη, διπλωματία και ιστορία, όλα ανακατεύονται στο χωνευτήρι του Fletcher και προσφέρουν ένα εκρηκτικό cocktail για σκέψη (αντί τροφής, ποτό για σκέψη!). Και στην Ελλάδα είναι τόσο έντονος ο αντιαμερικανισμός, που αν τολμήσεις να αρθρώσεις μία λέξη για την αξία του εκπαιδευτικού τους συστήματος, κινδυνεύεις να χαρακτηριστείς το λιγότερο διαφημιστής των ιδιωτικών πανεπιστημίων. Πάντως αυτό που με εντυπωσιάζει είναι το διαφορετικό ακαδημαϊκό παρελθόν των φοιτητών των Νομικών Σχολών της Βοστώνης (είναι μεταπτυχιακές σπουδές στο πρόγραμμα των Αμερικανικών Πανεπιστημίων): Έχω γνωρίσει παιδιά με πρώτο πτυχίο οικονομικών, μαθηματικών, χημικών μηχανικών (πάρα πολλοί! - τέλειοι για Patents), ιστορίας, πολιτικών επιστημών... Αυτοί ναι, είναι επιστήμονες!

Φοβάμαι πως η μονομέρεια της γνώσης αποχαυνώνει τον άνθρωπο. Όλοι μας ειδικευόμαστε για να επιβιώσουμε και οι περισσότεροι κατηγορούν την αγορά για αυτό (απρόσωπα, το "σύστημα"), λες και δεν είναι άνθρωποι αυτοί που προσλαμβανουν, αυτοί που χαράζουν πολιτικές, αυτοί που εκπαιδεύουν, αυτοί που μορφώνουν. Εμείς, ο καθένας μας και η ένωσή μας, είμαστε το σύστημα, εμείς η αγορά, εμείς το όλον. Εμείς θα αλλάξουμε τον κόσμο, όχι ο κόσμος εμάς.

Θα τα ξαναπούμε...

Υ.Γ. 1 Άσχετο αλλά κανόνες δεν υπάρχουν στην ανταλλαγή των απόψεων. Ο καθένας χαρακτηρίζεται από τα γραφόμενά του και μόνο. Ή πιστεύουμε στην ελευθερία ή όχι. Και οι Αμερικάνοι έχουν την φράση: you can't be a little pregnant. Είδατε; Δεν διαφέρουμε και τόσο...!

Υ.Γ. 2 Η φωτογραφία είναι από την ορκωμοσία μου. Τα πνευματικά δικαιώματα τα έχω, αλλά την συναίνεση όλων των εμφανιζόμενων όχι. Αλλά για να έλθουν εκεί, οι περισσότεροι κάνοντας χιλιόμετρα από την Πάτρα, μου φαίνεται ότι συναινεσαν σιωπηρά. Η αλήθεια του δικηγόρου είναι το συμφέρον του πελάτη του και τώρα θεραπεύω τις ανομίες μου.